Yuddha Kanda Sarga 30
Language: Sanskrit / Vedic
Script: Devanagari / Telugu
VERSE #1
వాల్మీకి రామాయణం
యుద్ధకాండ
|| వానరబలసంఖ్యానమ్ ||
యుద్ధకాండ
|| వానరబలసంఖ్యానమ్ ||
VERSE #2
తతస్తమక్షోభ్యబలం లంకాధిపతయే చరాః |
సువేలే రాఘవం శైలే నివిష్టం ప్రత్యవేదయన్ ||
సువేలే రాఘవం శైలే నివిష్టం ప్రత్యవేదయన్ ||
VERSE #3
చారాణాం రావణః శ్రుత్వా ప్రాప్తం రామం మహాబలమ్ |
జాతోద్వేగో'భవత్కించిచ్ఛార్దూలం వాక్యమబ్రవీత్ ||
జాతోద్వేగో'భవత్కించిచ్ఛార్దూలం వాక్యమబ్రవీత్ ||
VERSE #4
అయథావచ్చ తే వర్ణో దీనశ్చాసి నిశాచర |
నాసి కచ్చిదమిత్రాణాం క్రుద్ధానాం వశమాగతః ||
నాసి కచ్చిదమిత్రాణాం క్రుద్ధానాం వశమాగతః ||
VERSE #5
ఇతి తేనానుశిష్టస్తు వాచం మందముదీరయత్ |
తదా రాక్షసశార్దూలం శార్దూలో భయవిహ్వలః ||
తదా రాక్షసశార్దూలం శార్దూలో భయవిహ్వలః ||
VERSE #6
న తే చారయితుం శక్యా రాజన్వానరపుంగవాః |
విక్రాంతా బలవంతశ్చ రాఘవేణ చ రక్షితాః ||
విక్రాంతా బలవంతశ్చ రాఘవేణ చ రక్షితాః ||
VERSE #7
నాపి సంభాషితుం శక్యాః సంప్రశ్నో'త్ర న లభ్యతే |
సర్వతో రక్ష్యతే పంథా వానరైః పర్వతోపమైః ||
సర్వతో రక్ష్యతే పంథా వానరైః పర్వతోపమైః ||
VERSE #8
ప్రవిష్టమాత్రే జ్ఞాతో'హం బలే తస్మిన్నచారితే |
బలాద్గృహీతో రక్షోభిర్బహుధా'స్మి విచాలితః ||
బలాద్గృహీతో రక్షోభిర్బహుధా'స్మి విచాలితః ||
VERSE #9
జానుభిర్ముష్టిభిర్దంతైస్తలైశ్చాభిహతో భృశమ్ |
పరిణీతో'స్మి హరిభిర్బలవద్భిరమర్షణైః ||
పరిణీతో'స్మి హరిభిర్బలవద్భిరమర్షణైః ||
VERSE #10
పరిణీయ చ సర్వత్ర నీతో'హం రామసంసదమ్ |
రుధిరాదిగ్ధసర్వాంగో విహ్వలశ్చలితేంద్రియః ||
రుధిరాదిగ్ధసర్వాంగో విహ్వలశ్చలితేంద్రియః ||
VERSE #11
హరిభిర్వధ్యమానశ్చ యాచమానః కృతాంజలిః |
రాఘవేణ పరిత్రాతో జీవామీతి యదృచ్ఛయా ||
రాఘవేణ పరిత్రాతో జీవామీతి యదృచ్ఛయా ||
VERSE #12
ఏష శైలః శిలాభిశ్చ పూరయిత్వా మహార్ణవమ్ |
ద్వారమాశ్రిత్య లంకాయా రామస్తిష్ఠతి సాయుధః ||
ద్వారమాశ్రిత్య లంకాయా రామస్తిష్ఠతి సాయుధః ||
VERSE #13
గారుడవ్యూహమాస్థాయ సర్వతో హరిభిర్వృతః |
మాం విసృజ్య మహాతేజా లంకామేవాభివర్తతే ||
మాం విసృజ్య మహాతేజా లంకామేవాభివర్తతే ||
VERSE #14
పురా ప్రాకారమాయాతి క్షిప్రమేకతరం కురు |
సీతాం వా'స్మై ప్రయచ్ఛాశు సుయుద్ధం వా ప్రదీయతామ్ ||
సీతాం వా'స్మై ప్రయచ్ఛాశు సుయుద్ధం వా ప్రదీయతామ్ ||
VERSE #15
మనసా తం తదా ప్రేక్ష్య తచ్ఛ్రుత్వా రాక్షసాధిపః |
శార్దూలం సుమహద్వాక్యమథోవాచ స రావణః ||
శార్దూలం సుమహద్వాక్యమథోవాచ స రావణః ||
VERSE #16
యది మాం ప్రతి యుధ్యేరందేవగంధర్వదానవాః |
నైవ సీతాం ప్రదాస్యామి సర్వలోకభయాదపి ||
నైవ సీతాం ప్రదాస్యామి సర్వలోకభయాదపి ||
VERSE #17
ఏవముక్త్వా మహాతేజా రావణః పునరబ్రవీత్ |
చారితా భవతా సేనా కే'త్ర శూరాః ప్లవంగమాః ||
చారితా భవతా సేనా కే'త్ర శూరాః ప్లవంగమాః ||
VERSE #18
కీదృశాః కింప్రభాః సౌమ్య వానరా యే దురాసదాః |
కస్య పుత్రాశ్చ పౌత్రాశ్చ తత్త్వమాఖ్యాహి రాక్షస ||
కస్య పుత్రాశ్చ పౌత్రాశ్చ తత్త్వమాఖ్యాహి రాక్షస ||
VERSE #19
తథా'త్ర ప్రతిపత్స్యామి జ్ఞాత్వా తేషాం బలాబలమ్ |
అవశ్యం బలసంఖ్యానం కర్తవ్యం యుద్ధమిచ్ఛతామ్ ||
అవశ్యం బలసంఖ్యానం కర్తవ్యం యుద్ధమిచ్ఛతామ్ ||
VERSE #20
తథైవముక్తః శార్దూలో రావణేనోత్తమశ్చరః |
ఇదం వచనమారేభే వక్తుం రావణసన్నిధౌ ||
ఇదం వచనమారేభే వక్తుం రావణసన్నిధౌ ||
VERSE #21
అథర్క్షరజసః పుత్రో యుధి రాజా సుదుర్జయః |
గద్గదస్యాథ పుత్రో'త్ర జాంబవానితి విశ్రుతః ||
గద్గదస్యాథ పుత్రో'త్ర జాంబవానితి విశ్రుతః ||
VERSE #22
గద్గదస్యైవ పుత్రో'న్యో గురుపుత్రః శతక్రతోః |
కదనం యస్య పుత్రేణ కృతమేకేన రక్షసామ్ ||
కదనం యస్య పుత్రేణ కృతమేకేన రక్షసామ్ ||
VERSE #23
సుషేణశ్చాపి ధర్మాత్మా పుత్రో ధర్మస్య వీర్యవాన్ |
సౌమ్యః సోమాత్మజశ్చాత్ర రాజన్ దధిముఖః కపిః ||
సౌమ్యః సోమాత్మజశ్చాత్ర రాజన్ దధిముఖః కపిః ||
VERSE #24
సుముఖో దుర్ముఖశ్చాత్ర వేగదర్శీ చ వానరః |
మృత్యుర్వానరరూపేణ నూనం సృష్టః స్వయంభువా ||
మృత్యుర్వానరరూపేణ నూనం సృష్టః స్వయంభువా ||
VERSE #25
పుత్రో హుతవహస్యాథ నీలః సేనాపతిః స్వయమ్ |
అనిలస్య చ పుత్రో'త్ర హనుమానితి విశ్రుతః ||
అనిలస్య చ పుత్రో'త్ర హనుమానితి విశ్రుతః ||
VERSE #26
నప్తా శక్రస్య దుర్ధర్షో బలవానంగదో యువా |
మైందశ్చ ద్వివిదశ్చోభౌ బలినావశ్విసంభవౌ ||
మైందశ్చ ద్వివిదశ్చోభౌ బలినావశ్విసంభవౌ ||
VERSE #27
పుత్రా వైవస్వతస్యాత్ర పంచ కాలాంతకోపమః |
గజో గవాక్షో గవయః శరభో గంధమాదనః ||
గజో గవాక్షో గవయః శరభో గంధమాదనః ||
VERSE #28
దశ వానరకోట్యశ్చ శూరాణాం యుద్ధకాంక్షిణామ్ |
శ్రీమతాం దేవపుత్రాణాం శేషం నాఖ్యాతుముత్సహే ||
శ్రీమతాం దేవపుత్రాణాం శేషం నాఖ్యాతుముత్సహే ||
VERSE #29
పుత్రో దశరథస్యైష సింహసంహననో యువా |
దూషణో నిహతో యేన ఖరశ్చ త్రిశిరాస్తథా ||
దూషణో నిహతో యేన ఖరశ్చ త్రిశిరాస్తథా ||
VERSE #30
నాస్తి రామస్య సదృశో విక్రమే భువి కశ్చన |
విరాధో నిహతో యేన కబంధశ్చాంతకోపమః ||
విరాధో నిహతో యేన కబంధశ్చాంతకోపమః ||
VERSE #31
వక్తుం న శక్తో రామస్య నరః కశ్చిద్గుణాన్ క్షితౌ |
జనస్థానగతా యేన యావంతో రాక్షసా హతాః ||
జనస్థానగతా యేన యావంతో రాక్షసా హతాః ||
VERSE #32
లక్ష్మణశ్చాత్ర ధర్మాత్మా మాతంగానామివర్షభః |
యస్య బాణపథం ప్రాప్య న జీవేదపి వాసవః ||
యస్య బాణపథం ప్రాప్య న జీవేదపి వాసవః ||
VERSE #33
శ్వేతో జ్యోతిర్ముఖశ్చాత్ర భాస్కరస్యాత్మసంభవౌ |
వరుణస్య చ పుత్రో'న్యో హేమకూటః ప్లవంగమః ||
వరుణస్య చ పుత్రో'న్యో హేమకూటః ప్లవంగమః ||
VERSE #34
విశ్వకర్మసుతో వీరో నలః ప్లవగసత్తమః |
విక్రాంతో బలవానత్ర వసుపుత్రః సుదుర్ధరః ||
విక్రాంతో బలవానత్ర వసుపుత్రః సుదుర్ధరః ||
VERSE #35
రాక్షసానాం వరిష్ఠశ్చ తవ భ్రాతా విభీషణః |
పరిగృహ్య పురీం లంకాం రాఘవస్య హితే రతః ||
పరిగృహ్య పురీం లంకాం రాఘవస్య హితే రతః ||
VERSE #36
ఇతి సర్వం సమాఖ్యాతం తవేదం వానరం బలమ్ |
సువేలే'ధిష్ఠితం శైలే శేషకార్యే భవాన్గతిః ||
సువేలే'ధిష్ఠితం శైలే శేషకార్యే భవాన్గతిః ||
VERSE #37
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే యుద్ధకాండే త్రింశః సర్గః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
యుద్ధకాండ ఏకత్రింశః సర్గః (౩౧)
సంపూర్ణ
సంపూర్ణ
VERSE #38
శ్రీవాల్మీకి రామాయణ యుద్ధకాండ
పారాయణ మహిమ & ఫలశ్రుతి (Chanting Significance & Spiritual Fruits)
ఆధ్యాత్మిక శాంతి & దివ్య రక్షణ
నిత్య పారాయణం వలన మనశ్శాంతి, ఏకాగ్రత మరియు సమస్త ప్రతికూల శక్తుల నుండి దివ్య రక్షణ లభిస్తుంది.
శుభ ముహూర్తం
బ్రాహ్మీ ముహూర్తము (ఉదయం 4:00 - 6:00) లేదా సాయంకాల సంధ్యా సమయాలలో పారాయణ అత్యంత ఫలప్రదం.
జప సంఖ్యా నియమం
నిష్ఠతో ప్రతిరోజూ 1, 3, 11 లేదా 21 సార్లు భక్తి శ్రద్ధలతో జపం చేయడం ఉత్తమ ఫలితాలను ఇస్తుంది.
📖 తాత్పర్యము & భావార్థము (Spiritual Essence & Meaning)
Yuddha Kanda Sarga 30 represents a sacred stream of Vedic devotion, composed in reverence to the Supreme Divinity. The recitation of these sacred verses fosters inner tranquility, removes negative obstacles (విఘ్న నివారణ), and aligns the chanter's consciousness with divine wisdom.
చిత్తశుద్ధి & మానసిక ప్రశాంతత (Mental Purity & Peace):
Chanting these rhythmic verses calms the fluctuating mind, cultivating focused devotion and spiritual clarity throughout the day.
దైవిక రక్షణ & ఆయురారోగ్యాలు (Divine Protection & Well-being):
Traditional scriptures highlight that continuous recitation of sacred Stotram establishes a protective aura, dispelling fear, negativity, and distress.
భక్తి సాధన & ఫలప్రాప్తి (Spiritual Attainment):
Regular chanting with pure devotion and concentration bestows peace of mind, family harmony, spiritual elevation, and divine grace.
🕉️ పారాయణ విధానము & ఆధ్యాత్మిక ప్రాశస్త్యము (Chanting Methodology & Significance)
🪔 పారాయణ సమయము (Auspicious Chanting Time)
Best recited during Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or during evening Sandhya Kaala after cleansing and lighting a traditional oil lamp (దీపారాధన).
🧘 ఆసనము & నియమములు (Posture & Focus)
Sit facing East or North on a clean woolen or cotton mat. Chant with clear pronunciation, maintaining steady rhythm and heartfelt devotion to Divinity.
Preserved across authentic palm-leaf manuscripts and classical Sanskrit traditions, this sacred hymn is revered across generations as an essential daily sadhana for spiritual seekers and householders alike.