Yuddha Kanda Sarga 42
Language: Sanskrit / Vedic
Script: Devanagari / Telugu
VERSE #1
వాల్మీకి రామాయణం
యుద్ధకాండ
|| యుద్ధారంభః ||
యుద్ధకాండ
|| యుద్ధారంభః ||
VERSE #2
తతస్తే రాక్షసాస్తత్ర గత్వా రావణమందిరమ్ |
న్యవేదయన్పురీం రుద్ధాం రామేణ సహ వానరైః ||
న్యవేదయన్పురీం రుద్ధాం రామేణ సహ వానరైః ||
VERSE #3
రుద్ధాం తు నగరీం శ్రుత్వా జాతక్రోధో నిశాచరః |
విధానం ద్విగుణం కృత్వా ప్రాసాదం సో'ధ్యరోహత ||
విధానం ద్విగుణం కృత్వా ప్రాసాదం సో'ధ్యరోహత ||
VERSE #4
స దదర్శావృతాం లంకాం సశైలవనకాననామ్ |
అసంఖ్యేయైర్హరిగణైః సర్వతో యుద్ధకాంక్షిభిః ||
అసంఖ్యేయైర్హరిగణైః సర్వతో యుద్ధకాంక్షిభిః ||
VERSE #5
స దృష్ట్వా వానరైః సర్వాం వసుధాం కవలీకృతామ్ |
కథం క్షపయితవ్యాః స్యురితి చింతాపరో'భవత్ ||
కథం క్షపయితవ్యాః స్యురితి చింతాపరో'భవత్ ||
VERSE #6
స చింతయిత్వా సుచిరం ధైర్యమాలంబ్య రావణః |
రాఘవం హరియూథాంశ్చ దదర్శాయతలోచనః ||
రాఘవం హరియూథాంశ్చ దదర్శాయతలోచనః ||
VERSE #7
రాఘవః సహ సైన్యేన ముదితో నామ పుప్లువే |
లంకాం దదర్శ గుప్తాం వై సర్వతో రాక్షసైర్వృతామ్ ||
లంకాం దదర్శ గుప్తాం వై సర్వతో రాక్షసైర్వృతామ్ ||
VERSE #8
దృష్ట్వా దాశరథిర్లంకాం చిత్రధ్వజపతాకినీమ్ |
జగామ సహసా సీతాం దూయమానేన చేతసా ||
జగామ సహసా సీతాం దూయమానేన చేతసా ||
VERSE #9
అత్ర సా మృగశాబాక్షీ మత్కృతే జనకాత్మజా |
పీడ్యతే శోకసంతప్తా కృశా స్థండిలశాయినీ ||
పీడ్యతే శోకసంతప్తా కృశా స్థండిలశాయినీ ||
VERSE #10
పీడ్యమానాం స ధర్మాత్మా వైదేహీమనుచింతయన్ |
క్షిప్రమాజ్ఞాపయామాస వానరాంద్విషతాం వధే ||
క్షిప్రమాజ్ఞాపయామాస వానరాంద్విషతాం వధే ||
VERSE #11
ఏవముక్తే తు వచనే రామేణాక్లిష్టకర్మణా |
సంఘర్షమాణః ప్లవగాః సింహనాదైరనాదయన్ ||
సంఘర్షమాణః ప్లవగాః సింహనాదైరనాదయన్ ||
VERSE #12
శిఖరైర్వికిరామైనాం లంకాం ముష్టిభిరేవ వా |
ఇతి స్మ దధిరే సర్వే మనాంసి హరియూథపాః ||
ఇతి స్మ దధిరే సర్వే మనాంసి హరియూథపాః ||
VERSE #13
ఉద్యమ్య గిరిశృంగాణి శిఖరాణి మహాంతి చ |
తరూంశ్చోత్పాట్య వివిధాంస్తిష్ఠంతి హరియూథపాః ||
తరూంశ్చోత్పాట్య వివిధాంస్తిష్ఠంతి హరియూథపాః ||
VERSE #14
ప్రేక్షతో రాక్షసేంద్రస్య తాన్యనీకాని భాగశః |
రాఘవప్రియకామార్థం లంకామారురుహుస్తదా ||
రాఘవప్రియకామార్థం లంకామారురుహుస్తదా ||
VERSE #15
తే తామ్రవక్త్రా హేమాభా రామార్థే త్యక్తజీవితాః |
లంకామేవాభ్యవర్తంత సాలతాలశిలాయుధాః ||
లంకామేవాభ్యవర్తంత సాలతాలశిలాయుధాః ||
VERSE #16
తే ద్రుమైః పర్వతాగ్రైశ్చ ముష్టిభిశ్చ ప్లవంగమాః |
ప్రాకారాగ్రాణ్యరణ్యాని మమంథుస్తోరణాని చ ||
ప్రాకారాగ్రాణ్యరణ్యాని మమంథుస్తోరణాని చ ||
VERSE #17
పరిఖాః పూరయంతి స్మ ప్రసన్నసలిలాయుతాః |
పాంసుభిః పర్వతాగ్రైశ్చ తృణైః కాష్ఠైశ్చ వానరాః ||
పాంసుభిః పర్వతాగ్రైశ్చ తృణైః కాష్ఠైశ్చ వానరాః ||
VERSE #18
తతః సహస్రయూథాశ్చ కోటియూథాశ్చ వానరాః |
కోటీశతయుతాశ్చాన్యే లంకామారురుహుస్తదా ||
కోటీశతయుతాశ్చాన్యే లంకామారురుహుస్తదా ||
VERSE #19
కాంచనాని ప్రమృద్నంతస్తోరణాని ప్లవంగమాః |
కైలాసశిఖరాభాణి గోపురాణి ప్రమథ్య చ ||
కైలాసశిఖరాభాణి గోపురాణి ప్రమథ్య చ ||
VERSE #20
ఆప్లవంతః ప్లవంతశ్చ గర్జంతశ్చ ప్లవంగమాః |
లంకాం తామభిధావంతి మహావారణసన్నిభాః ||
లంకాం తామభిధావంతి మహావారణసన్నిభాః ||
VERSE #21
జయత్యతిబలో రామో లక్ష్మణశ్చ మహాబలః |
రాజా జయతి సుగ్రీవో రాఘవేణాభిపాలితః ||
రాజా జయతి సుగ్రీవో రాఘవేణాభిపాలితః ||
VERSE #22
ఇత్యేవం ఘోషయంతశ్చ గర్జంతశ్చ ప్లవంగమాః |
అభ్యధావంత లంకాయాః ప్రాకారం కామరూపిణః ||
అభ్యధావంత లంకాయాః ప్రాకారం కామరూపిణః ||
VERSE #23
వీరబాహుః సుబాహుశ్చ నలశ్చ వనగోచరః |
నిపీడ్యోపనివిష్టాస్తే ప్రాకారం హరియూథపాః ||
నిపీడ్యోపనివిష్టాస్తే ప్రాకారం హరియూథపాః ||
VERSE #24
ఏతస్మిన్నంతరే చక్రుః స్కంధావారనివేశనమ్ |
పూర్వద్వారం తు కుముదః కోటీభిర్దశభిర్వృతః ||
పూర్వద్వారం తు కుముదః కోటీభిర్దశభిర్వృతః ||
VERSE #25
ఆవృత్య బలవాంస్తస్థౌ హరిభిర్జితకాశిభిః |
సాహాయ్యార్థం తు తస్యైవ నివిష్టః ప్రఘసో హరిః ||
సాహాయ్యార్థం తు తస్యైవ నివిష్టః ప్రఘసో హరిః ||
VERSE #26
పనసశ్చ మహాబాహుర్వానరైర్బహుభిర్వృతః |
దక్షిణం ద్వారమాగమ్య వీరః శతవలిః కపిః ||
దక్షిణం ద్వారమాగమ్య వీరః శతవలిః కపిః ||
VERSE #27
ఆవృత్య బలవాంస్తస్థౌ వింశత్యా కోటిభిర్వృతః |
సుషేణః పశ్చిమద్వారం గతస్తారాపితా హరిః ||
సుషేణః పశ్చిమద్వారం గతస్తారాపితా హరిః ||
VERSE #28
ఆవృత్య బలవాంస్తస్థౌ షష్టికోటిభిరావృతః |
ఉత్తరం ద్వారమాసాద్య రామః సౌమిత్రిణా సహ ||
ఉత్తరం ద్వారమాసాద్య రామః సౌమిత్రిణా సహ ||
VERSE #29
ఆవృత్య బలవాంస్తస్థౌ సుగ్రీవశ్చ హరీశ్వరః |
గోలాంగూలో మహాకాయో గవాక్షో భీమదర్శనః ||
గోలాంగూలో మహాకాయో గవాక్షో భీమదర్శనః ||
VERSE #30
వృతః కోట్యా మహావీర్యస్తస్థౌ రామస్య పార్శ్వతః |
ఋక్షాణాం భీమవేగానాం ధూమ్రః శత్రునిబర్హణః ||
ఋక్షాణాం భీమవేగానాం ధూమ్రః శత్రునిబర్హణః ||
VERSE #31
వృతః కోట్యా మహావీర్యస్తస్థౌ రామస్య పార్శ్వతః |
సన్నద్ధస్తు మహావీర్యో గదాపాణిర్విభీషణః ||
సన్నద్ధస్తు మహావీర్యో గదాపాణిర్విభీషణః ||
VERSE #32
వృతో యత్తైస్తు సచివైస్తస్థౌ తత్ర మహాబలః |
గజో గవాక్షో గవయః శరభో గంధమాదనః ||
గజో గవాక్షో గవయః శరభో గంధమాదనః ||
VERSE #33
సమంతాత్పరిధావంతో రరక్షుర్హరివాహినీమ్ |
తతః కోపపరీతాత్మా రావణో రాక్షసేశ్వరః ||
తతః కోపపరీతాత్మా రావణో రాక్షసేశ్వరః ||
VERSE #34
నిర్యాణం సర్వసైన్యానాం ద్రుతమాజ్ఞాపయత్తదా |
ఏతచ్ఛ్రుత్వా తతో వాక్యం రావణస్య ముఖోద్గతమ్ ||
ఏతచ్ఛ్రుత్వా తతో వాక్యం రావణస్య ముఖోద్గతమ్ ||
VERSE #35
సహసా భీమనిర్ఘోషముద్ఘుష్టం రజనీచరైః |
తతః ప్రచోదితా భేర్యశ్చంద్రపాండురపుష్కరాః ||
తతః ప్రచోదితా భేర్యశ్చంద్రపాండురపుష్కరాః ||
VERSE #36
హేమకోణాహతా భీమా రాక్షసానాం సమంతతః |
వినేదుశ్చ మహాఘోషాః శంఖాః శతసహస్రశః ||
వినేదుశ్చ మహాఘోషాః శంఖాః శతసహస్రశః ||
VERSE #37
రాక్షసానాం సుఘోరాణాం ముఖమారుతపూరితాః |
తే బభుః శుభనీలాంగాః సశంఖా రజనీచరాః ||
తే బభుః శుభనీలాంగాః సశంఖా రజనీచరాః ||
VERSE #38
విద్యున్మండలసన్నద్ధాః సబలాకా ఇవాంబుదాః |
నిష్పతంతి తతః సైన్యా హృష్టా రావణచోదితాః ||
నిష్పతంతి తతః సైన్యా హృష్టా రావణచోదితాః ||
VERSE #39
సమయే పూర్యమాణస్య వేగా ఇవ మహోదధేః |
తతో వానరసైన్యేన ముక్తో నాదః సమంతతః ||
తతో వానరసైన్యేన ముక్తో నాదః సమంతతః ||
VERSE #40
మలయః పూరితో యేన ససానుప్రస్థకందరః |
శంఖదుందుభిసంఘుష్టః సింహనాదస్తరస్వినామ్ ||
శంఖదుందుభిసంఘుష్టః సింహనాదస్తరస్వినామ్ ||
VERSE #41
పృథివీం చాంతరిక్షం చ సాగరం చైవ నాదయన్ |
గజానాం బృంహితైః సార్ధం హయానాం హేషితైరపి ||
గజానాం బృంహితైః సార్ధం హయానాం హేషితైరపి ||
VERSE #42
రథానాం నేమిఘోషైశ్చ రక్షసాం వదనస్వనః |
ఏతస్మిన్నంతరే ఘోరః సంగ్రామః సమవర్తత ||
ఏతస్మిన్నంతరే ఘోరః సంగ్రామః సమవర్తత ||
VERSE #43
రక్షసాం వానరాణాం చ యథా దేవాసురే పురా |
తే గదాభిః ప్రదీప్తాభిః శక్తిశూలపరశ్వధైః ||
తే గదాభిః ప్రదీప్తాభిః శక్తిశూలపరశ్వధైః ||
VERSE #44
నిజఘ్నుర్వానరాన్ఘోరాః కథయంతః స్వవిక్రమాన్ |
వానరాశ్చ మహావీర్యాః రాక్షసాన్ జఘ్నురాహవే ||
వానరాశ్చ మహావీర్యాః రాక్షసాన్ జఘ్నురాహవే ||
VERSE #45
జయత్యతిబలో రామః లక్షణశ్చ మహాబలః |
రాజా జయతి సుగ్రీవ ఇతి శబ్దో మహానభూత్ ||
రాజా జయతి సుగ్రీవ ఇతి శబ్దో మహానభూత్ ||
VERSE #46
రాజన్ జయ జయేత్యుక్త్వా స్వస్వనామకథాంతతః |
తథా వృక్షైర్మహాకాయాః పర్వతాగ్రైశ్చ వానరాః ||
తథా వృక్షైర్మహాకాయాః పర్వతాగ్రైశ్చ వానరాః ||
VERSE #47
నిజఘ్నుస్తాని రక్షాంసి నఖైర్దంతైశ్చ వేగితాః |
రాక్షసాస్త్వపరే భీమాః ప్రాకారస్థా మహీగతాన్ ||
రాక్షసాస్త్వపరే భీమాః ప్రాకారస్థా మహీగతాన్ ||
VERSE #48
భిందిపాలైశ్చ ఖడ్గైశ్చ శూలైశ్చైవ వ్యదారయన్ |
వానరాశ్చాపి సంక్రుద్ధాః ప్రాకారస్థాన్మహీగతాః ||
వానరాశ్చాపి సంక్రుద్ధాః ప్రాకారస్థాన్మహీగతాః ||
VERSE #49
రాక్షసాన్పాతయామాసుః సమాప్లుత్య ప్లవంగమాః |
స సంప్రహారస్తుములో మాంసశోణితకర్దమః |
రక్షసాం వానరాణాం చ సంబభూవాద్భుతోపమః ||
స సంప్రహారస్తుములో మాంసశోణితకర్దమః |
రక్షసాం వానరాణాం చ సంబభూవాద్భుతోపమః ||
VERSE #50
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే యుద్ధకాండే ద్విచత్వారింశః సర్గః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
యుద్ధకాండ త్రిచత్వారింశః సర్గః (౪౩)
సంపూర్ణ
సంపూర్ణ
VERSE #51
శ్రీవాల్మీకి రామాయణ యుద్ధకాండ
పారాయణ మహిమ & ఫలశ్రుతి (Chanting Significance & Spiritual Fruits)
ఆధ్యాత్మిక శాంతి & దివ్య రక్షణ
నిత్య పారాయణం వలన మనశ్శాంతి, ఏకాగ్రత మరియు సమస్త ప్రతికూల శక్తుల నుండి దివ్య రక్షణ లభిస్తుంది.
శుభ ముహూర్తం
బ్రాహ్మీ ముహూర్తము (ఉదయం 4:00 - 6:00) లేదా సాయంకాల సంధ్యా సమయాలలో పారాయణ అత్యంత ఫలప్రదం.
జప సంఖ్యా నియమం
నిష్ఠతో ప్రతిరోజూ 1, 3, 11 లేదా 21 సార్లు భక్తి శ్రద్ధలతో జపం చేయడం ఉత్తమ ఫలితాలను ఇస్తుంది.
📖 తాత్పర్యము & భావార్థము (Spiritual Essence & Meaning)
Yuddha Kanda Sarga 42 represents a sacred stream of Vedic devotion, composed in reverence to the Supreme Divinity. The recitation of these sacred verses fosters inner tranquility, removes negative obstacles (విఘ్న నివారణ), and aligns the chanter's consciousness with divine wisdom.
చిత్తశుద్ధి & మానసిక ప్రశాంతత (Mental Purity & Peace):
Chanting these rhythmic verses calms the fluctuating mind, cultivating focused devotion and spiritual clarity throughout the day.
దైవిక రక్షణ & ఆయురారోగ్యాలు (Divine Protection & Well-being):
Traditional scriptures highlight that continuous recitation of sacred Stotram establishes a protective aura, dispelling fear, negativity, and distress.
భక్తి సాధన & ఫలప్రాప్తి (Spiritual Attainment):
Regular chanting with pure devotion and concentration bestows peace of mind, family harmony, spiritual elevation, and divine grace.
🕉️ పారాయణ విధానము & ఆధ్యాత్మిక ప్రాశస్త్యము (Chanting Methodology & Significance)
🪔 పారాయణ సమయము (Auspicious Chanting Time)
Best recited during Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or during evening Sandhya Kaala after cleansing and lighting a traditional oil lamp (దీపారాధన).
🧘 ఆసనము & నియమములు (Posture & Focus)
Sit facing East or North on a clean woolen or cotton mat. Chant with clear pronunciation, maintaining steady rhythm and heartfelt devotion to Divinity.
Preserved across authentic palm-leaf manuscripts and classical Sanskrit traditions, this sacred hymn is revered across generations as an essential daily sadhana for spiritual seekers and householders alike.