Yuddha Kanda Sarga 116
Language: Sanskrit / Vedic
Script: Devanagari / Telugu
VERSE #1
వాల్మీకి రామాయణం
యుద్ధకాండ
|| మైథిలీప్రియనివేదనమ్ ||
యుద్ధకాండ
|| మైథిలీప్రియనివేదనమ్ ||
VERSE #2
ఇతి ప్రతిసమాదిష్టో హనుమాన్మారుతాత్మజః |
ప్రవివేశ పురీం లంకాం పూజ్యమానో నిశాచరైః ||
ప్రవివేశ పురీం లంకాం పూజ్యమానో నిశాచరైః ||
VERSE #3
ప్రవిశ్య చ మహాతేజా రావణస్య నివేశనమ్ |
దదర్శ మృజయా హీనాం సాతంకామివ రోహిణీమ్ ||
దదర్శ మృజయా హీనాం సాతంకామివ రోహిణీమ్ ||
VERSE #4
వృక్షమూలే నిరానందాం రాక్షసీభిః సమావృతామ్ |
నిభృతః ప్రణతః ప్రహ్వః సోభిగమ్యాభివాద్య చ ||
నిభృతః ప్రణతః ప్రహ్వః సోభిగమ్యాభివాద్య చ ||
VERSE #5
దృష్ట్వా తమాగతం దేవీ హనుమంతం మహాబలమ్ |
తూష్ణీమాస్త తదా దృష్ట్వా స్మృత్వా ప్రముదితా'భవత్ ||
తూష్ణీమాస్త తదా దృష్ట్వా స్మృత్వా ప్రముదితా'భవత్ ||
VERSE #6
సౌమ్యం దృష్ట్వా ముఖం తస్యా హనుమాన్ ప్లవగోత్తమః |
రామస్య వచనం సర్వమాఖ్యాతుముపచక్రమే ||
రామస్య వచనం సర్వమాఖ్యాతుముపచక్రమే ||
VERSE #7
వైదేహి కుశలీ రామః సహసుగ్రీవలక్ష్మణః |
విభీషణసహాయశ్చ హరీణాం సహితో బలైః ||
విభీషణసహాయశ్చ హరీణాం సహితో బలైః ||
VERSE #8
కుశలం చాహ సిద్ధార్థో హతశత్రురరిందమః |
విభీషణసహాయేన రామేణ హరిభిః సహ ||
విభీషణసహాయేన రామేణ హరిభిః సహ ||
VERSE #9
నిహతో రావణో దేవి లక్ష్మణస్య నయేన చ |
పృష్ట్వా తు కుశలం రామో వీరస్త్వాం రఘునందనః ||
పృష్ట్వా తు కుశలం రామో వీరస్త్వాం రఘునందనః ||
VERSE #10
అబ్రవీత్పరమప్రీతః కృతార్థేనాంతరాత్మనా |
ప్రియమాఖ్యామి తే దేవి త్వాం తు భూయః సభాజయే ||
ప్రియమాఖ్యామి తే దేవి త్వాం తు భూయః సభాజయే ||
VERSE #11
దిష్ట్యా జీవసి ధర్మజ్ఞే జయేన మమ సంయుగే |
[* తవ ప్రభావాద్ధర్మజ్ఞే మహాన్రామేణ సంయుగే | *]
[* తవ ప్రభావాద్ధర్మజ్ఞే మహాన్రామేణ సంయుగే | *]
VERSE #12
లబ్ధో నో విజయః సీతే స్వస్థా భవ గతవ్యథా ||
VERSE #13
రావణశ్చ హతః శత్రుర్లంకా చేయం వశే స్థితా |
మయా హ్యలబ్ధనిద్రేణ దృఢేన తవ నిర్జయే ||
మయా హ్యలబ్ధనిద్రేణ దృఢేన తవ నిర్జయే ||
VERSE #14
ప్రతిజ్ఞైషా వినిస్తీర్ణా బద్ధ్వా సేతుం మహోదధౌ |
సంభ్రమశ్చ న గంతవ్యో వర్తంత్యా రావణాలయే ||
సంభ్రమశ్చ న గంతవ్యో వర్తంత్యా రావణాలయే ||
VERSE #15
విభీషణవిధేయం హి లంకైశ్వర్యమిదం కృతమ్ |
తదాశ్వసిహి విశ్వస్తా స్వగృహే పరివర్తసే ||
తదాశ్వసిహి విశ్వస్తా స్వగృహే పరివర్తసే ||
VERSE #16
అయం చాభ్యేతి సంహృష్టస్త్వద్దర్శనసముత్సుకః |
ఏవముక్తా సముత్పత్య సీతా శశినిభాననా ||
ఏవముక్తా సముత్పత్య సీతా శశినిభాననా ||
VERSE #17
ప్రహర్షేణావరుద్ధా సా వ్యాజహార న కించన |
అబ్రవీచ్చ హరిశ్రేష్ఠః సీతామప్రతిజల్పతీమ్ ||
అబ్రవీచ్చ హరిశ్రేష్ఠః సీతామప్రతిజల్పతీమ్ ||
VERSE #18
కిం ను చింతయసే దేవి కిం ను మాం నాభిభాషసే |
ఏవముక్తా హనుమతా సీతా ధర్మే వ్యవస్థితా ||
ఏవముక్తా హనుమతా సీతా ధర్మే వ్యవస్థితా ||
VERSE #19
అబ్రవీత్పరమప్రీతా హర్షగద్గదయా గిరా |
ప్రియమేతదుపశ్రుత్య భర్తుర్విజయసంశ్రితమ్ ||
ప్రియమేతదుపశ్రుత్య భర్తుర్విజయసంశ్రితమ్ ||
VERSE #20
ప్రహర్షవశమాపన్నా నిర్వాక్యాస్మి క్షణాంతరమ్ |
న హి పశ్యామి సదృశం చింతయంతీ ప్లవంగమ ||
న హి పశ్యామి సదృశం చింతయంతీ ప్లవంగమ ||
VERSE #21
మత్ప్రియాఖ్యానాకస్యేహ తవ ప్రత్యభినందనమ్ |
న హి పశ్యామి తత్సౌమ్య పృథివ్యామపి వానర ||
న హి పశ్యామి తత్సౌమ్య పృథివ్యామపి వానర ||
VERSE #22
సదృశం మత్ప్రియాఖ్యానే తవ దాతుం భవేత్సమమ్ |
హిరణ్యం వా సువర్ణం వా రత్నాని వివిధాని చ ||
హిరణ్యం వా సువర్ణం వా రత్నాని వివిధాని చ ||
VERSE #23
రాజ్యం వా త్రిషు లోకేషు నైతదర్హతి భాషితుమ్ |
ఏవముక్తస్తు వైదేహ్యా ప్రత్యువాచ ప్లవంగమః ||
ఏవముక్తస్తు వైదేహ్యా ప్రత్యువాచ ప్లవంగమః ||
VERSE #24
గృహీతప్రాంజలిర్వాక్యం సీతాయాః ప్రముఖే స్థితః |
భర్తుః ప్రియహితే యుక్తే భర్తుర్విజయకాంక్షిణి ||
భర్తుః ప్రియహితే యుక్తే భర్తుర్విజయకాంక్షిణి ||
VERSE #25
స్నిగ్ధమేవంవిధం వాక్యం త్వమేవార్హసి భాషితుమ్ |
తవైతద్వచనం సౌమ్యే సారవత్స్నిగ్ధమేవ చ ||
తవైతద్వచనం సౌమ్యే సారవత్స్నిగ్ధమేవ చ ||
VERSE #26
రత్నౌఘాద్వివిధాచ్చాపి దేవరాజ్యాద్విశిష్యతే |
అర్థతశ్చ మయా ప్రాప్తా దేవరాజ్యాదయో గుణాః ||
అర్థతశ్చ మయా ప్రాప్తా దేవరాజ్యాదయో గుణాః ||
VERSE #27
హతశత్రుం విజయినం రామం పశ్యామి సుస్థితమ్ |
తస్య తద్వచనం శ్రుత్వా మైథిలీ జనకాత్మజా ||
తస్య తద్వచనం శ్రుత్వా మైథిలీ జనకాత్మజా ||
VERSE #28
తతః శుభతరం వాక్యమువాచ పవనాత్మజమ్ |
అతిలక్షణసంపన్నం మాధుర్యగుణభూషితమ్ ||
అతిలక్షణసంపన్నం మాధుర్యగుణభూషితమ్ ||
VERSE #29
బుద్ధ్యా హ్యష్టాంగయా యుక్తం త్వమేవార్హసి భాషితుమ్ |
శ్లాఘనీయో'నిలస్య త్వం పుత్రః పరమధార్మికః ||
శ్లాఘనీయో'నిలస్య త్వం పుత్రః పరమధార్మికః ||
VERSE #30
బలం శౌర్యం శ్రుతం సత్త్వం విక్రమో దాక్ష్యముత్తమమ్ |
తేజః క్షమా ధృతిర్ధైర్యం వినీతత్వం న సంశయః ||
తేజః క్షమా ధృతిర్ధైర్యం వినీతత్వం న సంశయః ||
VERSE #31
ఏతే చాన్యే చ బహవో గుణాస్త్వయ్యేవ శోభనాః |
అథోవాచ పునః సీతామసంభ్రాంతో వినీతవత్ ||
అథోవాచ పునః సీతామసంభ్రాంతో వినీతవత్ ||
VERSE #32
ప్రగృహీతాంజలిర్హర్షాత్సీతాయాః ప్రముఖే స్థితః |
ఇమాస్తు ఖలు రాక్షస్యో యది త్వమనుమన్యసే ||
ఇమాస్తు ఖలు రాక్షస్యో యది త్వమనుమన్యసే ||
VERSE #33
హంతుమిచ్ఛామ్యహం సర్వా యాభిస్త్వం తర్జితా పురా |
క్లిశ్యంతీం పతిదేవాం త్వామశోకవనికాం గతామ్ ||
క్లిశ్యంతీం పతిదేవాం త్వామశోకవనికాం గతామ్ ||
VERSE #34
ఘోరరూపసమాచారాః క్రూరాః క్రూరతరేక్షణాః |
రాక్షస్యో దారుణకథా వరమేతత్ప్రయచ్ఛ మే ||
రాక్షస్యో దారుణకథా వరమేతత్ప్రయచ్ఛ మే ||
VERSE #35
ముష్టిభిః పాణిభిః సర్వాశ్చరణైశ్చైవ శోభనే |
ఇచ్ఛామి వివిధైర్ఘాతైర్హంతుమేతాః సుదారుణాః ||
ఇచ్ఛామి వివిధైర్ఘాతైర్హంతుమేతాః సుదారుణాః ||
VERSE #36
ఘాతైర్జానుప్రహారైశ్చ దశనానాం చ పాతనైః |
భక్షణైః కర్ణనాసానాం కేశానాం లుంచనైస్తథా ||
భక్షణైః కర్ణనాసానాం కేశానాం లుంచనైస్తథా ||
VERSE #37
నఖైః శుష్కముఖీభిశ్చ దారణైర్లంఘనైర్హతైః |
నిపాత్య హంతుమిచ్ఛామి తవ విప్రియకారిణీః ||
నిపాత్య హంతుమిచ్ఛామి తవ విప్రియకారిణీః ||
VERSE #38
ఏవంప్రకారైర్బహుభిర్విప్రకారైర్యశస్విని |
హంతుమిచ్ఛామ్యహం దేవి తవేమాః కృతకిల్బిషాః ||
హంతుమిచ్ఛామ్యహం దేవి తవేమాః కృతకిల్బిషాః ||
VERSE #39
ఏవముక్తా హనుమతా వైదేహీ జనకాత్మజా |
ఉవాచ ధర్మసహితం హనుమంతం యశస్వినీ ||
ఉవాచ ధర్మసహితం హనుమంతం యశస్వినీ ||
VERSE #40
రాజసంశ్రయవశ్యానాం కుర్వంతీనాం పరాజ్ఞయా |
విధేయానాం చ దాసీనాం కః కుప్యేద్వానరోత్తమ ||
విధేయానాం చ దాసీనాం కః కుప్యేద్వానరోత్తమ ||
VERSE #41
భాగ్యవైషమ్యయోగేన పురా దుశ్చరితేన చ |
మయైతత్ప్రాప్యతే సర్వం స్వకృతం హ్యుపభుజ్యతే ||
మయైతత్ప్రాప్యతే సర్వం స్వకృతం హ్యుపభుజ్యతే ||
VERSE #42
ప్రాప్తవ్యం తు దశాయోగాన్మయైతదితి నిశ్చితమ్ |
దాసీనాం రావణస్యాహం మర్షయామీహ దుర్బలా ||
దాసీనాం రావణస్యాహం మర్షయామీహ దుర్బలా ||
VERSE #43
ఆజ్ఞప్తా రావణేనైతా రాక్షస్యో మామతర్జయన్ |
హతే తస్మిన్న కుర్యుర్హి తర్జనం వానరోత్తమ ||
హతే తస్మిన్న కుర్యుర్హి తర్జనం వానరోత్తమ ||
VERSE #44
అయం వ్యాఘ్రసమీపే తు పురాణో ధర్మసంస్థితః |
ఋక్షేణ గీతః శ్లోకో మే తన్నిబోధ ప్లవంగమ ||
ఋక్షేణ గీతః శ్లోకో మే తన్నిబోధ ప్లవంగమ ||
VERSE #45
న పరః పాపమాదత్తే పరేషాం పాపకర్మణామ్ |
సమయో రక్షితవ్యస్తు సంతశ్చారిత్రభూషణాః ||
సమయో రక్షితవ్యస్తు సంతశ్చారిత్రభూషణాః ||
VERSE #46
పాపానాం వా శుభానాం వా వధార్హాణాం ప్లవంగమ |
కార్యం కరుణమార్యేణ న కశ్చిన్నాపరాధ్యతి ||
కార్యం కరుణమార్యేణ న కశ్చిన్నాపరాధ్యతి ||
VERSE #47
లోకహింసావిహారాణాం రక్షసాం కామరూపిణామ్ |
కుర్వతామపి పాపాని నైవ కార్యమశోభనమ్ ||
కుర్వతామపి పాపాని నైవ కార్యమశోభనమ్ ||
VERSE #48
ఏవముక్తస్తు హనుమాన్సీతయా వాక్యకోవిదః |
ప్రత్యువాచ తతః సీతాం రామపత్నీం యశస్వినీమ్ ||
ప్రత్యువాచ తతః సీతాం రామపత్నీం యశస్వినీమ్ ||
VERSE #49
యుక్తా రామస్య భవతీ ధర్మపత్నీ యశస్వినీ |
ప్రతిసందిశ మాం దేవి గమిష్యే యత్ర రాఘవః ||
ప్రతిసందిశ మాం దేవి గమిష్యే యత్ర రాఘవః ||
VERSE #50
ఏవముక్తా హనుమతా వైదేహీ జనకాత్మజా |
అబ్రవీద్ద్రష్టుమిచ్ఛామి భర్తారం వానరోత్తమ ||
అబ్రవీద్ద్రష్టుమిచ్ఛామి భర్తారం వానరోత్తమ ||
VERSE #51
తస్యాస్తద్వనం శ్రుత్వా హనుమాన్మారుతాత్మజః |
హర్షయన్మైథిలీం వాక్యమువాచేదం మహాద్యుతిః ||
హర్షయన్మైథిలీం వాక్యమువాచేదం మహాద్యుతిః ||
VERSE #52
పూర్ణచంద్రాననం రామం ద్రక్ష్యస్యార్యే సలక్ష్మణమ్ |
స్థిరమిత్రం హతామిత్రం శచీవ త్రిదశేశ్వరమ్ ||
స్థిరమిత్రం హతామిత్రం శచీవ త్రిదశేశ్వరమ్ ||
VERSE #53
తామేవముక్త్వా రాజంతీం సీతాం సాక్షాదివ శ్రియమ్ |
ఆజగామ మహావేగో హనుమాన్యత్ర రాఘవః ||
ఆజగామ మహావేగో హనుమాన్యత్ర రాఘవః ||
VERSE #54
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే యుద్ధకాండే షోడశోత్తరశతతమః సర్గః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
యుద్ధకాండ సప్తదశోత్తరశతతమః సర్గః (౧౧౭)
సంపూర్ణ
సంపూర్ణ
VERSE #55
శ్రీవాల్మీకి రామాయణ యుద్ధకాండ
పారాయణ మహిమ & ఫలశ్రుతి (Chanting Significance & Spiritual Fruits)
ఆధ్యాత్మిక శాంతి & దివ్య రక్షణ
నిత్య పారాయణం వలన మనశ్శాంతి, ఏకాగ్రత మరియు సమస్త ప్రతికూల శక్తుల నుండి దివ్య రక్షణ లభిస్తుంది.
శుభ ముహూర్తం
బ్రాహ్మీ ముహూర్తము (ఉదయం 4:00 - 6:00) లేదా సాయంకాల సంధ్యా సమయాలలో పారాయణ అత్యంత ఫలప్రదం.
జప సంఖ్యా నియమం
నిష్ఠతో ప్రతిరోజూ 1, 3, 11 లేదా 21 సార్లు భక్తి శ్రద్ధలతో జపం చేయడం ఉత్తమ ఫలితాలను ఇస్తుంది.
📖 తాత్పర్యము & భావార్థము (Spiritual Essence & Meaning)
Yuddha Kanda Sarga 116 represents a sacred stream of Vedic devotion, composed in reverence to the Supreme Divinity. The recitation of these sacred verses fosters inner tranquility, removes negative obstacles (విఘ్న నివారణ), and aligns the chanter's consciousness with divine wisdom.
చిత్తశుద్ధి & మానసిక ప్రశాంతత (Mental Purity & Peace):
Chanting these rhythmic verses calms the fluctuating mind, cultivating focused devotion and spiritual clarity throughout the day.
దైవిక రక్షణ & ఆయురారోగ్యాలు (Divine Protection & Well-being):
Traditional scriptures highlight that continuous recitation of sacred Stotram establishes a protective aura, dispelling fear, negativity, and distress.
భక్తి సాధన & ఫలప్రాప్తి (Spiritual Attainment):
Regular chanting with pure devotion and concentration bestows peace of mind, family harmony, spiritual elevation, and divine grace.
🕉️ పారాయణ విధానము & ఆధ్యాత్మిక ప్రాశస్త్యము (Chanting Methodology & Significance)
🪔 పారాయణ సమయము (Auspicious Chanting Time)
Best recited during Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or during evening Sandhya Kaala after cleansing and lighting a traditional oil lamp (దీపారాధన).
🧘 ఆసనము & నియమములు (Posture & Focus)
Sit facing East or North on a clean woolen or cotton mat. Chant with clear pronunciation, maintaining steady rhythm and heartfelt devotion to Divinity.
Preserved across authentic palm-leaf manuscripts and classical Sanskrit traditions, this sacred hymn is revered across generations as an essential daily sadhana for spiritual seekers and householders alike.