Kishkindha Kanda Sarga 57
Language: Sanskrit / Vedic
Script: Devanagari / Telugu
VERSE #1
వాల్మీకి రామాయణం
కిష్కింధకాండ
|| జటాయుర్దిష్టకథనమ్ ||
కిష్కింధకాండ
|| జటాయుర్దిష్టకథనమ్ ||
VERSE #2
తత్తు శ్రుత్వా తదా వాక్యమంగదస్య ముఖోద్గతమ్ |
అబ్రవీద్వచనం గృధ్రస్తీక్ష్ణతుండో మహాస్వనః ||
అబ్రవీద్వచనం గృధ్రస్తీక్ష్ణతుండో మహాస్వనః ||
VERSE #3
కో'యం గిరా ఘోషయతి ప్రాణైః ప్రియతమస్య మే |
జటాయుషో వధం భ్రాతుః కంపయన్నివ మే మనః ||
జటాయుషో వధం భ్రాతుః కంపయన్నివ మే మనః ||
VERSE #4
కథమాసీజ్జనస్థానే యుద్ధం రాక్షసగృధ్రయోః |
నామధేయమిదం భ్రాతుశ్చిరస్యాద్య మయా శ్రుతమ్ ||
నామధేయమిదం భ్రాతుశ్చిరస్యాద్య మయా శ్రుతమ్ ||
VERSE #5
ఇచ్ఛేయం గిరిదుర్గాచ్చ భవద్భిరవతారితుమ్ |
యవీయసో గుణజ్ఞస్య శ్లాఘనీయస్య విక్రమైః ||
యవీయసో గుణజ్ఞస్య శ్లాఘనీయస్య విక్రమైః ||
VERSE #6
అతిదీర్ఘస్య కాలస్య తుష్టో'స్మి పరికీర్తనాత్ |
తదిచ్ఛేయమహం శ్రోతుం వినాశం వానరర్షభాః ||
తదిచ్ఛేయమహం శ్రోతుం వినాశం వానరర్షభాః ||
VERSE #7
భ్రాతుర్జటాయుషస్తస్య జనస్థాననివాసినః |
తస్యైవ చ మమ భ్రాతుః సఖా దశరథః కథమ్ ||
తస్యైవ చ మమ భ్రాతుః సఖా దశరథః కథమ్ ||
VERSE #8
యస్య రామః ప్రియః పుత్రో జ్యేష్ఠో గురుజనప్రియః |
సూర్యాంశుదగ్ధపక్షత్వాన్న శక్నోమ్యుపసర్పితుమ్ ||
సూర్యాంశుదగ్ధపక్షత్వాన్న శక్నోమ్యుపసర్పితుమ్ ||
VERSE #9
ఇచ్ఛేయం పర్వతాదస్మాదవతర్తుమరిందమాః |
శోకాద్భ్రష్టస్వరమపి శ్రుత్వా తే హరియూథపాః ||
శోకాద్భ్రష్టస్వరమపి శ్రుత్వా తే హరియూథపాః ||
VERSE #10
శ్రద్దధుర్నైవ తద్వాక్యం కర్మణా తస్య శంకితాః |
తే ప్రాయముపవిష్టాస్తు దృష్ట్వా గృధ్రం ప్లవంగమాః ||
తే ప్రాయముపవిష్టాస్తు దృష్ట్వా గృధ్రం ప్లవంగమాః ||
VERSE #11
చక్రుర్బుద్ధిం తదా రౌద్రాం సర్వాన్నో భక్షయిష్యతి |
సర్వథా ప్రాయమాసీనాన్యది నో భక్షయిష్యతి ||
సర్వథా ప్రాయమాసీనాన్యది నో భక్షయిష్యతి ||
VERSE #12
కృతకృత్యా భవిష్యామః క్షిప్రం సిద్ధిమితో గతాః |
ఏతాం బుద్ధిం తతశ్చక్రుః సర్వే తే వానరర్షభాః ||
ఏతాం బుద్ధిం తతశ్చక్రుః సర్వే తే వానరర్షభాః ||
VERSE #13
అవతార్య గిరేః శృంగాద్గృధ్రమాహాంగదస్తదా |
బభూవర్క్షరజా నామ వానరేంద్రః ప్రతాపవాన్ ||
బభూవర్క్షరజా నామ వానరేంద్రః ప్రతాపవాన్ ||
VERSE #14
మమార్యః పార్థివః పక్షిన్ ధార్మికస్తస్య చాత్మజౌ |
సుగ్రీవశ్చైవ వాలీ చ పుత్రావోఘబలావుభౌ ||
సుగ్రీవశ్చైవ వాలీ చ పుత్రావోఘబలావుభౌ ||
VERSE #15
లోకే విశ్రుతకర్మా'భూద్రాజా వాలీ పితా మమ |
రాజా కృత్స్నస్య జగత ఇక్ష్వాకూణాం మహారథః ||
రాజా కృత్స్నస్య జగత ఇక్ష్వాకూణాం మహారథః ||
VERSE #16
రామో దాశరథిః శ్రీమాన్ ప్రవిష్టో దండకావనమ్ |
లక్ష్మణేన సహ భ్రాత్రా వైదేహ్యా చాపి భార్యయా ||
లక్ష్మణేన సహ భ్రాత్రా వైదేహ్యా చాపి భార్యయా ||
VERSE #17
పితుర్నిదేశనిరతో ధర్మ్యం పంథానమాశ్రితః |
తస్య భార్యా జనస్థానాద్రావణేన హృతా బలాత్ ||
తస్య భార్యా జనస్థానాద్రావణేన హృతా బలాత్ ||
VERSE #18
రామస్య తు పితుర్మిత్రం జటాయుర్నామ గృధ్రరాట్ |
దదర్శ సీతాం వైదేహీం హ్రియమాణాం విహాయసా ||
దదర్శ సీతాం వైదేహీం హ్రియమాణాం విహాయసా ||
VERSE #19
రావణం విరథం కృత్వా స్థాపయిత్వా చ మైథిలీమ్ |
పరిశ్రాంతశ్చ వృద్ధశ్చ రావణేన హతో రణే ||
పరిశ్రాంతశ్చ వృద్ధశ్చ రావణేన హతో రణే ||
VERSE #20
ఏవం గృధ్రో హతస్తేన రావణేన బలీయసా |
సంస్కృతశ్చాపి రామేణ గతశ్చ గతిముత్తమామ్ ||
సంస్కృతశ్చాపి రామేణ గతశ్చ గతిముత్తమామ్ ||
VERSE #21
తతో మమ పితృవ్యేణ సుగ్రీవేణ మహాత్మనా |
చకార రాఘవః సఖ్యం సో'వధీత్పితరం మమ ||
చకార రాఘవః సఖ్యం సో'వధీత్పితరం మమ ||
VERSE #22
మమ పిత్రా విరుద్ధో హి సుగ్రీవః సచివైః సహ |
నిహత్య వాలినం రామస్తతస్తమభిషేచయత్ ||
నిహత్య వాలినం రామస్తతస్తమభిషేచయత్ ||
VERSE #23
స రాజ్యే స్థాపితస్తేన సుగ్రీవో వానరాధిపః |
రాజా వానరముఖ్యానాం యేన ప్రస్థాపితా వయమ్ ||
రాజా వానరముఖ్యానాం యేన ప్రస్థాపితా వయమ్ ||
VERSE #24
ఏవం రామప్రయుక్తస్తు మార్గమాణాస్తతస్తతః |
వైదేహీం నాధిగచ్ఛామో రాత్రౌ సూర్యప్రభామివ ||
వైదేహీం నాధిగచ్ఛామో రాత్రౌ సూర్యప్రభామివ ||
VERSE #25
తే వయం దండకారణ్యం విచిత్య సుసమాహితాః |
అజ్ఞానాత్తు ప్రవిష్టాః స్మ ధరణ్యా వివృతం బిలమ్ ||
అజ్ఞానాత్తు ప్రవిష్టాః స్మ ధరణ్యా వివృతం బిలమ్ ||
VERSE #26
మయస్య మాయావిహితం తద్బిలం చ విచిన్వతామ్ |
వ్యతీతస్తత్ర నో మాసో యో రాజ్ఞా సమయః కృతః ||
వ్యతీతస్తత్ర నో మాసో యో రాజ్ఞా సమయః కృతః ||
VERSE #27
తే వయం కపిరాజస్య సర్వే వచనకారిణః |
కృతాం సంస్థామతిక్రాంతా భయాత్ప్రాయముపాస్మహే ||
కృతాం సంస్థామతిక్రాంతా భయాత్ప్రాయముపాస్మహే ||
VERSE #28
క్రుద్ధే తస్మింస్తు కాకుత్స్థే సుగ్రీవే చ సలక్ష్మణే |
గతానామపి సర్వేషాం తత్ర నో నాస్తి జీవితమ్ ||
గతానామపి సర్వేషాం తత్ర నో నాస్తి జీవితమ్ ||
VERSE #29
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే కిష్కింధాకాండే సప్తపంచాశః సర్గః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
సంపూర్ణ
వాల్మీకి రామాయణే కిష్కింధాకాండ
వాల్మీకి రామాయణే కిష్కింధాకాండ
పారాయణ మహిమ & ఫలశ్రుతి (Chanting Significance & Spiritual Fruits)
ఆధ్యాత్మిక శాంతి & దివ్య రక్షణ
నిత్య పారాయణం వలన మనశ్శాంతి, ఏకాగ్రత మరియు సమస్త ప్రతికూల శక్తుల నుండి దివ్య రక్షణ లభిస్తుంది.
శుభ ముహూర్తం
బ్రాహ్మీ ముహూర్తము (ఉదయం 4:00 - 6:00) లేదా సాయంకాల సంధ్యా సమయాలలో పారాయణ అత్యంత ఫలప్రదం.
జప సంఖ్యా నియమం
నిష్ఠతో ప్రతిరోజూ 1, 3, 11 లేదా 21 సార్లు భక్తి శ్రద్ధలతో జపం చేయడం ఉత్తమ ఫలితాలను ఇస్తుంది.
📖 తాత్పర్యము & భావార్థము (Spiritual Essence & Meaning)
Kishkindha Kanda Sarga 57 represents a sacred stream of Vedic devotion, composed in reverence to the Supreme Divinity. The recitation of these sacred verses fosters inner tranquility, removes negative obstacles (విఘ్న నివారణ), and aligns the chanter's consciousness with divine wisdom.
చిత్తశుద్ధి & మానసిక ప్రశాంతత (Mental Purity & Peace):
Chanting these rhythmic verses calms the fluctuating mind, cultivating focused devotion and spiritual clarity throughout the day.
దైవిక రక్షణ & ఆయురారోగ్యాలు (Divine Protection & Well-being):
Traditional scriptures highlight that continuous recitation of sacred Stotram establishes a protective aura, dispelling fear, negativity, and distress.
భక్తి సాధన & ఫలప్రాప్తి (Spiritual Attainment):
Regular chanting with pure devotion and concentration bestows peace of mind, family harmony, spiritual elevation, and divine grace.
🕉️ పారాయణ విధానము & ఆధ్యాత్మిక ప్రాశస్త్యము (Chanting Methodology & Significance)
🪔 పారాయణ సమయము (Auspicious Chanting Time)
Best recited during Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or during evening Sandhya Kaala after cleansing and lighting a traditional oil lamp (దీపారాధన).
🧘 ఆసనము & నియమములు (Posture & Focus)
Sit facing East or North on a clean woolen or cotton mat. Chant with clear pronunciation, maintaining steady rhythm and heartfelt devotion to Divinity.
Preserved across authentic palm-leaf manuscripts and classical Sanskrit traditions, this sacred hymn is revered across generations as an essential daily sadhana for spiritual seekers and householders alike.