📖 Valmiki Ramayanam

Kishkindha Kanda Sarga 25

Language: Sanskrit / Vedic

Script: Devanagari / Telugu

← Previous Kishkindha Kanda Sarga 24 📚 Table of Contents Next → Kishkindha Kanda Sarga 26

VERSE #1

వాల్మీకి రామాయణం
కిష్కింధకాండ
|| వాలిసంస్కారః ||

VERSE #2

సుగ్రీవం చైవ తారాం చ సాంగదం సహలక్ష్మణః |
సమానశోకః కాకుత్స్థః సాంత్వయన్నిదమబ్రవీత్ ||

VERSE #3

న శోకపరితాపేన శ్రేయసా యుజ్యతే మృతః |
యదత్రానంతరం కార్యం తత్సమాధాతుమర్హథ ||

VERSE #4

లోకవృత్తమనుష్ఠేయం కృతం వో బాష్పమోక్షణమ్ |
న కాలాదుత్తరం కించిత్కర్మ శక్యముపాసితుమ్ ||

VERSE #5

నియతిః కారణం లోకే నియతిః కర్మసాధనమ్ |
నియతిః సర్వభూతానాం నియోగేష్విహ కారణమ్ ||

VERSE #6

న కర్తా కస్యచిత్కశ్చిన్నియోగే చాపి నేశ్వరః |
స్వభావే వర్తతే లోకస్తస్య కాలః పరాయణమ్ ||

VERSE #7

న కాలః కాలమత్యేతి న కాలః పరిహీయతే |
స్వభావం చ సమాసాద్య న కశ్చిదతివర్తతే ||

VERSE #8

న కాలస్యాస్తి బంధుత్వం న హేతుర్న పరాక్రమః |
న మిత్రజ్ఞాతిసంబంధః కారణం నాత్మనో వశః ||

VERSE #9

కిం తు కాలపరీణామో ద్రష్టవ్యః సాధు పశ్యతా |
ధర్మశ్చార్థశ్చ కామశ్చ కాలక్రమసమాహితాః ||

VERSE #10

ఇతః స్వాం ప్రకృతిం వాలీ గతః ప్రాప్తః క్రియాఫలమ్ |
ధర్మార్థకామసంయోగైః పవిత్రం ప్లవగేశ్వరః ||

VERSE #11

స్వధర్మస్య చ సంయోగాజ్జితస్తేన మహాత్మనా |
స్వర్గః పరిగృహీతశ్చ ప్రాణానపరిరక్షతా ||

VERSE #12

ఏషా వై నియతిః శ్రేష్ఠా యాం గతో హరియూథపః |
తదలం పరితాపేన ప్రాప్తకాలముపాస్యతామ్ ||

VERSE #13

వచనాంతే తు రామస్య లక్ష్మణః పరవీరహా |
అవదత్ప్రశ్రితం వాక్యం సుగ్రీవం గతచేతసమ్ ||

VERSE #14

కురు త్వమస్య సుగ్రీవ ప్రేతకార్యమనంతరమ్ |
తారాంగదాభ్యాం సహితో వాలినో దహనం ప్రతి ||

VERSE #15

సమాజ్ఞాపయ కాష్ఠాని శుష్కాణి చ బహూని చ |
చందనాదీని దివ్యాని వాలిసంస్కారకారణాత్ ||

VERSE #16

సమాశ్వాసయ చైనం త్వమంగదం దీనచేతసమ్ |
మా భూర్వాలిశబుద్ధిస్త్వం త్వదధీనమిదం పురమ్ ||

VERSE #17

అంగదస్త్వానయేన్మాల్యం వస్త్రాణి వివిధాని చ |
ఘృతం తైలమథో గంధాన్యచ్చాత్ర సమనంతరమ్ ||

VERSE #18

త్వం తార శిబికాం శీఘ్రమాదాయాగచ్ఛ సంభ్రమాత్ |
త్వరా గుణవతీ యుక్తా హ్యస్మిన్కాలే విశేషతః ||

VERSE #19

సజ్జీభవంతు ప్లవగాః శిబికావహనోచితాః |
సమర్థా బలినశ్చైవ నిర్హరిష్యంతి వాలినమ్ ||

VERSE #20

ఏవముక్త్వా తు సుగ్రీవం సుమిత్రానందవర్ధనః |
తస్థౌ భ్రాతృసమీపస్థో లక్ష్మణః పరవీరహా ||

VERSE #21

లక్ష్మణస్య వచః శ్రుత్వా తారః సంభ్రాంతమానసః |
ప్రవివేశ గుహాం శీఘ్రం శిబికాసక్తమానసః ||

VERSE #22

ఆదాయ శిబికాం తారః స తు పర్యాపతత్పునః |
వానరైరుహ్యమానాం తాం శూరైరుద్వహనోచితైః ||

VERSE #23

దివ్యాం భద్రాసనయుతాం శిబికాం స్యందనోపమామ్ |
పక్షికర్మభిరాచిత్రాం ద్రుమకర్మవిభూషితామ్ ||

VERSE #24

ఆచితాం చిత్రపత్తీభిః సునివిష్టాం సమంతతః |
విమానమివ సిద్ధానాం జాలవాతాయనాన్వితామ్ ||

VERSE #25

సునియుక్తాం విశాలాం చ సుకృతాం విశ్వకర్మణా |
దారుపర్వతకోపేతాం చారుకర్మపరిష్కృతామ్ ||

VERSE #26

వరాభరణహారైశ్చ చిత్రమాల్యోపశోభితామ్ |
గుహగహనసంఛన్నాం రక్తచందనరూపితామ్ ||

VERSE #27

పుష్పౌఘైః సమభిచ్ఛన్నాం పద్మమాలాభిరేవ చ |
తరుణాదిత్యవర్ణాభిర్భ్రాజమానాభిరావృతామ్ ||

VERSE #28

ఈదృశీం శిబికాం దృష్ట్వా రామో లక్ష్మణమబ్రవీత్ |
క్షిప్రం వినీయతాం వాలీ ప్రేతకార్యం విధీయతామ్ ||

VERSE #29

తతో వాలినముద్యమ్య సుగ్రీవః శిబికాం తదా |
ఆరోపయత విక్రోశన్నంగదేన సహైవ తు ||

VERSE #30

ఆరోప్య శిబికాం చైవ వాలినం గతజీవితమ్ |
అలంకారైశ్చ వివిధైర్మాల్యైర్వస్త్రైశ్చ భూషితమ్ ||

VERSE #31

ఆజ్ఞాపయత్తదా రాజా సుగ్రీవః ప్లవగేశ్వరః |
ఔర్ధ్వదైహికమార్యస్య క్రియతామనురూపతః ||

VERSE #32

విశ్రాణయంతో రత్నాని వివిధాని బహూన్యపి |
అగ్రతః ప్లవగా యాంతు శిబికా సమనంతరమ్ ||

VERSE #33

రాజ్ఞామృద్ధివిశేషా హి దృశ్యంతే భువి యాదృశాః |
తాదృశం వాలినః క్షిప్రం ప్రాకుర్వన్నౌర్ధ్వదైహికమ్ ||

VERSE #34

అంగదం పరిగృహ్యాశు తారప్రభృతయస్తదా |
క్రోశంతః ప్రయయుః సర్వే వానరా హతబాంధవాః ||

VERSE #35

తతః ప్రణిహితాః సర్వా వానర్యో'స్య వశానుగాః |
చుక్రుశుర్వీర వీరేతి భూయః క్రోశంతి తాః స్త్రియః ||

VERSE #36

తారాప్రభృతయః సర్వా వానర్యో హతయూథపాః |
అనుజగ్ముర్హి భర్తారం క్రోశంత్యః కరుణస్వనాః ||

VERSE #37

తాసాం రుదితశబ్దేన వానరీణాం వనాంతరే |
వనాని గిరయః సర్వే విక్రోశంతీవ సర్వతః ||

VERSE #38

పులినే గిరినద్యాస్తు వివిక్తే జలసంవృతే |
చితాం చక్రుః సుబహవో వానరాః శోకకర్శితాః ||

VERSE #39

అవరోప్య తతః స్కంధాచ్ఛిబికాం వహనోచితాః |
తస్థురేకాంతమాశ్రిత్య సర్వే శోకసమన్వితాః ||

VERSE #40

తతస్తారా పతిం దృష్ట్వా శిబికాతలశాయినమ్ |
ఆరోప్యాంకే శిరస్తస్య విలలాప సుదుఃఖితా ||

VERSE #41

హా వానరమహారాజ హా నాథ మమ వత్సల |
హా మహార్హ మహాబాహో హా మమ ప్రియ పశ్య మామ్ ||

VERSE #42

జనం న పశ్యసీమం త్వం కస్మాచ్ఛోకాభిపీడితమ్ |
ప్రహృష్టమివ తే వక్త్రం గతాసోరపి మానద ||

VERSE #43

అస్తార్కసమవర్ణం చ లక్ష్యతే జీవతో యథా |
ఏష త్వాం రామరూపేణ కాలః కర్షతి వానర ||

VERSE #44

యేన స్మ విధవాః సర్వాః కృతా ఏకేషుణా రణే |
ఇమాస్తాస్తవ రాజేంద్ర వానర్యో వల్లభాః సదా ||

VERSE #45

పాదైర్వికృష్టమధ్వానమాగతాః కిం న బుధ్యసే |
తవేష్టా నను నామైతా భార్యాశ్చంద్రనిభాననాః ||

VERSE #46

ఇదానీం నేక్షసే కస్మాత్సుగ్రీవం ప్లవగేశ్వరమ్ |
ఏతే హి సచివా రాజంస్తారప్రభృతయస్తవ ||

VERSE #47

పురవాసీ జనశ్చాయం పరివార్యా''సతే'నఘ |
విసర్జయైతాన్ ప్లవగాన్ యథోచితమరిందమ ||

VERSE #48

తతః క్రీడామహే సర్వా వనేషు మదనోత్కటాః |
ఏవం విలపతీం తారాం పతిశోకపరిప్లుతామ్ ||

VERSE #49

ఉత్థాపయంతి స్మ తదా వానర్యః శోకకర్శితాః |
సుగ్రీవేణ తతః సార్ధమంగదః పితరం రుదన్ ||

VERSE #50

చితామారోపయామాస శోకేనాభిహతేంద్రియః |
తతో'గ్నిం విధివద్దత్త్వా సో'పసవ్యం చకార హ ||

VERSE #51

పితరం దీర్ఘమధ్వానం ప్రస్థితం వ్యాకులేంద్రియః |
సంస్కృత్య వాలినం తే తు విధిపూర్వం ప్లవంగమాః ||

VERSE #52

ఆజగ్మురుదకం కర్తుం నదీం శీతజలాం శివామ్ |
తతస్తే సహితాస్తత్ర హ్యంగదం స్థాప్య చాగ్రతః ||

VERSE #53

సుగ్రీవతారాసహితాః సిషిచుర్వాలినే జలమ్ |
సుగ్రీవేణైవ దీనేన దీనో భూత్వా మహాబలః |
సమానశోకః కాకుత్స్థః ప్రేతకార్యాణ్యకారయత్ ||

📖తాత్పర్యం / Meaning & Significance

తతస్తు తం వాలినమగ్ర్యపౌరుషం

VERSE #54

ప్రకాశమిక్ష్వాకువరేషుణా హతమ్ |
ప్రదీప్య దీప్తాగ్నిసమౌజసం తదా
సలక్ష్మణం రామముపేయివాన్ హరిః ||

VERSE #55

ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే కిష్కింధాకాండే పంచవింశః సర్గః ||

📖తాత్పర్యం / Meaning & Significance

సంపూర్ణ
వాల్మీకి రామాయణే కిష్కింధాకాండ

🪷

పారాయణ మహిమ & ఫలశ్రుతి (Chanting Significance & Spiritual Fruits)

🕊️

ఆధ్యాత్మిక శాంతి & దివ్య రక్షణ

నిత్య పారాయణం వలన మనశ్శాంతి, ఏకాగ్రత మరియు సమస్త ప్రతికూల శక్తుల నుండి దివ్య రక్షణ లభిస్తుంది.

🌅

శుభ ముహూర్తం

బ్రాహ్మీ ముహూర్తము (ఉదయం 4:00 - 6:00) లేదా సాయంకాల సంధ్యా సమయాలలో పారాయణ అత్యంత ఫలప్రదం.

📿

జప సంఖ్యా నియమం

నిష్ఠతో ప్రతిరోజూ 1, 3, 11 లేదా 21 సార్లు భక్తి శ్రద్ధలతో జపం చేయడం ఉత్తమ ఫలితాలను ఇస్తుంది.

📖 తాత్పర్యము & భావార్థము (Spiritual Essence & Meaning)

Kishkindha Kanda Sarga 25 represents a sacred stream of Vedic devotion, composed in reverence to the Supreme Divinity. The recitation of these sacred verses fosters inner tranquility, removes negative obstacles (విఘ్న నివారణ), and aligns the chanter's consciousness with divine wisdom.

🪷

చిత్తశుద్ధి & మానసిక ప్రశాంతత (Mental Purity & Peace): Chanting these rhythmic verses calms the fluctuating mind, cultivating focused devotion and spiritual clarity throughout the day.

🛡️

దైవిక రక్షణ & ఆయురారోగ్యాలు (Divine Protection & Well-being): Traditional scriptures highlight that continuous recitation of sacred Stotram establishes a protective aura, dispelling fear, negativity, and distress.

✨

భక్తి సాధన & ఫలప్రాప్తి (Spiritual Attainment): Regular chanting with pure devotion and concentration bestows peace of mind, family harmony, spiritual elevation, and divine grace.

🕉️ పారాయణ విధానము & ఆధ్యాత్మిక ప్రాశస్త్యము (Chanting Methodology & Significance)

🪔 పారాయణ సమయము (Auspicious Chanting Time)

Best recited during Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or during evening Sandhya Kaala after cleansing and lighting a traditional oil lamp (దీపారాధన).

🧘 ఆసనము & నియమములు (Posture & Focus)

Sit facing East or North on a clean woolen or cotton mat. Chant with clear pronunciation, maintaining steady rhythm and heartfelt devotion to Divinity.

📜 సంప్రదాయ ప్రశస్తి (Scholarly Context):

Preserved across authentic palm-leaf manuscripts and classical Sanskrit traditions, this sacred hymn is revered across generations as an essential daily sadhana for spiritual seekers and householders alike.

← Previous Kishkindha Kanda Sarga 24 Next → Kishkindha Kanda Sarga 26

Sacred Work	Valmiki Ramayanam
Language	Sanskrit / Telugu

పారాయణ మహిమ & ఫలశ్రుతి (Chanting Significance & Spiritual Fruits)

మరిన్ని ప్రముఖ స్తోత్రాలు & మంత్రాలు (Explore Popular Sacred Chants)

📖 తాత్పర్యము & భావార్థము (Spiritual Essence & Meaning)

🕉️ పారాయణ విధానము & ఆధ్యాత్మిక ప్రాశస్త్యము (Chanting Methodology & Significance)

🪔 పారాయణ సమయము (Auspicious Chanting Time)

🧘 ఆసనము & నియమములు (Posture & Focus)

🕉️ Related Sacred Texts & Chants

Sri Aditya Stotram 1

Sri Narayana Hrudaya Stotram

Sri Sahasrara (Sudarshana) Stuti

Sri Pratyangira Dandakam