Aranya Kanda Sarga 40
Language: Sanskrit / Vedic
Script: Devanagari / Telugu
VERSE #1
వాల్మీకి రామాయణం
అరణ్యకాండ
|| మాయామృగరూపపరిగ్రహనిర్బంధః ||
అరణ్యకాండ
|| మాయామృగరూపపరిగ్రహనిర్బంధః ||
VERSE #2
మారీచేన తు తద్వాక్యం క్షమం యుక్తం నిశాచరః |
ఉక్తో న ప్రతిజగ్రాహ మర్తుకామ ఇవౌషధమ్ ||
ఉక్తో న ప్రతిజగ్రాహ మర్తుకామ ఇవౌషధమ్ ||
VERSE #3
తం పథ్యహితవక్తారం మారీచం రాక్షసాధిపః |
అబ్రవీత్పరుషం వాక్యమయుక్తం కాలచోదితః ||
అబ్రవీత్పరుషం వాక్యమయుక్తం కాలచోదితః ||
VERSE #4
యత్కిలైతదయుక్తార్థం మారీచ మయి కథ్యతే |
వాక్యం నిష్ఫలమత్యర్థముప్తం బీజమివోషరే ||
వాక్యం నిష్ఫలమత్యర్థముప్తం బీజమివోషరే ||
VERSE #5
త్వద్వాక్యైర్న తు మాం శక్యం భేత్తుం రామస్య సంయుగే |
పాపశీలస్య మూర్ఖస్య మానుషస్య విశేషతః ||
పాపశీలస్య మూర్ఖస్య మానుషస్య విశేషతః ||
VERSE #6
యస్త్యక్త్వా సుహృదో రాజ్యం మాతరం పితరం తథా |
స్త్రీవాక్యం ప్రాకృతం శ్రుత్వా వనమేకపదే గతః ||
స్త్రీవాక్యం ప్రాకృతం శ్రుత్వా వనమేకపదే గతః ||
VERSE #7
అవశ్యం తు మయా తస్య సంయుగే ఖరఘాతినః |
ప్రాణైః ప్రియతరా సీతా హర్తవ్యా తవ సన్నిధౌ ||
ప్రాణైః ప్రియతరా సీతా హర్తవ్యా తవ సన్నిధౌ ||
VERSE #8
ఏవం మే నిశ్చితా బుద్ధిర్హృది మారీచ వర్తతే |
న వ్యావర్తయితుం శక్యా సేంద్రైరపి సురాసురైః ||
న వ్యావర్తయితుం శక్యా సేంద్రైరపి సురాసురైః ||
VERSE #9
దోషం గుణం వా సంపృష్టస్త్వమేవం వక్తుమర్హసి |
అపాయం వా'ప్యుపాయం వా కార్యస్యాస్య వినిశ్చయే ||
అపాయం వా'ప్యుపాయం వా కార్యస్యాస్య వినిశ్చయే ||
VERSE #10
సంపృష్టేన తు వక్తవ్యం సచివేన విపశ్చితా |
ఉద్యతాంజలినా రాజ్ఞే య ఇచ్ఛేద్భూతిమాత్మనః ||
ఉద్యతాంజలినా రాజ్ఞే య ఇచ్ఛేద్భూతిమాత్మనః ||
VERSE #11
వాక్యమప్రతికూలం తు మృదుపూర్వం హితం శుభమ్ |
ఉపచారేణ యుక్తం చ వక్తవ్యో వసుధాధిపః ||
ఉపచారేణ యుక్తం చ వక్తవ్యో వసుధాధిపః ||
VERSE #12
సావమర్దం తు యద్వాక్యం మారీచ హితముచ్యతే |
నాభినందతి తద్రాజా మానార్హో మానవర్జితమ్ ||
నాభినందతి తద్రాజా మానార్హో మానవర్జితమ్ ||
VERSE #13
పంచ రూపాణి రాజానో ధారయంత్యమితౌజసః |
అగ్నేరింద్రస్య సోమస్య వరుణస్య యమస్య చ ||
అగ్నేరింద్రస్య సోమస్య వరుణస్య యమస్య చ ||
VERSE #14
ఔష్ణ్యం తథా విక్రమం చ సౌమ్యం దండం ప్రసన్నతామ్ |
ధారయంతి మహాత్మానో రాజానః క్షణదాచర ||
ధారయంతి మహాత్మానో రాజానః క్షణదాచర ||
VERSE #15
తస్మాత్సర్వాస్వవస్థాసు మాన్యాః పూజ్యాశ్చ పార్థివాః |
త్వం తు ధర్మమవిజ్ఞాయ కేవలం మోహమాస్థితః ||
త్వం తు ధర్మమవిజ్ఞాయ కేవలం మోహమాస్థితః ||
VERSE #16
అభ్యాగతం మాం దౌరాత్మ్యాత్ పరుషం వక్తుమిచ్ఛసి |
గుణదోషౌ న పృచ్ఛామి క్షమం చాత్మని రాక్షస ||
గుణదోషౌ న పృచ్ఛామి క్షమం చాత్మని రాక్షస ||
VERSE #17
మయోక్తం తవ చైతావత్ సంప్రత్యమితవిక్రమ |
అస్మింస్తు త్వం మహాకృత్యే సాహాయ్యం కర్తుమర్హసి ||
అస్మింస్తు త్వం మహాకృత్యే సాహాయ్యం కర్తుమర్హసి ||
VERSE #18
శృణు తత్కర్మ సాహాయ్యే యత్కార్యం వచనాన్మమ |
సౌవర్ణస్త్వం మృగో భూత్వా చిత్రో రజతబిందుభిః ||
సౌవర్ణస్త్వం మృగో భూత్వా చిత్రో రజతబిందుభిః ||
VERSE #19
ఆశ్రమే తస్య రామస్య సీతాయాః ప్రముఖే చర |
ప్రలోభయిత్వా వైదేహీం యథేష్టం గంతుమర్హసి ||
ప్రలోభయిత్వా వైదేహీం యథేష్టం గంతుమర్హసి ||
VERSE #20
త్వాం తు మాయామృగం దృష్ట్వా కాంచనం జాతవిస్మయా |
ఆనయైనమితి క్షిప్రం రామం వక్ష్యతి మైథిలీ ||
ఆనయైనమితి క్షిప్రం రామం వక్ష్యతి మైథిలీ ||
VERSE #21
అపక్రాంతే చ కాకుత్స్థే దూరం యాత్వాప్యుదాహర |
హా సీతే లక్ష్మణేత్యేవం రామవాక్యానురూపకమ్ ||
హా సీతే లక్ష్మణేత్యేవం రామవాక్యానురూపకమ్ ||
VERSE #22
తచ్ఛ్రుత్వా రామపదవీం సీతాయా చ ప్రచోదితః |
అనుగచ్ఛతి సంభ్రాంతః సౌమిత్రిరపి సౌహృదాత్ ||
అనుగచ్ఛతి సంభ్రాంతః సౌమిత్రిరపి సౌహృదాత్ ||
VERSE #23
అపక్రాంతే చ కాకుత్స్థే లక్ష్మణే చ యథాసుఖమ్ |
ఆనయిష్యామి వైదేహీం సహస్రాక్షః శచీమివ ||
ఆనయిష్యామి వైదేహీం సహస్రాక్షః శచీమివ ||
VERSE #24
ఏవం కృత్వా త్విదం కార్యం యథేష్టం గచ్ఛ రాక్షస |
రాజ్యస్యార్ధం ప్రయచ్ఛామి మారీచ తవ సువ్రత ||
రాజ్యస్యార్ధం ప్రయచ్ఛామి మారీచ తవ సువ్రత ||
VERSE #25
గచ్ఛ సౌమ్య శివం మార్గం కార్యస్యస్య వివృద్ధయే |
అహం త్వా'నుగమిష్యామి సరథో దండకావనమ్ ||
అహం త్వా'నుగమిష్యామి సరథో దండకావనమ్ ||
VERSE #26
ప్రాప్య సీతామయుద్ధేన వంచయిత్వా తు రాఘవమ్ |
లంకాం ప్రతి గమిష్యామి కృతకార్యః సహ త్వయా ||
లంకాం ప్రతి గమిష్యామి కృతకార్యః సహ త్వయా ||
VERSE #27
న చేత్ కరోషి మారీచ హన్మి త్వామహమద్య వై |
ఏతత్కార్యమవశ్యం మే బలాదపి కరిష్యసి |
రాజ్ఞో హి ప్రతికూలస్థో న జాతు సుఖమేధతే ||
ఏతత్కార్యమవశ్యం మే బలాదపి కరిష్యసి |
రాజ్ఞో హి ప్రతికూలస్థో న జాతు సుఖమేధతే ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఆసాద్య తం జీవితసంశయస్తే
VERSE #28
మృత్యుర్ధ్రువో హ్యద్య మయా విరుద్ధ్య |
ఏతద్యథావత్ప్రతిగృహ్య బుద్ధ్యా
యదత్ర పథ్యం కురు తత్తథా త్వమ్ ||
ఏతద్యథావత్ప్రతిగృహ్య బుద్ధ్యా
యదత్ర పథ్యం కురు తత్తథా త్వమ్ ||
VERSE #29
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే అరణ్యకాండే చత్వారింశః సర్గః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
అరణ్యకాండ ఏకచత్వారింశః సర్గః (౪౧)
సంపూర్ణ
వాల్మీకి రామాయణే అరణ్యకాండ
సంపూర్ణ
వాల్మీకి రామాయణే అరణ్యకాండ
పారాయణ మహిమ & ఫలశ్రుతి (Chanting Significance & Spiritual Fruits)
ఆధ్యాత్మిక శాంతి & దివ్య రక్షణ
నిత్య పారాయణం వలన మనశ్శాంతి, ఏకాగ్రత మరియు సమస్త ప్రతికూల శక్తుల నుండి దివ్య రక్షణ లభిస్తుంది.
శుభ ముహూర్తం
బ్రాహ్మీ ముహూర్తము (ఉదయం 4:00 - 6:00) లేదా సాయంకాల సంధ్యా సమయాలలో పారాయణ అత్యంత ఫలప్రదం.
జప సంఖ్యా నియమం
నిష్ఠతో ప్రతిరోజూ 1, 3, 11 లేదా 21 సార్లు భక్తి శ్రద్ధలతో జపం చేయడం ఉత్తమ ఫలితాలను ఇస్తుంది.
📖 తాత్పర్యము & భావార్థము (Spiritual Essence & Meaning)
Aranya Kanda Sarga 40 represents a sacred stream of Vedic devotion, composed in reverence to the Supreme Divinity. The recitation of these sacred verses fosters inner tranquility, removes negative obstacles (విఘ్న నివారణ), and aligns the chanter's consciousness with divine wisdom.
చిత్తశుద్ధి & మానసిక ప్రశాంతత (Mental Purity & Peace):
Chanting these rhythmic verses calms the fluctuating mind, cultivating focused devotion and spiritual clarity throughout the day.
దైవిక రక్షణ & ఆయురారోగ్యాలు (Divine Protection & Well-being):
Traditional scriptures highlight that continuous recitation of sacred Stotram establishes a protective aura, dispelling fear, negativity, and distress.
భక్తి సాధన & ఫలప్రాప్తి (Spiritual Attainment):
Regular chanting with pure devotion and concentration bestows peace of mind, family harmony, spiritual elevation, and divine grace.
🕉️ పారాయణ విధానము & ఆధ్యాత్మిక ప్రాశస్త్యము (Chanting Methodology & Significance)
🪔 పారాయణ సమయము (Auspicious Chanting Time)
Best recited during Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or during evening Sandhya Kaala after cleansing and lighting a traditional oil lamp (దీపారాధన).
🧘 ఆసనము & నియమములు (Posture & Focus)
Sit facing East or North on a clean woolen or cotton mat. Chant with clear pronunciation, maintaining steady rhythm and heartfelt devotion to Divinity.
Preserved across authentic palm-leaf manuscripts and classical Sanskrit traditions, this sacred hymn is revered across generations as an essential daily sadhana for spiritual seekers and householders alike.