Aranya Kanda Sarga 20
Language: Sanskrit / Vedic
Script: Devanagari / Telugu
VERSE #1
వాల్మీకి రామాయణం
అరణ్యకాండ
|| చతుర్దశరక్షోవధః ||
అరణ్యకాండ
|| చతుర్దశరక్షోవధః ||
VERSE #2
తతః శూర్పణఖా ఘోరా రాఘవాశ్రమమాగతా |
రక్షసామాచచక్షే తౌ భ్రాతరౌ సహ సీతయా ||
రక్షసామాచచక్షే తౌ భ్రాతరౌ సహ సీతయా ||
VERSE #3
తే రామం పర్ణశాలాయాముపవిష్టం మహాబలమ్ |
దదృశుః సీతయా సార్ధం వైదేహ్యా లక్ష్మణేన చ ||
దదృశుః సీతయా సార్ధం వైదేహ్యా లక్ష్మణేన చ ||
VERSE #4
తాన్ దృష్ట్వా రాఘవః శ్రీమానాగతాం తాం చ రాక్షసీమ్ |
అబ్రవీద్భ్రాతరం రామో లక్ష్మణం దీప్తతేజసమ్ ||
అబ్రవీద్భ్రాతరం రామో లక్ష్మణం దీప్తతేజసమ్ ||
VERSE #5
ముహూర్తం భవ సౌమిత్రే సీతాయాః ప్రత్యనంతరః |
ఇమానస్యా వధిష్యామి పదవీమాగతానిహ ||
ఇమానస్యా వధిష్యామి పదవీమాగతానిహ ||
VERSE #6
వాక్యమేతత్తతః శ్రుత్వా రామస్య విదితాత్మనః |
తథేతి లక్ష్మణో వాక్యం రామస్య ప్రత్యపూజయత్ ||
తథేతి లక్ష్మణో వాక్యం రామస్య ప్రత్యపూజయత్ ||
VERSE #7
రాఘవో'పి మహచ్చాపం చామీకరవిభూషితమ్ |
చకార సజ్యం ధర్మాత్మా తాని రక్షాంసి చాబ్రవీత్ ||
చకార సజ్యం ధర్మాత్మా తాని రక్షాంసి చాబ్రవీత్ ||
VERSE #8
పుత్రౌ దశరథస్యావాం భ్రాతరౌ రామలక్ష్మణౌ |
ప్రవిష్టౌ సీతయా సార్ధం దుశ్చరం దండకావనమ్ ||
ప్రవిష్టౌ సీతయా సార్ధం దుశ్చరం దండకావనమ్ ||
VERSE #9
ఫలమూలాశనౌ దాంతౌ తాపసౌ ధర్మచారిణౌ |
వసంతౌ దండకారణ్యే కిమర్థముపహింసథ ||
వసంతౌ దండకారణ్యే కిమర్థముపహింసథ ||
VERSE #10
యుష్మాన్పాపాత్మకాన్ హంతుం విప్రకారాన్ మహాహవే |
ఋషీణాం తు నియోగేన ప్రాప్తో'హం సశరాయుధః ||
ఋషీణాం తు నియోగేన ప్రాప్తో'హం సశరాయుధః ||
VERSE #11
తిష్ఠతైవాత్ర సంతుష్టా నోపావర్తితుమర్హథ |
యది ప్రాణైరిహార్థో వా నివర్తధ్వం నిశాచరాః ||
యది ప్రాణైరిహార్థో వా నివర్తధ్వం నిశాచరాః ||
VERSE #12
తస్య తద్వచనం శ్రుత్వా రాక్షసాస్తే చతుర్దశ |
ఊచుర్వాచం సుసంక్రుద్ధా బ్రహ్మఘ్నాః శూలపాణయః ||
ఊచుర్వాచం సుసంక్రుద్ధా బ్రహ్మఘ్నాః శూలపాణయః ||
VERSE #13
సంరక్తనయనా ఘోరా రామం సంరక్తలోచనమ్ |
పరుషం మధురాభాషం హృష్టా దృష్టపరాక్రమమ్ ||
పరుషం మధురాభాషం హృష్టా దృష్టపరాక్రమమ్ ||
VERSE #14
క్రోధముత్పాద్య నో భర్తుః ఖరస్య సుమహాత్మనః |
త్వమేవ హాస్యసే ప్రాణానద్యాస్మాభిర్హతో యుధి ||
త్వమేవ హాస్యసే ప్రాణానద్యాస్మాభిర్హతో యుధి ||
VERSE #15
కా హి తే శక్తిరేకస్య బహూనాం రణమూర్ధని |
అస్మాకమగ్రతః స్థాతుం కిం పునర్యోద్ధుమాహవే ||
అస్మాకమగ్రతః స్థాతుం కిం పునర్యోద్ధుమాహవే ||
VERSE #16
ఏహి బాహుప్రయుక్తైర్నః పరిఘైః శూలపట్టిశైః |
ప్రాణాంస్త్యక్ష్యసి వీర్యం చ ధనుశ్చ కరపీడితమ్ ||
ప్రాణాంస్త్యక్ష్యసి వీర్యం చ ధనుశ్చ కరపీడితమ్ ||
VERSE #17
ఇత్యేవముక్త్వా సంక్రుద్ధా రాక్షసాస్తే చతుర్దశ |
ఉద్యతాయుధనిస్త్రింశా రామమేవాభిదుద్రువుః ||
ఉద్యతాయుధనిస్త్రింశా రామమేవాభిదుద్రువుః ||
VERSE #18
చిక్షిపుస్తాని శూలాని రాఘవం ప్రతి దుర్జయమ్ |
తాని శూలాని కాకుత్స్థః సమస్తాని చతుర్దశ ||
తాని శూలాని కాకుత్స్థః సమస్తాని చతుర్దశ ||
VERSE #19
తావద్భిరేవ చిచ్ఛేద శరైః కాంచనభూషణైః |
తతః పశ్చాన్మహాతేజా నారాచాన్ సూర్యసన్నిభాన్ ||
తతః పశ్చాన్మహాతేజా నారాచాన్ సూర్యసన్నిభాన్ ||
VERSE #20
జగ్రాహ పరమక్రుద్ధశ్చతుర్దశ శిలాశితాన్ |
గృహీత్వా ధనురాయమ్య లక్ష్యానుద్దిశ్య రాక్షసాన్ ||
గృహీత్వా ధనురాయమ్య లక్ష్యానుద్దిశ్య రాక్షసాన్ ||
VERSE #21
ముమోచ రాఘవో బాణాన్ వజ్రానివ శతక్రతుః |
రుక్మపుంఖాశ్చ విశిఖా దీప్తా హేమవిభూషితాః ||
రుక్మపుంఖాశ్చ విశిఖా దీప్తా హేమవిభూషితాః ||
VERSE #22
తే భిత్త్వా రక్షసాం వేగాద్వక్షాంసి రుధిరాప్లుతాః |
వినిష్పేతుస్తదా భూమౌ న్యమజ్జంతాశనిస్వనాః ||
వినిష్పేతుస్తదా భూమౌ న్యమజ్జంతాశనిస్వనాః ||
VERSE #23
తే భిన్నహృదయా భూమౌ ఛిన్నమూలా ఇవ ద్రుమాః |
నిపేతుః శోణితార్ద్రాంగా వికృతా విగతాసవః ||
నిపేతుః శోణితార్ద్రాంగా వికృతా విగతాసవః ||
VERSE #24
తాన్ దృష్ట్వా పతితాన్ భూమౌ రాక్షసీ క్రోధమూర్ఛితా |
పరిత్రస్తా పునస్తత్ర వ్యసృజద్భైరవస్వనాన్ ||
పరిత్రస్తా పునస్తత్ర వ్యసృజద్భైరవస్వనాన్ ||
VERSE #25
సా నదంతీ మహానాదం జవాచ్ఛూర్పణఖా పునః |
ఉపగమ్య ఖరం సా తు కించిత్సంశుష్కశోణితా ||
ఉపగమ్య ఖరం సా తు కించిత్సంశుష్కశోణితా ||
VERSE #26
పపాత పునరేవార్తా సనిర్యాసేవ సల్లకీ |
భ్రాతుః సమీపే శోకార్తా ససర్జ నినదం మహుః |
సస్వరం ముమోచే బాష్పం విషణ్ణవదనా తదా ||
భ్రాతుః సమీపే శోకార్తా ససర్జ నినదం మహుః |
సస్వరం ముమోచే బాష్పం విషణ్ణవదనా తదా ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
నిపాతితాన్ దృష్య రణే తు రాక్షసాన్
VERSE #27
ప్రధావితా శూర్పణఖా పునస్తతః |
వధం చ తేషాం నిఖిలేన రక్షసాం
శశంస సర్వం భగినీ ఖరస్య సా ||
వధం చ తేషాం నిఖిలేన రక్షసాం
శశంస సర్వం భగినీ ఖరస్య సా ||
VERSE #28
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే అరణ్యకాండే వింశః సర్గః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
అరణ్యకాండ ఏకవింశః సర్గః (౨౧)
సంపూర్ణ
వాల్మీకి రామాయణే అరణ్యకాండ
సంపూర్ణ
వాల్మీకి రామాయణే అరణ్యకాండ
పారాయణ మహిమ & ఫలశ్రుతి (Chanting Significance & Spiritual Fruits)
ఆధ్యాత్మిక శాంతి & దివ్య రక్షణ
నిత్య పారాయణం వలన మనశ్శాంతి, ఏకాగ్రత మరియు సమస్త ప్రతికూల శక్తుల నుండి దివ్య రక్షణ లభిస్తుంది.
శుభ ముహూర్తం
బ్రాహ్మీ ముహూర్తము (ఉదయం 4:00 - 6:00) లేదా సాయంకాల సంధ్యా సమయాలలో పారాయణ అత్యంత ఫలప్రదం.
జప సంఖ్యా నియమం
నిష్ఠతో ప్రతిరోజూ 1, 3, 11 లేదా 21 సార్లు భక్తి శ్రద్ధలతో జపం చేయడం ఉత్తమ ఫలితాలను ఇస్తుంది.
📖 తాత్పర్యము & భావార్థము (Spiritual Essence & Meaning)
Aranya Kanda Sarga 20 represents a sacred stream of Vedic devotion, composed in reverence to the Supreme Divinity. The recitation of these sacred verses fosters inner tranquility, removes negative obstacles (విఘ్న నివారణ), and aligns the chanter's consciousness with divine wisdom.
చిత్తశుద్ధి & మానసిక ప్రశాంతత (Mental Purity & Peace):
Chanting these rhythmic verses calms the fluctuating mind, cultivating focused devotion and spiritual clarity throughout the day.
దైవిక రక్షణ & ఆయురారోగ్యాలు (Divine Protection & Well-being):
Traditional scriptures highlight that continuous recitation of sacred Stotram establishes a protective aura, dispelling fear, negativity, and distress.
భక్తి సాధన & ఫలప్రాప్తి (Spiritual Attainment):
Regular chanting with pure devotion and concentration bestows peace of mind, family harmony, spiritual elevation, and divine grace.
🕉️ పారాయణ విధానము & ఆధ్యాత్మిక ప్రాశస్త్యము (Chanting Methodology & Significance)
🪔 పారాయణ సమయము (Auspicious Chanting Time)
Best recited during Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or during evening Sandhya Kaala after cleansing and lighting a traditional oil lamp (దీపారాధన).
🧘 ఆసనము & నియమములు (Posture & Focus)
Sit facing East or North on a clean woolen or cotton mat. Chant with clear pronunciation, maintaining steady rhythm and heartfelt devotion to Divinity.
Preserved across authentic palm-leaf manuscripts and classical Sanskrit traditions, this sacred hymn is revered across generations as an essential daily sadhana for spiritual seekers and householders alike.