📖 Valmiki Ramayanam

Sundara Kanda Sarga (Chapter) 22

Sundarakanda Sarga (Chapter) 22

Language: Sanskrit / Vedic

Script: Devanagari / Telugu

← Previous Sundara Kanda Sarga (Chapter) 21 📚 Table of Contents Next → Sundara Kanda Sarga (Chapter) 23

VERSE #1

వాల్మీకి రామాయణం
సుందరకాండ
|| మాసద్వయావధికరణమ్ ||

VERSE #2

సీతాయా వచనం శ్రుత్వా పరుషం రాక్షసాధిపః |
ప్రత్యువాచ తతః సీతాం విప్రియం ప్రియదర్శనామ్ ||

VERSE #3

యథా యథా సాంత్వయితా వశ్యః స్త్రీణాం తథా తథా |
యథా యథా ప్రియం వక్తా పరిభూతస్తథా తథా ||

VERSE #4

సన్నియచ్ఛతి మే క్రోధం త్వయి కామః సముత్థితః |
ద్రవతో'మార్గమాసాద్య హయానివ సుసారథిః ||

VERSE #5

వామః కామో మనుష్యాణాం యస్మిన్కిల నిబధ్యతే |
జనే తస్మింస్త్వనుక్రోశః స్నేహశ్చ కిల జాయతే ||

VERSE #6

ఏతస్మాత్కారణాన్న త్వాం ఘాతయామి వరాననే |
వధార్హామవమానార్హాం మిథ్యాప్రవ్రజితే రతామ్ ||

VERSE #7

పరుషాణీహ వాక్యాని యాని యాని బ్రవీషి మామ్ |
తేషు తేషు వధో యుక్తస్తవ మైథిలి దారుణః ||

VERSE #8

ఏవముక్త్వా తు వైదేహీం రావణో రాక్షసాధిపః |
క్రోధసంరంభసంయుక్తః సీతాముత్తరమబ్రవీత్ ||

VERSE #9

ద్వౌ మాసౌ రక్షితవ్యౌ మే యో'వధిస్తే మయా కృతః |
తతః శయనమారోహ మమ త్వం వరవర్ణిని ||

VERSE #10

ఊర్ధ్వం ద్వాభ్యాం తు మాసాభ్యాం భర్తారం మామనిచ్ఛతీమ్ |
మమ త్వాం ప్రాతరాశార్థమాలభంతే మహానసే ||

VERSE #11

తాం తర్జ్యమానాం సంప్రేక్ష్య రాక్షసేంద్రేణ జానకీమ్ |
దేవగంధర్వకన్యాస్తా విషేదుర్వికృతేక్షణాః ||

VERSE #12

ఓష్ఠప్రకారైరపరా వక్త్రైర్నేత్రైస్తథా'పరాః |
సీతామాశ్వాసయామాసుస్తర్జితాం తేన రక్షసా ||

VERSE #13

తాభిరాశ్వాసితా సీతా రావణం రాక్షసాధిపమ్ |
ఉవాచాత్మహితం వాక్యం వృత్తశౌండీర్యగర్వితమ్ ||

VERSE #14

నూనం న తే జనః కశ్చిదస్తి నిఃశ్రేయసే స్థితః |
నివారయతి యో న త్వాం కర్మణో'స్మాద్విగర్హితాత్ ||

VERSE #15

మాం హి ధర్మాత్మనః పత్నీం శచీమివ శచీపతేః |
త్వదన్యస్త్రిషు లోకేషు ప్రార్థయేన్మనసాపి కః ||

VERSE #16

రాక్షసాధమ రామస్య భార్యామమితతేజసః |
ఉక్తవానసి యచ్ఛాపం క్వ గతస్తస్య మోక్ష్యసే ||

VERSE #17

యథా దృప్తశ్చ మాతంగః శశశ్చ సహితో వనే |
తథా ద్విరదవద్రామస్త్వం నీచ శశవత్స్మృతః ||

VERSE #18

స త్వమిక్ష్వాకునాథం వై క్షిపన్నిహ న లజ్జసే |
చక్షుషోర్విషయం తస్య న తావదుపగచ్ఛసి ||

VERSE #19

ఇమే తే నయనే క్రూరే విరూపే కృష్ణపింగలే |
క్షితౌ న పతితే కస్మాన్మామనార్య నిరీక్షతః ||

VERSE #20

తస్య ధర్మాత్మనః పత్నీం స్నుషాం దశరథస్య చ |
కథం వ్యాహరతో మాం తే న జిహ్వా వ్యవశీర్యతే ||

VERSE #21

అసందేశాత్తు రామస్య తపసశ్చానుపాలనాత్ |
న త్వాం కుర్మి దశగ్రీవ భస్మ భస్మార్హతేజసా ||

VERSE #22

నాపహర్తుమహం శక్యా తస్యా రామస్య ధీమతః |
విధిస్తవ వధార్థాయ విహితో నాత్ర సంశయః ||

VERSE #23

శూరేణ ధనదభ్రాత్రా బలైః సముదితేన చ |
అపోహ్య రామం కస్మాద్ధి దారచౌర్యం త్వయా కృతమ్ ||

VERSE #24

సీతాయా వచనం శ్రుత్వా రావణో రాక్షసాధిపః |
వివృత్య నయనే క్రూరే జానకీమన్వవైక్షత ||

VERSE #25

నీలజీమూతసంకాశో మహాభుజశిరోధరః |
సింహసత్త్వగతిః శ్రీమాన్ దీప్తజిహ్వాగ్రలోచనః ||

VERSE #26

చలాగ్రముకుటప్రాంశుశ్చిత్రమాల్యానులేపనః |
రక్తమాల్యాంబరధరస్తప్తాంగదవిభూషణః ||

VERSE #27

శ్రోణీసూత్రేణ మహతా మేచకేన సుసంవృతః |
అమృతోత్పాదనద్ధేన భుజగేనేవ మందరః ||

VERSE #28

ద్వాభ్యాం స పరిపూర్ణాభ్యాం భుజాభ్యాం రాక్షసేశ్వరః | [తాభ్యాం]

VERSE #29

శుశుభే'చలసంకాశః శృంగాభ్యామివ మందరః ||

VERSE #30

తరుణాదిత్యవర్ణాభ్యాం కుండలాభ్యాం విభూషితః |
రక్తపల్లవపుష్పాభ్యామశోకాభ్యామివాచలః ||

VERSE #31

స కల్పవృక్షప్రతిమో వసంత ఇవ మూర్తిమాన్ |
శ్మశానచైత్యప్రతిమో భూషితో'పి భయంకరః ||

VERSE #32

అవేక్షమాణో వైదేహీం కోపసంరక్తలోచనః |
ఉవాచ రావణః సీతాం భుజంగ ఇవ నిఃశ్వసన్ ||

VERSE #33

అనయేనాభిసంపన్నమర్థహీనమనువ్రతే |
నాశయామ్యహమద్య త్వాం సూర్యః సంధ్యామివౌజసా ||

VERSE #34

ఇత్యుక్త్వా మైథిలీం రాజా రావణః శత్రురావణః |
సందిదేశ తతః సర్వా రాక్షసీర్ఘోరదర్శనాః ||

VERSE #35

ఏకాక్షీమేకకర్ణాం చ కర్ణప్రావరణాం తథా |
గోకర్ణీం హస్తికర్ణీం చ లంబకర్ణీమకర్ణికామ్ ||

VERSE #36

హస్తిపాద్యశ్వపాద్యౌ చ గోపాదీం పాదచూలికామ్ |
ఏకాక్షీమేకపాదీం చ పృథుపాదీమపాదికామ్ ||

VERSE #37

అతిమాత్రశిరోగ్రీవామతిమాత్రకుచోదరీమ్ |
అతిమాత్రాస్యనేత్రాం చ దీర్ఘజిహ్వామజిహ్వికామ్ ||

VERSE #38

అనాసికాం సింహముఖీం గోముఖీం సూకరీముఖీమ్ |
యథా మద్వశగా సీతా క్షిప్రం భవతి జానకీ ||

VERSE #39

తథా కురుత రాక్షస్యః సర్వాః క్షిప్రం సమేత్య చ |
ప్రతిలోమానులోమైశ్చ సామదానాదిభేదనైః ||

VERSE #40

ఆవర్జయత వైదేహీం దండస్యోద్యమనేన చ |
ఇతి ప్రతిసమాదిశ్య రాక్షసేంద్రః పునః పునః ||

VERSE #41

కామమన్యుపరీతాత్మా జానకీం పర్యతర్జయత్ |
ఉపగమ్య తతః క్షిప్రం రాక్షసీ ధాన్యమాలినీ ||

VERSE #42

పరిష్వజ్య దశగ్రీవమిదం వచనమబ్రవీత్ |
మయా క్రీడ మహారాజ సీతయా కిం తవానయా ||

VERSE #43

వివర్ణయా కృపణయా మానుష్యా రాక్షసేశ్వర |
నూనమస్యా మహారాజ న దివ్యాన్భోగసత్తమాన్ ||

VERSE #44

విదధాత్యమరశ్రేష్ఠస్తవ బాహుబలార్జితాన్ |
అకామాం కామయానస్య శరీరముపతప్యతే ||

VERSE #45

ఇచ్ఛంతీం కామయానస్య ప్రీతిర్భవతి శోభనా |
ఏవముక్తస్తు రాక్షస్యా సముత్క్షిప్తస్తతో బలీ ||

VERSE #46

ప్రహసన్మేఘసంకాశో రాక్షసః స న్యవర్తత |
ప్రస్థితః స దశగ్రీవః కంపయన్నివ మేదినీమ్ ||

VERSE #47

జ్వలద్భాస్కరవర్ణాభం ప్రవివేశ నివేశనమ్ |
దేవగంధర్వకన్యాశ్చ నాగకన్యాశ్చ సర్వతః |
పరివార్య దశగ్రీవం వివిశుస్తద్గృహోత్తమమ్ ||

📖తాత్పర్యం / Meaning & Significance

స మైథిలీం ధర్మపరామవస్థితాం

VERSE #48

ప్రవేపమానాం పరిభర్త్స్య రావణః |
విహాయ సీతాం మదనేన మోహితః
స్వమేవ వేశ్మ ప్రవివేశ భాస్వరమ్ ||

VERSE #49

ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే సుందరకాండే ద్వావింశః సర్గః ||

📖తాత్పర్యం / Meaning & Significance

సుందరకాండ – త్రయోవింశః సర్గః (౨౩)
సంపూర్ణ
వాల్మీకి సుందరకాండ

🪷

పారాయణ మహిమ & ఫలశ్రుతి (Chanting Significance & Spiritual Fruits)

🕊️

ఆధ్యాత్మిక శాంతి & దివ్య రక్షణ

నిత్య పారాయణం వలన మనశ్శాంతి, ఏకాగ్రత మరియు సమస్త ప్రతికూల శక్తుల నుండి దివ్య రక్షణ లభిస్తుంది.

🌅

శుభ ముహూర్తం

బ్రాహ్మీ ముహూర్తము (ఉదయం 4:00 - 6:00) లేదా సాయంకాల సంధ్యా సమయాలలో పారాయణ అత్యంత ఫలప్రదం.

📿

జప సంఖ్యా నియమం

నిష్ఠతో ప్రతిరోజూ 1, 3, 11 లేదా 21 సార్లు భక్తి శ్రద్ధలతో జపం చేయడం ఉత్తమ ఫలితాలను ఇస్తుంది.

📖 తాత్పర్యము & భావార్థము (Spiritual Essence & Meaning)

Sundara Kanda Sarga (Chapter) 22 represents a sacred stream of Vedic devotion, composed in reverence to the Supreme Divinity. The recitation of these sacred verses fosters inner tranquility, removes negative obstacles (విఘ్న నివారణ), and aligns the chanter's consciousness with divine wisdom.

🪷

చిత్తశుద్ధి & మానసిక ప్రశాంతత (Mental Purity & Peace): Chanting these rhythmic verses calms the fluctuating mind, cultivating focused devotion and spiritual clarity throughout the day.

🛡️

దైవిక రక్షణ & ఆయురారోగ్యాలు (Divine Protection & Well-being): Traditional scriptures highlight that continuous recitation of sacred Stotram establishes a protective aura, dispelling fear, negativity, and distress.

✨

భక్తి సాధన & ఫలప్రాప్తి (Spiritual Attainment): Regular chanting with pure devotion and concentration bestows peace of mind, family harmony, spiritual elevation, and divine grace.

🕉️ పారాయణ విధానము & ఆధ్యాత్మిక ప్రాశస్త్యము (Chanting Methodology & Significance)

🪔 పారాయణ సమయము (Auspicious Chanting Time)

Best recited during Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or during evening Sandhya Kaala after cleansing and lighting a traditional oil lamp (దీపారాధన).

🧘 ఆసనము & నియమములు (Posture & Focus)

Sit facing East or North on a clean woolen or cotton mat. Chant with clear pronunciation, maintaining steady rhythm and heartfelt devotion to Divinity.

📜 సంప్రదాయ ప్రశస్తి (Scholarly Context):

Preserved across authentic palm-leaf manuscripts and classical Sanskrit traditions, this sacred hymn is revered across generations as an essential daily sadhana for spiritual seekers and householders alike.

← Previous Sundara Kanda Sarga (Chapter) 21 Next → Sundara Kanda Sarga (Chapter) 23

Sacred Work	Valmiki Ramayanam
Language	Sanskrit / Telugu

పారాయణ మహిమ & ఫలశ్రుతి (Chanting Significance & Spiritual Fruits)

మరిన్ని ప్రముఖ స్తోత్రాలు & మంత్రాలు (Explore Popular Sacred Chants)

📖 తాత్పర్యము & భావార్థము (Spiritual Essence & Meaning)

🕉️ పారాయణ విధానము & ఆధ్యాత్మిక ప్రాశస్త్యము (Chanting Methodology & Significance)

🪔 పారాయణ సమయము (Auspicious Chanting Time)

🧘 ఆసనము & నియమములు (Posture & Focus)

🕉️ Related Sacred Texts & Chants

Sri Varaha Stotram (Kurma Puranam)

Navagraha Kavacham

Sri Ranganatha Ashtottara Shatanamavali

Sri Ayyappa Ashtottara Shatanamavali