Sundara Kanda Sarga (Chapter) 55
Sundarakanda Sarga (Chapter) 55
Language: Sanskrit / Vedic
Script: Devanagari / Telugu
VERSE #1
వాల్మీకి రామాయణం
సుందరకాండ
|| హనూమద్విభ్రమః ||
సుందరకాండ
|| హనూమద్విభ్రమః ||
VERSE #2
లంకాం సమస్తాం సందీప్య లాంగూలాగ్నిం మహాబలః |
నిర్వాపయామాస తదా సముద్రే హరిసత్తమః ||
నిర్వాపయామాస తదా సముద్రే హరిసత్తమః ||
VERSE #3
సందీప్యమానాం విధ్వస్తాం త్రస్తరక్షోగణాం పురీమ్ |
అవేక్ష్య హనుమాఁల్లంకాం చింతయామాస వానరః ||
అవేక్ష్య హనుమాఁల్లంకాం చింతయామాస వానరః ||
VERSE #4
తస్యాభూత్సుమహాంస్త్రాసః కుత్సా చాత్మన్యజాయత |
లంకాం ప్రదహతా కర్మ కింస్విత్కృతమిదం మయా ||
లంకాం ప్రదహతా కర్మ కింస్విత్కృతమిదం మయా ||
VERSE #5
ధన్యాస్తే పురుషశ్రేష్ఠా యే బుద్ధ్యా కోపముత్థితమ్ |
నిరుంధంతి మహాత్మానో దీప్తమగ్నిమివాంభసా ||
నిరుంధంతి మహాత్మానో దీప్తమగ్నిమివాంభసా ||
VERSE #6
క్రుద్ధః పాపం న కుర్యాత్కః క్రుద్ధో హన్యాద్గురూనపి |
క్రుద్ధః పరుషయా వాచా నరః సాధూనధిక్షిపేత్ ||
క్రుద్ధః పరుషయా వాచా నరః సాధూనధిక్షిపేత్ ||
VERSE #7
వాచ్యావాచ్యం ప్రకుపితో న విజానాతి కర్హిచిత్ |
నాకార్యమస్తి క్రుద్ధస్య నావాచ్యం విద్యతే క్వచిత్ ||
నాకార్యమస్తి క్రుద్ధస్య నావాచ్యం విద్యతే క్వచిత్ ||
VERSE #8
యః సముత్పతితం క్రోధం క్షమయైవ నిరస్యతి |
యథోరగస్త్వచం జీర్ణాం స వై పురుష ఉచ్యతే ||
యథోరగస్త్వచం జీర్ణాం స వై పురుష ఉచ్యతే ||
VERSE #9
ధిగస్తు మాం సుదుర్భుద్ధిం నిర్లజ్జం పాపకృత్తమమ్ |
అచింతయిత్వా తాం సీతామగ్నిదం స్వామిఘాతకమ్ ||
అచింతయిత్వా తాం సీతామగ్నిదం స్వామిఘాతకమ్ ||
VERSE #10
యది దగ్ధా త్వియం లంకా నూనమార్యాపి జానకీ |
దగ్ధా తేన మయా భర్తుర్హతం కార్యమజానతా ||
దగ్ధా తేన మయా భర్తుర్హతం కార్యమజానతా ||
VERSE #11
యదర్థమయమారంభస్తత్కార్యమవసాదితమ్ |
మయా హి దహతా లంకాం న సీతా పరిరక్షితా ||
మయా హి దహతా లంకాం న సీతా పరిరక్షితా ||
VERSE #12
ఈషత్కార్యమిదం కార్యం కృతమాసీన్న సంశయః |
తస్య క్రోధాభిభూతేన మయా మూలక్షయః కృతః ||
తస్య క్రోధాభిభూతేన మయా మూలక్షయః కృతః ||
VERSE #13
వినష్టా జానకీ నూనం న హ్యదగ్ధః ప్రదృశ్యతే |
లంకాయాం కశ్చిదుద్దేశః సర్వా భస్మీకృతా పురీ ||
లంకాయాం కశ్చిదుద్దేశః సర్వా భస్మీకృతా పురీ ||
VERSE #14
యది తద్విహతం కార్యం మమ ప్రజ్ఞావిపర్యయాత్ |
ఇహైవ ప్రాణసంన్యాసో మమాపి హ్యద్య రోచతే ||
ఇహైవ ప్రాణసంన్యాసో మమాపి హ్యద్య రోచతే ||
VERSE #15
కిమగ్నౌ నిపతామ్యద్య ఆహోస్విద్బడబాముఖే |
శరీరమాహో సత్త్వానాం దద్మి సాగరవాసినామ్ ||
శరీరమాహో సత్త్వానాం దద్మి సాగరవాసినామ్ ||
VERSE #16
కథం హి జీవతా శక్యో మయా ద్రష్టుం హరీశ్వరః |
తౌ వా పురుషశార్దూలౌ కార్యసర్వస్వఘాతినా ||
తౌ వా పురుషశార్దూలౌ కార్యసర్వస్వఘాతినా ||
VERSE #17
మయా ఖలు తదేవేదం రోషదోషాత్ప్రదర్శితమ్ |
ప్రథితం త్రిషు లోకేషు కపిత్వమనవస్థితమ్ ||
ప్రథితం త్రిషు లోకేషు కపిత్వమనవస్థితమ్ ||
VERSE #18
ధిగస్తు రాజసం భావమనీశమనవస్థితమ్ |
ఈశ్వరేణాపి యద్రాగాన్మయా సీతా న రక్షితా ||
ఈశ్వరేణాపి యద్రాగాన్మయా సీతా న రక్షితా ||
VERSE #19
వినష్టాయాం తు సీతాయాం తావుభౌ వినశిష్యతః |
తయోర్వినాశే సుగ్రీవః సబంధుర్వినశిష్యతి ||
తయోర్వినాశే సుగ్రీవః సబంధుర్వినశిష్యతి ||
VERSE #20
ఏతదేవ వచః శ్రుత్వా భరతో భ్రాతృవత్సలః |
ధర్మాత్మా సహశత్రుఘ్నః కథం శక్ష్యతి జీవితుమ్ ||
ధర్మాత్మా సహశత్రుఘ్నః కథం శక్ష్యతి జీవితుమ్ ||
VERSE #21
ఇక్ష్వాకువంశే ధర్మిష్ఠే గతే నాశమసంశయమ్ |
భవిష్యంతి ప్రజాః సర్వాః శోకసంతాపపీడితాః ||
భవిష్యంతి ప్రజాః సర్వాః శోకసంతాపపీడితాః ||
VERSE #22
తదహం భాగ్యరహితో లుప్తధర్మార్థసంగ్రహః |
రోషదోషపరీతాత్మా వ్యక్తం లోకవినాశనః ||
రోషదోషపరీతాత్మా వ్యక్తం లోకవినాశనః ||
VERSE #23
ఇతి చింతయతస్తస్య నిమిత్తాన్యుపపేదిరే |
పూర్వమప్యుపలబ్ధాని సాక్షాత్పునరచింతయత్ ||
పూర్వమప్యుపలబ్ధాని సాక్షాత్పునరచింతయత్ ||
VERSE #24
అథవా చారుసర్వాంగీ రక్షితా స్వేన తేజసా |
న నశిష్యతి కల్యాణీ నాగ్నిరగ్నౌ ప్రవర్తతే ||
న నశిష్యతి కల్యాణీ నాగ్నిరగ్నౌ ప్రవర్తతే ||
VERSE #25
న హి ధర్మాత్మనస్తస్య భార్యామమితతేజసః |
స్వచారిత్రాభిగుప్తాం తాం స్ప్రష్టుమర్హతి పావకః ||
స్వచారిత్రాభిగుప్తాం తాం స్ప్రష్టుమర్హతి పావకః ||
VERSE #26
నూనం రామప్రభావేన వైదేహ్యాః సుకృతేన చ |
యన్మాం దహనకర్మాయం నాదహద్ధవ్యవాహనః ||
యన్మాం దహనకర్మాయం నాదహద్ధవ్యవాహనః ||
VERSE #27
త్రయాణాం భరతాదీనాం భ్రాతౄణాం దేవతా చ యా |
రామస్య చ మనఃకాంతా సా కథం వినశిష్యతి ||
రామస్య చ మనఃకాంతా సా కథం వినశిష్యతి ||
VERSE #28
యద్వా దహనకర్మాయం సర్వత్ర ప్రభురవ్యయః |
న మే దహతి లాంగూలం కథమార్యాం ప్రధక్ష్యతి ||
న మే దహతి లాంగూలం కథమార్యాం ప్రధక్ష్యతి ||
VERSE #29
పునశ్చాచింతయత్తత్ర హనుమాన్విస్మితస్తదా |
హిరణ్యనాభస్య గిరేర్జలమధ్యే ప్రదర్శనమ్ ||
హిరణ్యనాభస్య గిరేర్జలమధ్యే ప్రదర్శనమ్ ||
VERSE #30
తపసా సత్యవాక్యేన అనన్యత్వాచ్చ భర్తరి |
అపి సా నిర్దహేదగ్నిం న తామగ్నిః ప్రధక్ష్యతి ||
అపి సా నిర్దహేదగ్నిం న తామగ్నిః ప్రధక్ష్యతి ||
VERSE #31
స తథా చింతయంస్తత్ర దేవ్యా ధర్మపరిగ్రహమ్ |
శుశ్రావ హనుమాన్వాక్యం చారణానాం మహాత్మనామ్ ||
శుశ్రావ హనుమాన్వాక్యం చారణానాం మహాత్మనామ్ ||
VERSE #32
అహో ఖలు కృతం కర్మ దుష్కరం హి హనూమతా |
అగ్నిం విసృజతాభీక్ష్ణం భీమం రాక్షససద్మని ||
అగ్నిం విసృజతాభీక్ష్ణం భీమం రాక్షససద్మని ||
VERSE #33
ప్రపలాయితరక్షఃస్త్రీబాలవృద్ధసమాకులా |
జనకోలాహలాధ్మాతా క్రందంతీవాద్రికందరే ||
జనకోలాహలాధ్మాతా క్రందంతీవాద్రికందరే ||
VERSE #34
దగ్ధేయం నగరీ సర్వా సాట్టప్రాకారతోరణా |
జానకీ న చ దగ్ధేతి విస్మయో'ద్భుత ఏవ నః ||
జానకీ న చ దగ్ధేతి విస్మయో'ద్భుత ఏవ నః ||
VERSE #35
స నిమిత్తైశ్చ దృష్టార్థైః కారణైశ్చ మహాగుణైః |
ఋషివాక్యైశ్చ హనుమానభవత్ప్రీతమానసః ||
ఋషివాక్యైశ్చ హనుమానభవత్ప్రీతమానసః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
తతః కపిః ప్రాప్తమనోరథార్థ-
ప్రత్యక్షతస్తాం పునరేవ దృష్ట్వా
ప్రత్యక్షతస్తాం పునరేవ దృష్ట్వా
VERSE #36
ప్రతిప్రయాణాయ మతిం చకార ||
VERSE #37
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే సుందరకాండే పంచపంచాశః సర్గః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
సుందరకాండ – షట్పంచాశః సర్గః (౫౬)
సంపూర్ణ
వాల్మీకి సుందరకాండ
సంపూర్ణ
వాల్మీకి సుందరకాండ
పారాయణ మహిమ & ఫలశ్రుతి (Chanting Significance & Spiritual Fruits)
ఆధ్యాత్మిక శాంతి & దివ్య రక్షణ
నిత్య పారాయణం వలన మనశ్శాంతి, ఏకాగ్రత మరియు సమస్త ప్రతికూల శక్తుల నుండి దివ్య రక్షణ లభిస్తుంది.
శుభ ముహూర్తం
బ్రాహ్మీ ముహూర్తము (ఉదయం 4:00 - 6:00) లేదా సాయంకాల సంధ్యా సమయాలలో పారాయణ అత్యంత ఫలప్రదం.
జప సంఖ్యా నియమం
నిష్ఠతో ప్రతిరోజూ 1, 3, 11 లేదా 21 సార్లు భక్తి శ్రద్ధలతో జపం చేయడం ఉత్తమ ఫలితాలను ఇస్తుంది.
📖 తాత్పర్యము & భావార్థము (Spiritual Essence & Meaning)
Sundara Kanda Sarga (Chapter) 55 represents a sacred stream of Vedic devotion, composed in reverence to the Supreme Divinity. The recitation of these sacred verses fosters inner tranquility, removes negative obstacles (విఘ్న నివారణ), and aligns the chanter's consciousness with divine wisdom.
చిత్తశుద్ధి & మానసిక ప్రశాంతత (Mental Purity & Peace):
Chanting these rhythmic verses calms the fluctuating mind, cultivating focused devotion and spiritual clarity throughout the day.
దైవిక రక్షణ & ఆయురారోగ్యాలు (Divine Protection & Well-being):
Traditional scriptures highlight that continuous recitation of sacred Stotram establishes a protective aura, dispelling fear, negativity, and distress.
భక్తి సాధన & ఫలప్రాప్తి (Spiritual Attainment):
Regular chanting with pure devotion and concentration bestows peace of mind, family harmony, spiritual elevation, and divine grace.
🕉️ పారాయణ విధానము & ఆధ్యాత్మిక ప్రాశస్త్యము (Chanting Methodology & Significance)
🪔 పారాయణ సమయము (Auspicious Chanting Time)
Best recited during Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or during evening Sandhya Kaala after cleansing and lighting a traditional oil lamp (దీపారాధన).
🧘 ఆసనము & నియమములు (Posture & Focus)
Sit facing East or North on a clean woolen or cotton mat. Chant with clear pronunciation, maintaining steady rhythm and heartfelt devotion to Divinity.
Preserved across authentic palm-leaf manuscripts and classical Sanskrit traditions, this sacred hymn is revered across generations as an essential daily sadhana for spiritual seekers and householders alike.