Sundara Kanda Sarga (Chapter) 49
Sundarakanda Sarga (Chapter) 49
Language: Sanskrit / Vedic
Script: Devanagari / Telugu
VERSE #1
వాల్మీకి రామాయణం
సుందరకాండ
|| రావణప్రభావదర్శనమ్ ||
సుందరకాండ
|| రావణప్రభావదర్శనమ్ ||
VERSE #2
తతః స కర్మణా తస్య విస్మితో భీమవిక్రమః |
హనుమాన్రోషతామ్రాక్షో రక్షో'ధిపమవైక్షత ||
హనుమాన్రోషతామ్రాక్షో రక్షో'ధిపమవైక్షత ||
VERSE #3
భ్రాజమానం మహార్హేణ కాంచనేన విరాజతా |
ముక్తాజాలావృతేనాథ ముకుటేన మహాద్యుతిమ్ ||
ముక్తాజాలావృతేనాథ ముకుటేన మహాద్యుతిమ్ ||
VERSE #4
వజ్రసంయోగసంయుక్తైర్మహార్హమణివిగ్రహైః |
హైమైరాభరణైశ్చిత్రైర్మనసేవ ప్రకల్పితైః ||
హైమైరాభరణైశ్చిత్రైర్మనసేవ ప్రకల్పితైః ||
VERSE #5
మహార్హక్షౌమసంవీతం రక్తచందనరూషితమ్ |
స్వనులిప్తం విచిత్రాభిర్వివిధాభిశ్చ భక్తిభిః ||
స్వనులిప్తం విచిత్రాభిర్వివిధాభిశ్చ భక్తిభిః ||
VERSE #6
వివృతైర్దర్శనీయైశ్చ రక్తాక్షైర్భీమదర్శనైః |
దీప్తతీక్ష్ణమహాదంష్ట్రైః ప్రలంబదశనచ్ఛదైః ||
దీప్తతీక్ష్ణమహాదంష్ట్రైః ప్రలంబదశనచ్ఛదైః ||
VERSE #7
శిరోభిర్దశభిర్వీరం భ్రాజమానం మహౌజసమ్ |
నానావ్యాలసమాకీర్ణైః శిఖరైరివ మందరమ్ ||
నానావ్యాలసమాకీర్ణైః శిఖరైరివ మందరమ్ ||
VERSE #8
నీలాంజనచయప్రఖ్యం హారేణోరసి రాజతా |
పూర్ణచంద్రాభవక్త్రేణ సబలాకమివాంబుదమ్ ||
పూర్ణచంద్రాభవక్త్రేణ సబలాకమివాంబుదమ్ ||
VERSE #9
బాహుభిర్బద్ధకేయూరైశ్చందనోత్తమరూషితైః |
భ్రాజమానాంగదైః పీనైః పంచశీర్షైరివోరగైః ||
భ్రాజమానాంగదైః పీనైః పంచశీర్షైరివోరగైః ||
VERSE #10
మహతి స్ఫాటికే చిత్రే రత్నసంయోగసంస్కృతే |
ఉత్తమాస్తరణాస్తీర్ణే సూపవిష్టం వరాసనే ||
ఉత్తమాస్తరణాస్తీర్ణే సూపవిష్టం వరాసనే ||
VERSE #11
అలంకృతాభిరత్యర్థం ప్రమదాభిః సమంతతః |
వాలవ్యజనహస్తాభిరారాత్సముపసేవితమ్ ||
వాలవ్యజనహస్తాభిరారాత్సముపసేవితమ్ ||
VERSE #12
దుర్ధరేణ ప్రహస్తేన మహాపార్శ్వేన రక్షసా |
మంత్రిభిర్మంత్రతత్త్వజ్ఞైర్నికుంభేన చ మంత్రిణా ||
మంత్రిభిర్మంత్రతత్త్వజ్ఞైర్నికుంభేన చ మంత్రిణా ||
VERSE #13
ఉపోపవిష్టం రక్షోభిశ్చతుర్భిర్బలదర్పితైః | [సుఖోప-]
VERSE #14
కృత్స్నం పరివృతం లోకం చతుర్భిరివ సాగరైః ||
VERSE #15
మంత్రిభిర్మంత్రతత్త్వజ్ఞైరన్యైశ్చ శుభబుద్ధిభిః | [సచివై]
VERSE #16
అన్వాస్యమానం సచివైః సురైరివ సురేశ్వరమ్ || [రక్షోభిః]
VERSE #17
అపశ్యద్రాక్షసపతిం హనుమానతితేజసమ్ |
విష్ఠితం మేరుశిఖరే సతోయమివ తోయదమ్ ||
విష్ఠితం మేరుశిఖరే సతోయమివ తోయదమ్ ||
VERSE #18
స తైః సంపీడ్యమానో'పి రక్షోభిర్భీమవిక్రమైః |
విస్మయం పరమం గత్వా రక్షో'ధిపమవైక్షత ||
విస్మయం పరమం గత్వా రక్షో'ధిపమవైక్షత ||
VERSE #19
భ్రాజమానం తతో దృష్ట్వా హనుమాన్రాక్షసేశ్వరమ్ |
మనసా చింతయామాస తేజసా తస్య మోహితః ||
మనసా చింతయామాస తేజసా తస్య మోహితః ||
VERSE #20
అహో రూపమహో ధైర్యమహో సత్త్వమహో ద్యుతిః |
అహో రాక్షసరాజస్య సర్వలక్షణయుక్తతా ||
అహో రాక్షసరాజస్య సర్వలక్షణయుక్తతా ||
VERSE #21
యద్యధర్మో న బలవాన్స్యాదయం రాక్షసేశ్వరః |
స్యాదయం సురలోకస్య సశక్రస్యాపి రక్షితా ||
స్యాదయం సురలోకస్య సశక్రస్యాపి రక్షితా ||
VERSE #22
అస్య క్రూరైర్నృశంసైశ్చ కర్మభిర్లోకకుత్సితైః |
తేన బిభ్యతి ఖల్వస్మాల్లోకాః సామరదానవాః ||
తేన బిభ్యతి ఖల్వస్మాల్లోకాః సామరదానవాః ||
VERSE #23
అయం హ్యుత్సహతే క్రుద్ధః కర్తుమేకార్ణవం జగత్ |
ఇతి చింతాం బహువిధామకరోన్మతిమాన్కపిః | [హరిః]
ఇతి చింతాం బహువిధామకరోన్మతిమాన్కపిః | [హరిః]
VERSE #24
దృష్ట్వా రాక్షసరాజస్య ప్రభావమమితౌజసః ||
VERSE #25
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే సుందరకాండే ఏకోనపంచాశః సర్గః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
సుందరకాండ – పంచాశః సర్గః (౫౦)
సంపూర్ణ
వాల్మీకి సుందరకాండ
సంపూర్ణ
వాల్మీకి సుందరకాండ
పారాయణ మహిమ & ఫలశ్రుతి (Chanting Significance & Spiritual Fruits)
ఆధ్యాత్మిక శాంతి & దివ్య రక్షణ
నిత్య పారాయణం వలన మనశ్శాంతి, ఏకాగ్రత మరియు సమస్త ప్రతికూల శక్తుల నుండి దివ్య రక్షణ లభిస్తుంది.
శుభ ముహూర్తం
బ్రాహ్మీ ముహూర్తము (ఉదయం 4:00 - 6:00) లేదా సాయంకాల సంధ్యా సమయాలలో పారాయణ అత్యంత ఫలప్రదం.
జప సంఖ్యా నియమం
నిష్ఠతో ప్రతిరోజూ 1, 3, 11 లేదా 21 సార్లు భక్తి శ్రద్ధలతో జపం చేయడం ఉత్తమ ఫలితాలను ఇస్తుంది.
📖 తాత్పర్యము & భావార్థము (Spiritual Essence & Meaning)
Sundara Kanda Sarga (Chapter) 49 represents a sacred stream of Vedic devotion, composed in reverence to the Supreme Divinity. The recitation of these sacred verses fosters inner tranquility, removes negative obstacles (విఘ్న నివారణ), and aligns the chanter's consciousness with divine wisdom.
చిత్తశుద్ధి & మానసిక ప్రశాంతత (Mental Purity & Peace):
Chanting these rhythmic verses calms the fluctuating mind, cultivating focused devotion and spiritual clarity throughout the day.
దైవిక రక్షణ & ఆయురారోగ్యాలు (Divine Protection & Well-being):
Traditional scriptures highlight that continuous recitation of sacred Stotram establishes a protective aura, dispelling fear, negativity, and distress.
భక్తి సాధన & ఫలప్రాప్తి (Spiritual Attainment):
Regular chanting with pure devotion and concentration bestows peace of mind, family harmony, spiritual elevation, and divine grace.
🕉️ పారాయణ విధానము & ఆధ్యాత్మిక ప్రాశస్త్యము (Chanting Methodology & Significance)
🪔 పారాయణ సమయము (Auspicious Chanting Time)
Best recited during Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or during evening Sandhya Kaala after cleansing and lighting a traditional oil lamp (దీపారాధన).
🧘 ఆసనము & నియమములు (Posture & Focus)
Sit facing East or North on a clean woolen or cotton mat. Chant with clear pronunciation, maintaining steady rhythm and heartfelt devotion to Divinity.
Preserved across authentic palm-leaf manuscripts and classical Sanskrit traditions, this sacred hymn is revered across generations as an essential daily sadhana for spiritual seekers and householders alike.