Narayaneeyam Dasakam 11
Language: Sanskrit / Vedic
Script: Devanagari / Telugu
VERSE #1
నారాయణీయం
నారాయణీయం
ఏకాదశదశకమ్ (౧౧) – సనకాదీనాం వైకుంఠదర్శనమ్ | హిరణ్యాక్షస్య తథా హిరణ్యకశిపోః జననమ్ |
(శ్రీమన్నారాయణీయం పదకొండవ దశకంలో సనకాది మునులు వైకుంఠాన్ని దర్శించడం, ద్వారపాలకులైన జయవిజయులు వారిని అడ్డుకోవడం వల్ల శాపానికి గురికావడం, ఆపై వారు దితి మరియు కశ్యప ప్రజాపతి దంపతులకు హిరణ్యాక్ష, హిరణ్యకశిపులుగా జన్మించడం అనే ఘట్టాలు వర్ణించబడ్డాయి. భగవంతుని లీలావిలాసంలో భాగంగా పార్షదులకు లభించిన శాపం, లోకకళ్యాణం కోసం జరిగిన రాక్షస జన్మల వృత్తాంతం ఈ దశకంలోని ప్రధానాంశం. ఈ పదకొండవ దశకాన్ని భక్తితో పారాయణ చేయడం వల్ల అహంకారం తొలగి పరమ వైరాగ్యము, భగవత్సాక్షాత్కార భాగ్యము సిద్ధిస్తాయి. అలాగే శారీరక రోగాలు నివారించబడి సంపూర్ణ ఆయురారోగ్యాలు చేకూరుతాయి.)
క్రమేణ సర్గే పరివర్ధమానే
కదాపి దివ్యాః సనకాదయస్తే |
భవద్విలోకాయ వికుంఠలోకం
ప్రపేదిరే మారుతమందిరేశ || ౧౧- ||
నారాయణీయం
ఏకాదశదశకమ్ (౧౧) – సనకాదీనాం వైకుంఠదర్శనమ్ | హిరణ్యాక్షస్య తథా హిరణ్యకశిపోః జననమ్ |
(శ్రీమన్నారాయణీయం పదకొండవ దశకంలో సనకాది మునులు వైకుంఠాన్ని దర్శించడం, ద్వారపాలకులైన జయవిజయులు వారిని అడ్డుకోవడం వల్ల శాపానికి గురికావడం, ఆపై వారు దితి మరియు కశ్యప ప్రజాపతి దంపతులకు హిరణ్యాక్ష, హిరణ్యకశిపులుగా జన్మించడం అనే ఘట్టాలు వర్ణించబడ్డాయి. భగవంతుని లీలావిలాసంలో భాగంగా పార్షదులకు లభించిన శాపం, లోకకళ్యాణం కోసం జరిగిన రాక్షస జన్మల వృత్తాంతం ఈ దశకంలోని ప్రధానాంశం. ఈ పదకొండవ దశకాన్ని భక్తితో పారాయణ చేయడం వల్ల అహంకారం తొలగి పరమ వైరాగ్యము, భగవత్సాక్షాత్కార భాగ్యము సిద్ధిస్తాయి. అలాగే శారీరక రోగాలు నివారించబడి సంపూర్ణ ఆయురారోగ్యాలు చేకూరుతాయి.)
క్రమేణ సర్గే పరివర్ధమానే
కదాపి దివ్యాః సనకాదయస్తే |
భవద్విలోకాయ వికుంఠలోకం
ప్రపేదిరే మారుతమందిరేశ || ౧౧- ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఓ గురువాయూరప్పా! సృష్టి కార్యము క్రమక్రమముగా అంతటా విస్తరిస్తూ వృద్ధి చెందుతున్న సమయములో, ఒకానొక పుణ్యకాలమునందు దివ్యమైన తేజస్సుతో విరాజిల్లే ఆ సనక, సనందన, సనాతన, సనత్కుమారులు అనే మునులు నీ యొక్క దివ్యమంగళ విగ్రహాన్ని కనులారా దర్శించుకోవాలనే పరమ పవిత్రమైన కోరికతో, నీ నివాసస్థానమైన వైకుంఠలోకమును చేరుకున్నారు.
మనోజ్ఞనైఃశ్రేయస కాననాద్యై-
అనోపమం తం భవతో నికేతం
మనోజ్ఞనైఃశ్రేయస కాననాద్యై-
అనోపమం తం భవతో నికేతం
VERSE #2
మునీశ్వరాః ప్రాపురతీతకక్ష్యాః || ౧౧- ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
మనస్సుకు అపరిమితమైన ఆనందాన్ని కలిగించే నైఃశ్రేయసము అనెడి మోక్షదాయకమైన దివ్య ఉద్యానవనములతోను, స్వచ్ఛమైన అమృతజలముతో కూడిన అనేక బావులతోను, నవరత్నఖచితమైన ఎన్నెన్నో మణిమయ భవనములతోను అలరారుతున్నట్టియు, ఈ సృష్టిలో దేనితోనూ పోల్చడానికి వీలులేని సాటిలేనిట్టియు నీ ఆ పరమపద క్షేత్రమును, ఆ మునీశ్వరులు లోపలికి ప్రవేశించి అక్కడ ఉన్న ఆరు వెలుపలి ద్వారములను (కక్ష్యలను) దాటి లోపలికి చేరుకున్నారు.
భవద్దిదృక్షూన్ భవనం వివిక్షూన్
భవద్దిదృక్షూన్ భవనం వివిక్షూన్
VERSE #3
ద్వాఃస్థౌ జయస్తాన్ విజయో'ప్యరుంధామ్ |
తేషాం చ చిత్తే పదమాప కోపః
సర్వం భవత్ప్రేరణయైవ భూమన్ || ౧౧- ||
తేషాం చ చిత్తే పదమాప కోపః
సర్వం భవత్ప్రేరణయైవ భూమన్ || ౧౧- ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఓ సర్వవ్యాపియైన పరమాత్మా! నిన్ను దర్శించాలనే కుతూహలముతో అంతఃపురములోనికి ప్రవేశిస్తున్న ఆ మునులను, ఏడవ ద్వారము వద్ద కావలి ఉన్న నీ ద్వారపాలకులైన జయ మరియు విజయుడు ఇద్దరూ గర్వముతో అడ్డుకున్నారు. అలా వారించడం వల్ల శాంతమూర్తులైన ఆ మునుల హృదయములలో కూడా తీవ్రమైన కోపము స్థానము సంపాదించుకున్నది. ఓ భూమన్! లోకములలో ఒక లీలను నడిపించడం కోసం ఇదంతా నీ దివ్య ప్రేరణ మరియు సంకల్పము వలనే జరిగినది కదా!
వైకుంఠలోకానుచితప్రచేష్టౌ
వైకుంఠలోకానుచితప్రచేష్టౌ
VERSE #4
కష్టౌ యువాం దైత్యగతిం భజేతమ్ |
ఇతి ప్రశప్తౌ భవదాశ్రయౌ తౌ
హరిస్మృతిర్నో'స్త్వితి నేమతుస్తాన్ || ౧౧- ||
ఇతి ప్రశప్తౌ భవదాశ్రయౌ తౌ
హరిస్మృతిర్నో'స్త్వితి నేమతుస్తాన్ || ౧౧- ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
పరమ పవిత్రమైన వైకుంఠలోకమునకు ఏమాత్రము తగని విధంగా క్రూరముగా ప్రవర్తించిన ఓ పాపాత్ములారా! మీరిద్దరు ఈ పుణ్యలోకము నుండి సర్వదా దిగజారి రాక్షస జన్మలను పొందండి అని ఆ మునుల చేత శపించబడినవారై, నీ చరణాలనే ఆశ్రయించిన ఆ జయవిజయులు, తమ తప్పును తెలుసుకుని, మాకు ఆ రాక్షస జన్మలలో కూడా శ్రీహరియైన నీ స్మరణ మరియు ధ్యానము ఎన్నటికీ నశించకుండుగాక అని ప్రార్థిస్తూ ఆ మునీశ్వరుల పాదములకు ప్రణామము చేశారు.
తదేతదాజ్ఞాయ భవానవాప్తః
తదేతదాజ్ఞాయ భవానవాప్తః
VERSE #5
సహైవ లక్ష్మ్యా బహిరంబుజాక్ష |
ఖగేశ్వరాంసార్పితచారుబాహు-
ఓ తామర రేకుల వంటి కన్నులు గల పద్మాక్షా! ద్వారము వద్ద జరిగిన ఆ శాపవృత్తాంతమును అంతా గ్రహించిన నీవు, వెంటనే లక్ష్మీదేవితో కలిసి అంతఃపురము వెలుపలికి విచ్చేశావు. పక్షిరాజైన గరుత్మంతుని భుజములపై నీ సుకుమారమైన చారుబాహువును ఉంచి, చూసేకొద్దీ చూడాలనిపించే నీ అత్యంత సుందరమైన దివ్యమంగళ స్వరూప సాక్షాత్కారముతో ఆ మునుల కన్నులకు మరియు మనస్సుకు అమితమైన ఆనందాన్ని కలిగించావు.
ప్రసాద్య గీర్భిః స్తువతో మునీంద్రా-
సంరంభయోగేన భవైస్త్రిభిర్మా-
అత్యంత మధురమైన నీ వేదవాక్కులతో నిన్ను స్తుతిస్తున్న ఆ మునీంద్రులను ప్రసన్నం చేసుకున్న తర్వాత, నీవు అన్య దిక్కు లేని నీ పరమ భక్తులైన ఆ జయవిజయులను చూసి, దయతో నిండిన హృదయము కలవాడవై, మీరు నాపై తీవ్రమైన శతృత్వ భావనతో కూడిన నిరంతర ధ్యానము (సంరంభయోగము) ద్వారా మూడు జన్మల లోనే శీఘ్రముగా పాపములను పోగొట్టుకుని, మరల నన్ను చేరుకుంటారు అని ఓదార్పు మాటలను పలికావు.
త్వదీయభృత్యావథ కాశ్యపాత్ తౌ
సురారివీరావుదితౌ దితౌ ద్వౌ |
సంధ్యాసముత్పాదనకష్టచేష్టౌ
యమౌ చ లోకస్య యమావివాన్యౌ || ౧౧- ||
ఖగేశ్వరాంసార్పితచారుబాహు-
ఓ తామర రేకుల వంటి కన్నులు గల పద్మాక్షా! ద్వారము వద్ద జరిగిన ఆ శాపవృత్తాంతమును అంతా గ్రహించిన నీవు, వెంటనే లక్ష్మీదేవితో కలిసి అంతఃపురము వెలుపలికి విచ్చేశావు. పక్షిరాజైన గరుత్మంతుని భుజములపై నీ సుకుమారమైన చారుబాహువును ఉంచి, చూసేకొద్దీ చూడాలనిపించే నీ అత్యంత సుందరమైన దివ్యమంగళ స్వరూప సాక్షాత్కారముతో ఆ మునుల కన్నులకు మరియు మనస్సుకు అమితమైన ఆనందాన్ని కలిగించావు.
ప్రసాద్య గీర్భిః స్తువతో మునీంద్రా-
సంరంభయోగేన భవైస్త్రిభిర్మా-
అత్యంత మధురమైన నీ వేదవాక్కులతో నిన్ను స్తుతిస్తున్న ఆ మునీంద్రులను ప్రసన్నం చేసుకున్న తర్వాత, నీవు అన్య దిక్కు లేని నీ పరమ భక్తులైన ఆ జయవిజయులను చూసి, దయతో నిండిన హృదయము కలవాడవై, మీరు నాపై తీవ్రమైన శతృత్వ భావనతో కూడిన నిరంతర ధ్యానము (సంరంభయోగము) ద్వారా మూడు జన్మల లోనే శీఘ్రముగా పాపములను పోగొట్టుకుని, మరల నన్ను చేరుకుంటారు అని ఓదార్పు మాటలను పలికావు.
త్వదీయభృత్యావథ కాశ్యపాత్ తౌ
సురారివీరావుదితౌ దితౌ ద్వౌ |
సంధ్యాసముత్పాదనకష్టచేష్టౌ
యమౌ చ లోకస్య యమావివాన్యౌ || ౧౧- ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఆ తర్వాత నీ సేవకులైన ఆ ఇద్దరు ద్వారపాలకులు, కశ్యపప్రజాపతి వీర్యము వలన దితీదేవి గర్భమునందు దేవతలకు ప్రబల శత్రువులైన ఇద్దరు మహావీరులుగా జన్మించారు. శాస్త్ర నిషిద్ధమైన సాయంసంధ్యా సమయమునందలి సంగమము వలన పుట్టినందువల్ల క్రూరమైన చేష్టలు కలవారై, లోకమును సంహరించే ఇద్దరు యము ల వలె ఆ కవలలు సమస్త లోకములకు భయాన్ని కలిగిస్తూ పెరగసాగారు.
హిరణ్యపూర్వః కశిపుః కిలైకః
హిరణ్యపూర్వః కశిపుః కిలైకః
VERSE #6
పరో హిరణ్యాక్ష ఇతి ప్రతీతః |
ఉభౌ భవన్నాథమశేషలోకం
రుషా న్యరుంధాం నిజవాసనాంధౌ || ౧౧- ||
ఉభౌ భవన్నాథమశేషలోకం
రుషా న్యరుంధాం నిజవాసనాంధౌ || ౧౧- ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఆ ఇద్దరిలో ఒకడు హిరణ్యకశిపుడు అని, మరొకడు హిరణ్యాక్షుడు అని లోకములలో ప్రసిద్ధి చెందారు. పూర్వ జన్మ రాక్షస వాసనల చేత వివేకము కోల్పోయి అంధులైన ఆ ఇద్దరు సోదరులు, సమస్త లోకములకు నాథుడవైన నీపై మరియు నీ ఆధీనములో ఉన్న అఖిల బ్రహ్మాండముపై తీవ్రమైన క్రోధముతో దేవతలను, సాధువులను హింసిస్తూ అడ్డుకోసాగారు.
తయోర్హిరణ్యాక్షమహాసురేంద్రో
తయోర్హిరణ్యాక్షమహాసురేంద్రో
VERSE #7
రణాయ ధావన్ననవాప్తవైరీ |
భవత్ప్రియాం క్ష్మాం సలిలే నిమజ్య
చచార గర్వాద్వినదన్ గదావాన్ || ౧౧- ||
భవత్ప్రియాం క్ష్మాం సలిలే నిమజ్య
చచార గర్వాద్వినదన్ గదావాన్ || ౧౧- ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఆ ఇద్దరిలో హిరణ్యాక్షుడనే మహా రాక్షసరాజు గర్వముతో యుద్ధము చేయుట కొరకు దిక్కులన్నీ తిరుగుతూ, తనకు సమానమైన శత్రువు ఎక్కడా లభించకపోవడంతో అహంకారముతో గర్జిస్తూ, చేతిలో గదను పట్టుకుని, నీకు అత్యంత ప్రియమైన భూదేవిని తెచ్చి ప్రళయకాల సముద్రజలములలో ముంచివేసి, అహంకారముతో సంచరించసాగాడు.
తతో జలేశాత్ సదృశం భవంతం
తతో జలేశాత్ సదృశం భవంతం
VERSE #8
నిశమ్య బభ్రామ గవేషయంస్త్వామ్ |
భక్తైకదృశ్యః స కృపానిధే త్వం
నిరుంధి రోగాన్ మరుదాలయేశ || ౧౧- ||
భక్తైకదృశ్యః స కృపానిధే త్వం
నిరుంధి రోగాన్ మరుదాలయేశ || ౧౧- ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఆ తర్వాత సముద్రాధిపతియైన వరుణుని (జలేశుని) ద్వారా తనకు తగిన సమ ఉజ్జీయైన శత్రువువు నీవేనని తెలుసుకుని, నిన్ను వెతుకుతూ, యుద్ధకాంక్షతో ఆ రాక్షసుడు అంతటా తిరుగసాగాడు. కేవలం అనన్య భక్తులకు మాత్రమే అంతఃదృష్టితో సాక్షాత్కరించే ఓ పరమ కరుణానిధీ! గురువాయూరప్పా! నా సమస్త రోగములను నివారించి నన్ను రక్షించుము.
VERSE #9
ఇతి ఏకాదశదశకం సమాప్తమ్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
నారాయణీయం ద్వాదశదశకమ్
నారాయణీయం
(నిత్య పారాయణ గ్రంథము)
సంపూర్ణ
నారాయణీయం
(నిత్య పారాయణ గ్రంథము)
సంపూర్ణ
VERSE #10
శ్రీమన్నారాయణీయం (౧౦౦ దశకాలు)
పారాయణ మహిమ & ఫలశ్రుతి (Chanting Significance & Spiritual Fruits)
ఆధ్యాత్మిక శాంతి & దివ్య రక్షణ
నిత్య పారాయణం వలన మనశ్శాంతి, ఏకాగ్రత మరియు సమస్త ప్రతికూల శక్తుల నుండి దివ్య రక్షణ లభిస్తుంది.
శుభ ముహూర్తం
బ్రాహ్మీ ముహూర్తము (ఉదయం 4:00 - 6:00) లేదా సాయంకాల సంధ్యా సమయాలలో పారాయణ అత్యంత ఫలప్రదం.
జప సంఖ్యా నియమం
నిష్ఠతో ప్రతిరోజూ 1, 3, 11 లేదా 21 సార్లు భక్తి శ్రద్ధలతో జపం చేయడం ఉత్తమ ఫలితాలను ఇస్తుంది.
📖 తాత్పర్యము & భావార్థము (Spiritual Essence & Meaning)
Narayaneeyam Dasakam 11 represents a sacred stream of Vedic devotion, composed in reverence to the Supreme Divinity. The recitation of these sacred verses fosters inner tranquility, removes negative obstacles (విఘ్న నివారణ), and aligns the chanter's consciousness with divine wisdom.
చిత్తశుద్ధి & మానసిక ప్రశాంతత (Mental Purity & Peace):
Chanting these rhythmic verses calms the fluctuating mind, cultivating focused devotion and spiritual clarity throughout the day.
దైవిక రక్షణ & ఆయురారోగ్యాలు (Divine Protection & Well-being):
Traditional scriptures highlight that continuous recitation of sacred Stotram establishes a protective aura, dispelling fear, negativity, and distress.
భక్తి సాధన & ఫలప్రాప్తి (Spiritual Attainment):
Regular chanting with pure devotion and concentration bestows peace of mind, family harmony, spiritual elevation, and divine grace.
🕉️ పారాయణ విధానము & ఆధ్యాత్మిక ప్రాశస్త్యము (Chanting Methodology & Significance)
🪔 పారాయణ సమయము (Auspicious Chanting Time)
Best recited during Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or during evening Sandhya Kaala after cleansing and lighting a traditional oil lamp (దీపారాధన).
🧘 ఆసనము & నియమములు (Posture & Focus)
Sit facing East or North on a clean woolen or cotton mat. Chant with clear pronunciation, maintaining steady rhythm and heartfelt devotion to Divinity.
Preserved across authentic palm-leaf manuscripts and classical Sanskrit traditions, this sacred hymn is revered across generations as an essential daily sadhana for spiritual seekers and householders alike.