Narayaneeyam Dasakam 12
Language: Sanskrit / Vedic
Script: Devanagari / Telugu
VERSE #1
నారాయణీయం
నారాయణీయం
ద్వాదశదశకమ్ (౧౨) – వరాహావతారమ్
(శ్రీమన్నారాయణీయం పన్నెండవ దశకంలో భగవంతుని దివ్య లీలావతారమైన వరాహావతార వృత్తాంతం అత్యంత వైభవంగా వర్ణించబడింది. హిరణ్యాక్షుడి చేత ప్రళయకాల సముద్రజలాలలో ముంచివేయబడిన భూదేవిని రక్షించమని బ్రహ్మదేవుడు ప్రార్థించగా, భగవంతుడు బ్రహ్మ నాసాపుటం (ముక్కు రంధ్రం) నుండి అంగుష్ఠ మాత్ర (బొటనవేలు) పరిమాణంలో శ్వేతవరాహంగా ఆవిర్భవించి, క్షణకాలంలో పర్వతాకారుడై రసాతలం నుండి భూమిని ఎలా ఉద్ధరించాడో ఈ దశకం వివరిస్తుంది. ఈ పన్నెండవ దశకాన్ని భక్తితో పారాయణ చేయడం వల్ల సమస్త దీర్ఘకాలిక శారీరక వ్యాధులు, మానసిక భయాలు తొలగిపోతాయి. కష్టాలలో ఉన్నప్పుడు భగవంతుని అపారమైన రక్షణ లభిస్తుంది.)
స్వాయంభువో మనురథో జనసర్గశీలో
దృష్ట్వా మహీమసమయే సలిలే నిమగ్నామ్ |
స్రష్టారమాప శరణం భవదంఘ్రిసేవా-
ఓ గురువాయూరప్పా! ఆ తర్వాత ప్రజాసృష్టిని చేయవలసిన స్వభావము గల స్వాయంభువ మనువు, అకాలములో భూదేవి ప్రళయ సముద్రజలములలో మునిగిపోయి ఉండటాన్ని చూశాడు. అంతట అతడు ప్రజాసృష్టికి స్థానము లేనందున, నీ పాదపద్మముల సేవ చేత ఎల్లప్పుడూ సంతోషించే హృదయము కలవాడైన తన తండ్రియు, సృష్టికర్తయు అయిన బ్రహ్మదేవుని సత్యలోకమునందు మునిజనములతో కలిసి శరణు వేడెను.
కష్టం ప్రజాః సృజతి మయ్యవనిర్నిమగ్నా
స్థానం సరోజభవ కల్పయ తత్ప్రజానామ్ |
ఇత్యేవమేష కథితో మనునా స్వయంభూ-
ఓ తామర రేకుల వంటి కన్నులు గల పద్మాక్షా! “ఓ పద్మసంభవా! నేను ప్రజలను సృష్టించడానికి సిద్ధముగా ఉన్న తరుణంలో ఈ భూమి నీటిలో మునిగిపోయినది, ఇది ఎంత కష్టము! కాబట్టి ఆ ప్రజలు నివసించడానికి తగిన స్థానాన్ని కల్పించుము” అని ఈ విధంగా మనువు చేత ప్రార్థించబడిన ఆ బ్రహ్మదేవుడు, ఆ సమయంలో ఏమి చేయవలెనో తోచక నీ దివ్యమైన పాదయుగళమును ధ్యానించసాగాడు.
హా హా విభో జలమహం న్యపిబం పురస్తా-
ఇత్థం త్వదంఘ్రియుగళం శరణం యతో'స్య
నాసాపుటాత్ సమభవః శిశుకోలరూపీ || ౧౨- ||
నారాయణీయం
ద్వాదశదశకమ్ (౧౨) – వరాహావతారమ్
(శ్రీమన్నారాయణీయం పన్నెండవ దశకంలో భగవంతుని దివ్య లీలావతారమైన వరాహావతార వృత్తాంతం అత్యంత వైభవంగా వర్ణించబడింది. హిరణ్యాక్షుడి చేత ప్రళయకాల సముద్రజలాలలో ముంచివేయబడిన భూదేవిని రక్షించమని బ్రహ్మదేవుడు ప్రార్థించగా, భగవంతుడు బ్రహ్మ నాసాపుటం (ముక్కు రంధ్రం) నుండి అంగుష్ఠ మాత్ర (బొటనవేలు) పరిమాణంలో శ్వేతవరాహంగా ఆవిర్భవించి, క్షణకాలంలో పర్వతాకారుడై రసాతలం నుండి భూమిని ఎలా ఉద్ధరించాడో ఈ దశకం వివరిస్తుంది. ఈ పన్నెండవ దశకాన్ని భక్తితో పారాయణ చేయడం వల్ల సమస్త దీర్ఘకాలిక శారీరక వ్యాధులు, మానసిక భయాలు తొలగిపోతాయి. కష్టాలలో ఉన్నప్పుడు భగవంతుని అపారమైన రక్షణ లభిస్తుంది.)
స్వాయంభువో మనురథో జనసర్గశీలో
దృష్ట్వా మహీమసమయే సలిలే నిమగ్నామ్ |
స్రష్టారమాప శరణం భవదంఘ్రిసేవా-
ఓ గురువాయూరప్పా! ఆ తర్వాత ప్రజాసృష్టిని చేయవలసిన స్వభావము గల స్వాయంభువ మనువు, అకాలములో భూదేవి ప్రళయ సముద్రజలములలో మునిగిపోయి ఉండటాన్ని చూశాడు. అంతట అతడు ప్రజాసృష్టికి స్థానము లేనందున, నీ పాదపద్మముల సేవ చేత ఎల్లప్పుడూ సంతోషించే హృదయము కలవాడైన తన తండ్రియు, సృష్టికర్తయు అయిన బ్రహ్మదేవుని సత్యలోకమునందు మునిజనములతో కలిసి శరణు వేడెను.
కష్టం ప్రజాః సృజతి మయ్యవనిర్నిమగ్నా
స్థానం సరోజభవ కల్పయ తత్ప్రజానామ్ |
ఇత్యేవమేష కథితో మనునా స్వయంభూ-
ఓ తామర రేకుల వంటి కన్నులు గల పద్మాక్షా! “ఓ పద్మసంభవా! నేను ప్రజలను సృష్టించడానికి సిద్ధముగా ఉన్న తరుణంలో ఈ భూమి నీటిలో మునిగిపోయినది, ఇది ఎంత కష్టము! కాబట్టి ఆ ప్రజలు నివసించడానికి తగిన స్థానాన్ని కల్పించుము” అని ఈ విధంగా మనువు చేత ప్రార్థించబడిన ఆ బ్రహ్మదేవుడు, ఆ సమయంలో ఏమి చేయవలెనో తోచక నీ దివ్యమైన పాదయుగళమును ధ్యానించసాగాడు.
హా హా విభో జలమహం న్యపిబం పురస్తా-
ఇత్థం త్వదంఘ్రియుగళం శరణం యతో'స్య
నాసాపుటాత్ సమభవః శిశుకోలరూపీ || ౧౨- ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
“హా హా ప్రభో! పూర్వము ప్రళయకాలములో సముద్రజలములను అంతా నేనే త్రాగివేసితిని కదా, అయినప్పటికీ ఈ భూమి ఇప్పటికీ నీటిలో మునిగిపోవుచున్నదే, ఇప్పుడు నేనేమి చేయగలను?” అని ఈ విధంగా వ్యాకులపడుతూ నీ పాదయుగళమును శరణుజొచ్చిన ఆ బ్రహ్మదేవుని యొక్క ముక్కు రంధ్రము (నాసాపుటము) నుండి నీవు ఒక చిన్న వరాహ శిశువు రూపములో (చిన్న అడవి పంది పిల్ల రూపములో) ఆవిర్భవించావు.
అంగుష్ఠమాత్రవపురుత్పతితః పురస్తా-
అభ్రే తథావిధముదీక్ష్య భవంతముచ్చై-
బ్రహ్మదేవుని ముక్కు నుండి బయటకు వచ్చినప్పుడు బొటనవేలి పరిమాణము (అంగుష్ఠ మాత్రము) గల శరీరాకృతితో ఆకాశమునకు ఎగిరిన నీవు, చూస్తుండగానే వెనువెంటనే ఏనుగుతో సమానమైన భారీ రూపముతో విశ్వమంతటా విస్తరించావు. ఆకాశమార్గములో ఆ విధంగా విపరీతముగా పెరిగిపోతున్న నీ దివ్యమంగళ విగ్రహాన్ని చూసి, బ్రహ్మదేవుడు తన కుమారులైన సనకాదులతో మరియు మరీచాదులతో కలిసి అమితమైన ఆశ్చర్యమును పొందాడు.
కో'సావచింత్యమహిమా కిటిరుత్థితో మే
అంగుష్ఠమాత్రవపురుత్పతితః పురస్తా-
అభ్రే తథావిధముదీక్ష్య భవంతముచ్చై-
బ్రహ్మదేవుని ముక్కు నుండి బయటకు వచ్చినప్పుడు బొటనవేలి పరిమాణము (అంగుష్ఠ మాత్రము) గల శరీరాకృతితో ఆకాశమునకు ఎగిరిన నీవు, చూస్తుండగానే వెనువెంటనే ఏనుగుతో సమానమైన భారీ రూపముతో విశ్వమంతటా విస్తరించావు. ఆకాశమార్గములో ఆ విధంగా విపరీతముగా పెరిగిపోతున్న నీ దివ్యమంగళ విగ్రహాన్ని చూసి, బ్రహ్మదేవుడు తన కుమారులైన సనకాదులతో మరియు మరీచాదులతో కలిసి అమితమైన ఆశ్చర్యమును పొందాడు.
కో'సావచింత్యమహిమా కిటిరుత్థితో మే
VERSE #2
నాసాపుటాత్ కిము భవేదజితస్య మాయా |
ఇత్థం విచింతయతి ధాతరి శైలమాత్రః
సద్యో భవన్ కిల జగర్జిథ ఘోరఘోరమ్ || ౧౨- ||
ఇత్థం విచింతయతి ధాతరి శైలమాత్రః
సద్యో భవన్ కిల జగర్జిథ ఘోరఘోరమ్ || ౧౨- ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
“ఊహించ శక్యము కాని గొప్ప మహిమ కలిగిన ఈ వరాహము ఎవరు? నా ముక్కు రంధ్రము నుండి ఎలా పుట్టినది? లేక ఇది ఎవరికీ లొంగని ఆ శ్రీహరి యొక్క లీలామాయా రూపమా?” అని ఈ విధంగా సృష్టికర్తయైన బ్రహ్మదేవుడు ఆలోచిస్తుండగానే, నీవు క్షణకాలములో పెద్ద పర్వతమంత ఆకారాన్ని దాల్చి, దిక్కులు పిక్కటిల్లేలా అత్యంత భయంకరముగా గర్జించావు.
తం తే నినాదముపకర్ణ్య జనస్తపఃస్థాః
తం తే నినాదముపకర్ణ్య జనస్తపఃస్థాః
VERSE #3
సత్యస్థితాశ్చ మునయో నునువుర్భవంతమ్ |
తత్ స్తోత్రహర్షులమనాః పరిణద్య భూయ-
అత్యంత గంభీరమైన నీ ఆ గర్జనా ధ్వనిని విని, జనలోకమునందు, తపోలోకమునందు, మరియు సత్యలోకమునందు ఉన్న సనకాది మునీశ్వరులు వేదమంత్రములతో నిన్ను స్తుతించారు. ఆ మునుల యొక్క స్తోత్రములకు ఎంతో సంతోషించిన మనస్సు కలవాడవై, నీవు మరల గర్జిస్తూ, నీ పర్వతాకారమైన భారీ శరీరముతో ఆ ప్రళయ సముద్రజలములలోనికి లంఘించావు.
ఊర్ధ్వప్రసారిపరిధూమ్రవిధూతరోమా
ప్రోత్క్షిప్తవాలధిరవాఙ్ముఖఘోరఘోణః |
తూర్ణప్రదీర్ణజలదః పరిఘూర్ణదక్ష్ణా
స్తోతౄన్మునీన్ శిశిరయన్నవతేరిథ త్వమ్ || ౧౨- ||
తత్ స్తోత్రహర్షులమనాః పరిణద్య భూయ-
అత్యంత గంభీరమైన నీ ఆ గర్జనా ధ్వనిని విని, జనలోకమునందు, తపోలోకమునందు, మరియు సత్యలోకమునందు ఉన్న సనకాది మునీశ్వరులు వేదమంత్రములతో నిన్ను స్తుతించారు. ఆ మునుల యొక్క స్తోత్రములకు ఎంతో సంతోషించిన మనస్సు కలవాడవై, నీవు మరల గర్జిస్తూ, నీ పర్వతాకారమైన భారీ శరీరముతో ఆ ప్రళయ సముద్రజలములలోనికి లంఘించావు.
ఊర్ధ్వప్రసారిపరిధూమ్రవిధూతరోమా
ప్రోత్క్షిప్తవాలధిరవాఙ్ముఖఘోరఘోణః |
తూర్ణప్రదీర్ణజలదః పరిఘూర్ణదక్ష్ణా
స్తోతౄన్మునీన్ శిశిరయన్నవతేరిథ త్వమ్ || ౧౨- ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
పైకి లేచి నిటారుగా నిలిచినట్టియు, పొగ రంగుతో కూడినట్టియు నీ దేహ రోమములను విదిల్చుకుంటూ, తోకను పైకి ఎత్తి, ముక్కును కిందికి వాల్చి భయంకరమైన ఘోర రూపాన్ని దాల్చావు. నీ శరీర వేగానికి ఆకాశములోని మేఘములను ఒక్కసారిగా చీల్చివేస్తూ, గుండ్రముగా తిప్పుతున్న నీ కన్నుల వీక్షణాల చేత నిన్ను స్తుతిస్తున్న ఆ మునీశ్వరుల హృదయములను చల్లబరుస్తూ (ఆనందింపజేస్తూ) నీవు సముద్ర గర్భములోనికి ప్రవేశించావు.
అంతర్జలం తదను సంకులనక్రచక్రం
అంతర్జలం తదను సంకులనక్రచక్రం
VERSE #4
భ్రామ్యత్తిమింగిలకులం కలుషోర్మిమాలమ్ |
ఆవిశ్య భీషణరవేణ రసాతలస్థా-
ఆ తర్వాత క్రూరమైన మొసళ్ల సమూహములతోను, గుండ్రముగా తిరుగుతున్న తిమింగిలముల గుంపులతోను నిండి, కల్మషమైన పెద్ద అలల మాలలతో భయంకరముగా ఉన్న ఆ సముద్ర జలములలోనికి నీవు ప్రవేశించావు. నీవు చేసిన ఆ భయంకరమైన గర్జనా ధ్వని చేత రసాతలములో ఉన్న రాక్షసులను సైతము వణకించివేస్తూ, సముద్ర గర్భములో మునిగివున్న భూదేవి కొరకు అంతటా వెతకసాగావు.
దృష్ట్వా'థ దైత్యహతకేన రసాతలాంతే
సంవేశితాం ఝటితి కూటకిటిర్విభో త్వమ్ |
ఆపాతుకానవిగణయ్య సురారిఖేటాన్
దంష్ట్రాంకురేణ వసుధామదధాః సలీలమ్ || ౧౨- ||
ఆవిశ్య భీషణరవేణ రసాతలస్థా-
ఆ తర్వాత క్రూరమైన మొసళ్ల సమూహములతోను, గుండ్రముగా తిరుగుతున్న తిమింగిలముల గుంపులతోను నిండి, కల్మషమైన పెద్ద అలల మాలలతో భయంకరముగా ఉన్న ఆ సముద్ర జలములలోనికి నీవు ప్రవేశించావు. నీవు చేసిన ఆ భయంకరమైన గర్జనా ధ్వని చేత రసాతలములో ఉన్న రాక్షసులను సైతము వణకించివేస్తూ, సముద్ర గర్భములో మునిగివున్న భూదేవి కొరకు అంతటా వెతకసాగావు.
దృష్ట్వా'థ దైత్యహతకేన రసాతలాంతే
సంవేశితాం ఝటితి కూటకిటిర్విభో త్వమ్ |
ఆపాతుకానవిగణయ్య సురారిఖేటాన్
దంష్ట్రాంకురేణ వసుధామదధాః సలీలమ్ || ౧౨- ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఓ సర్వవ్యాపియైన విభో! ఆ తర్వాత నీవు, నీచడైన హిరణ్యాక్షుడనే రాక్షసుని చేత రసాతలము యొక్క అడుగుభాగాన దాచబడిన భూదేవిని చూశావు. మాయా వరాహ రూపమును ధరించిన నీవు, నీపైకి యుద్ధానికి దూసుకువస్తున్న శత్రువులైన రాక్షస మూకలను ఏమాత్రము లెక్కచేయకుండా, నీ కోరల చివరన ఆ భూదేవిని ఉంచుకుని అత్యంత లీలావిలాసముగా పైకి ఎత్తావు.
అభ్యుద్ధరన్నథ ధరాం దశనాగ్రలగ్న-
ఉద్ధూతఘోరసలిలాజ్జలధేరుదంచన్
అభ్యుద్ధరన్నథ ధరాం దశనాగ్రలగ్న-
ఉద్ధూతఘోరసలిలాజ్జలధేరుదంచన్
VERSE #5
క్రీడావరాహవపురీశ్వర పాహి రోగాత్ || ౧౨- ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఆ విధంగా దంష్ట్రాగ్రమున (కోరల చివరన) భూదేవిని ధరించి పైకి వస్తున్నప్పుడు, నీవు నీ కోరల చివర తగిలిన తుంగగడ్డి మొలకతో శోభిల్లే ఒక పెద్ద అడవి పంది వలె, అత్యంత బలిష్టమైన భారీ శరీరముతో ప్రకాశించావు. భయంకరమైన సముద్ర జలములను ఇరువైపులా విరజిమ్ముతూ నీటి పైకి లేచిన ఓ లీలా వరాహమూర్తీ! జగదీశ్వరా! గురువాయూరప్పా! నన్ను నా సమస్త రోగముల నుండి రక్షించుము.
VERSE #6
ఇతి ద్వాదశదశకం సమాప్తమ్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
నారాయణీయం త్రయోదశదశకమ్
నారాయణీయం
(నిత్య పారాయణ గ్రంథము)
సంపూర్ణ
నారాయణీయం
(నిత్య పారాయణ గ్రంథము)
సంపూర్ణ
VERSE #7
శ్రీమన్నారాయణీయం (౧౦౦ దశకాలు)
పారాయణ మహిమ & ఫలశ్రుతి (Chanting Significance & Spiritual Fruits)
ఆధ్యాత్మిక శాంతి & దివ్య రక్షణ
నిత్య పారాయణం వలన మనశ్శాంతి, ఏకాగ్రత మరియు సమస్త ప్రతికూల శక్తుల నుండి దివ్య రక్షణ లభిస్తుంది.
శుభ ముహూర్తం
బ్రాహ్మీ ముహూర్తము (ఉదయం 4:00 - 6:00) లేదా సాయంకాల సంధ్యా సమయాలలో పారాయణ అత్యంత ఫలప్రదం.
జప సంఖ్యా నియమం
నిష్ఠతో ప్రతిరోజూ 1, 3, 11 లేదా 21 సార్లు భక్తి శ్రద్ధలతో జపం చేయడం ఉత్తమ ఫలితాలను ఇస్తుంది.
📖 తాత్పర్యము & భావార్థము (Spiritual Essence & Meaning)
Narayaneeyam Dasakam 12 represents a sacred stream of Vedic devotion, composed in reverence to the Supreme Divinity. The recitation of these sacred verses fosters inner tranquility, removes negative obstacles (విఘ్న నివారణ), and aligns the chanter's consciousness with divine wisdom.
చిత్తశుద్ధి & మానసిక ప్రశాంతత (Mental Purity & Peace):
Chanting these rhythmic verses calms the fluctuating mind, cultivating focused devotion and spiritual clarity throughout the day.
దైవిక రక్షణ & ఆయురారోగ్యాలు (Divine Protection & Well-being):
Traditional scriptures highlight that continuous recitation of sacred Stotram establishes a protective aura, dispelling fear, negativity, and distress.
భక్తి సాధన & ఫలప్రాప్తి (Spiritual Attainment):
Regular chanting with pure devotion and concentration bestows peace of mind, family harmony, spiritual elevation, and divine grace.
🕉️ పారాయణ విధానము & ఆధ్యాత్మిక ప్రాశస్త్యము (Chanting Methodology & Significance)
🪔 పారాయణ సమయము (Auspicious Chanting Time)
Best recited during Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or during evening Sandhya Kaala after cleansing and lighting a traditional oil lamp (దీపారాధన).
🧘 ఆసనము & నియమములు (Posture & Focus)
Sit facing East or North on a clean woolen or cotton mat. Chant with clear pronunciation, maintaining steady rhythm and heartfelt devotion to Divinity.
Preserved across authentic palm-leaf manuscripts and classical Sanskrit traditions, this sacred hymn is revered across generations as an essential daily sadhana for spiritual seekers and householders alike.