Mahanyasam 4. Keshadi Padanta Nyasa
Language: Sanskrit / Vedic
Script: Devanagari / Telugu
VERSE #1
మహాన్యాసం
(నా రుద్రో రుద్రమర్చయే”త్ | న్యాసపూర్వకం జపహోమార్చనా'భిషేకవిధిం వ్యా”ఖ్యాస్యా॒మః |)
యా తే॑ రుద్ర శి॒వా త॒నూరఘో॒రా'పా॑పకాశినీ |
తయా॑ నస్త॒నువా॒ శంత॑మయా॒ గిరి॑శంతా॒భిచా॑కశీహి ||
(నా రుద్రో రుద్రమర్చయే”త్ | న్యాసపూర్వకం జపహోమార్చనా'భిషేకవిధిం వ్యా”ఖ్యాస్యా॒మః |)
యా తే॑ రుద్ర శి॒వా త॒నూరఘో॒రా'పా॑పకాశినీ |
తయా॑ నస్త॒నువా॒ శంత॑మయా॒ గిరి॑శంతా॒భిచా॑కశీహి ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
శిఖాయై నమః || ౧
// (తై.సం.౪-౫) యా, తే, రుద్ర, శివా, తనూః, అఘోరా, అపాప-కాశినీ, తయా, నః, తనువా, శం-తమయా, గిరి-శంత, అభి-చాకశీహి //
// (తై.సం.౪-౫) యా, తే, రుద్ర, శివా, తనూః, అఘోరా, అపాప-కాశినీ, తయా, నః, తనువా, శం-తమయా, గిరి-శంత, అభి-చాకశీహి //
VERSE #2
అ॒స్మిన్మ॑హ॒త్య॑ర్ణ॒వే”'ంతరి॑క్షే భ॒వా అధి॑ |
తేషాగ్॑o సహస్రయోజ॒నే'వ॒ ధన్వా॑ని తన్మసి ||
తేషాగ్॑o సహస్రయోజ॒నే'వ॒ ధన్వా॑ని తన్మసి ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
శిరసే నమః || ౨
// (తై.సం.౪-౫) అస్మిన్, మహతి, అర్ణవే, అంతరిక్షే, భవాః, అధి, తేషామ్, సహస్ర-యోజనే, అవ, ధన్వాని, తన్మసి //
// (తై.సం.౪-౫) అస్మిన్, మహతి, అర్ణవే, అంతరిక్షే, భవాః, అధి, తేషామ్, సహస్ర-యోజనే, అవ, ధన్వాని, తన్మసి //
VERSE #3
స॒హస్రా॑ణి సహస్ర॒శో యే రు॒ద్రా అధి॒ భూమ్యా”మ్ |
తేషాగ్॑o సహస్రయోజ॒నే'వ॒ ధన్వా॑ని తన్మసి ||
తేషాగ్॑o సహస్రయోజ॒నే'వ॒ ధన్వా॑ని తన్మసి ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
లలాటాయ నమః || ౩
// (తై.సం.౪-౫) సహస్రాణి, సహస్ర-శః, యే, రుద్రాః, అధి, భూమ్యామ్, తేషామ్, సహస్ర-యోజనే, అవ, ధన్వాని, తన్మసి //
// (తై.సం.౪-౫) సహస్రాణి, సహస్ర-శః, యే, రుద్రాః, అధి, భూమ్యామ్, తేషామ్, సహస్ర-యోజనే, అవ, ధన్వాని, తన్మసి //
VERSE #4
హ॒గ్॒oసః శు॑చి॒షద్వసు॑రంతరిక్ష॒సద్ధోతా॑ వేది॒షదతి॑థిర్దురోణ॒సత్ |
నృ॒షద్వ॑ర॒సదృ॑త॒సద్వ్యో॑మ॒సద॒బ్జా గో॒జా ఋ॑త॒జా అ॑ద్రి॒జా ఋ॒తం బృ॒హత్ ||
నృ॒షద్వ॑ర॒సదృ॑త॒సద్వ్యో॑మ॒సద॒బ్జా గో॒జా ఋ॑త॒జా అ॑ద్రి॒జా ఋ॒తం బృ॒హత్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
భ్రువోర్మధ్యాయ నమః || ౪
// (తై.సం.౧-౮-౩౦) హంసః, శుచి-సత్, వసుః, అంతరిక్ష-సత్, హోతా, వేది-సత్, అతిథిః, దురోణ-సత్, నృ-సత్, వర-సత్, ఋత-సత్, వ్యోమ-సత్, అప్-జాః, గో-జాః, ఋత-జాః, అద్రి-జాః, ఋతం, బృహత్ //
// (తై.సం.౧-౮-౩౦) హంసః, శుచి-సత్, వసుః, అంతరిక్ష-సత్, హోతా, వేది-సత్, అతిథిః, దురోణ-సత్, నృ-సత్, వర-సత్, ఋత-సత్, వ్యోమ-సత్, అప్-జాః, గో-జాః, ఋత-జాః, అద్రి-జాః, ఋతం, బృహత్ //
VERSE #5
త్ర్య॑ంబకం యజామహే సుగ॒ంధిం పు॑ష్టి॒వర్ధ॑నమ్ |
ఉ॒ర్వా॒రు॒కమి॑వ॒ బంధ॑నాన్మృ॒త్యోర్ము॑క్షీయ॒ మా'మృతా”త్ ||
ఉ॒ర్వా॒రు॒కమి॑వ॒ బంధ॑నాన్మృ॒త్యోర్ము॑క్షీయ॒ మా'మృతా”త్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
నేత్రాభ్యాం నమః || ౫
// (తై.సం.౧-౮-౬-౧౧) త్రి, అంబకం, యజామహే, సు-గంధిం, పుష్టి-వర్ధనం, ఉర్వారుకం, ఇవ, బంధనాత్, మృత్యోః, ముక్షీయ, మా, అమృతాత్ //
// (తై.సం.౧-౮-౬-౧౧) త్రి, అంబకం, యజామహే, సు-గంధిం, పుష్టి-వర్ధనం, ఉర్వారుకం, ఇవ, బంధనాత్, మృత్యోః, ముక్షీయ, మా, అమృతాత్ //
VERSE #6
నమ॒: స్రుత్యా॑య చ॒ పథ్యా॑య చ॒ నమ॑: కా॒ట్యా॑య చ నీ॒ప్యా॑య చ॒ |
(* నమ॒: సూద్యా॑య చ సర॒స్యా॑య చ॒ నమో॑ నా॒ద్యాయ॑ చ వైశ॒ంతాయ॑ చ॒ ||*)
కర్ణాభ్యాం నమః ||
(* నమ॒: సూద్యా॑య చ సర॒స్యా॑య చ॒ నమో॑ నా॒ద్యాయ॑ చ వైశ॒ంతాయ॑ చ॒ ||*)
కర్ణాభ్యాం నమః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
// (తై.సం.౪-౫) నమః, స్రుత్యాయ, చ, పథ్యాయ, చ, నమః, కాట్యాయ, చ, నీప్యాయ, చ, నమః, సూద్యాయ, చ, సరస్యాయ, చ, నమః, నాద్యాయ, చ, వైశంతాయ, చ //
VERSE #7
మాన॑స్తో॒కే తన॑యే॒ మా న॒ ఆయు॑షి॒ మా నో॒ గోషు॒ మా నో॒ అశ్వే॑షు రీరిషః |
వీ॒రాన్మా నో॑ రుద్ర భామి॒తో'వ॑ధీర్హ॒విష్మ॑ంతో॒ నమ॑సా విధేమ తే ||
వీ॒రాన్మా నో॑ రుద్ర భామి॒తో'వ॑ధీర్హ॒విష్మ॑ంతో॒ నమ॑సా విధేమ తే ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
నాసికాయై నమః || ౭
// (తై.సం.౪-౫) మా, నః, తోకే, తనయే, మా, నః, ఆయుషి, మా, నః, గోషు, మా, నః, అశ్వేషు, రీరిషః, వీరాన్, మా, నః, రుద్ర, భామితః, వధీః, హవిష్మంతః, నమసా, విధేమ, తే //
// (తై.సం.౪-౫) మా, నః, తోకే, తనయే, మా, నః, ఆయుషి, మా, నః, గోషు, మా, నః, అశ్వేషు, రీరిషః, వీరాన్, మా, నః, రుద్ర, భామితః, వధీః, హవిష్మంతః, నమసా, విధేమ, తే //
VERSE #8
అ॒వ॒తత్య॒ ధను॒స్త్వగ్ం సహ॑స్రాక్ష॒ శతే॑షుధే |
ని॒శీర్య॑ శ॒ల్యానా॒o ముఖా॑ శి॒వో న॑: సు॒మనా॑ భవ ||
ని॒శీర్య॑ శ॒ల్యానా॒o ముఖా॑ శి॒వో న॑: సు॒మనా॑ భవ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ముఖాయ నమః || ౮
// (తై.సం.౪-౫) అవ-తత్య, ధనుః, త్వమ్, సహస్ర-అక్ష, శత-ఇషుధే, ని-శీర్య, శల్యానామ్, ముఖా, శివః, నః, సు-మనాః, భవ //
// (తై.సం.౪-౫) అవ-తత్య, ధనుః, త్వమ్, సహస్ర-అక్ష, శత-ఇషుధే, ని-శీర్య, శల్యానామ్, ముఖా, శివః, నః, సు-మనాః, భవ //
VERSE #9
నీల॑గ్రీవాః శితి॒కంఠా”: శ॒ర్వా అ॒ధః క్ష॑మాచ॒రాః ||
VERSE #10
తేషాగ్॑o సహస్రయోజ॒నే'వ॒ధన్వా॑ని తన్మసి ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
కంఠాయ నమః || ౯
// (తై.సం.౪-౫) నీల-గ్రీవాః, శితి-కంఠాః, శర్వాః, అధః, క్షమాచరాః, తేషామ్, సహస్ర-యోజనే, అవ, ధన్వాని, తన్మసి //
// (తై.సం.౪-౫) నీల-గ్రీవాః, శితి-కంఠాః, శర్వాః, అధః, క్షమాచరాః, తేషామ్, సహస్ర-యోజనే, అవ, ధన్వాని, తన్మసి //
VERSE #11
నీల॑గ్రీవాః శితి॒కంఠా॒ దివగ్॑o రు॒ద్రా ఉప॑శ్రితాః ||
VERSE #12
తేషాగ్॑o సహస్రయోజ॒నే'వ॒ధన్వా॑ని తన్మసి ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఉపకంఠాయ నమః || ౧౦
// (తై.సం.౪-౫) నీల-గ్రీవాః, శితి-కంఠాః, దివమ్, రుద్రాః, ఉప-శ్రితాః, తేషామ్, సహస్ర-యోజనే, అవ, ధన్వాని, తన్మసి //
// (తై.సం.౪-౫) నీల-గ్రీవాః, శితి-కంఠాః, దివమ్, రుద్రాః, ఉప-శ్రితాః, తేషామ్, సహస్ర-యోజనే, అవ, ధన్వాని, తన్మసి //
VERSE #13
నమ॑స్తే అ॒స్త్వాయు॑ధా॒యానా॑తతాయ ధృ॒ష్ణవే” |
ఉ॒భాభ్యా॑ము॒త తే॒ నమో॑ బా॒హుభ్యా॒o తవ॒ ధన్వ॑నే ||
ఉ॒భాభ్యా॑ము॒త తే॒ నమో॑ బా॒హుభ్యా॒o తవ॒ ధన్వ॑నే ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
బాహుభ్యాం నమః || ౧౧
// (తై.సం.౪-౫) నమః, తే, అస్తు, ఆయుధాయ, అనా-తతాయ, ధృష్ణవే, ఉభాభ్యామ్, ఉత, తే, నమో, బాహు-భ్యామ్, తవ, ధన్వనే //
// (తై.సం.౪-౫) నమః, తే, అస్తు, ఆయుధాయ, అనా-తతాయ, ధృష్ణవే, ఉభాభ్యామ్, ఉత, తే, నమో, బాహు-భ్యామ్, తవ, ధన్వనే //
VERSE #14
యా తే॑ హే॒తిర్మీ॑ఢుష్టమ॒ హస్తే॑ బ॒భూవ॑ తే॒ ధను॑: |
తయా॒'స్మాన్ వి॒శ్వత॒స్త్వమ॑య॒క్ష్మయా॒ పరి॑బ్భుజ ||
తయా॒'స్మాన్ వి॒శ్వత॒స్త్వమ॑య॒క్ష్మయా॒ పరి॑బ్భుజ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఉపబాహుభ్యాం నమః || ౧౨
// (తై.సం.౪-౫) యా, తే, హేతిః, మీఢుః-తమ, హస్తే, బభూవ, తే, ధనుః, తయా, అస్మాన్, విశ్వతః, త్వమ్, అయక్ష్మయా, పరి, భుజ //
(* అధికపాఠః –
// (తై.సం.౪-౫) యా, తే, హేతిః, మీఢుః-తమ, హస్తే, బభూవ, తే, ధనుః, తయా, అస్మాన్, విశ్వతః, త్వమ్, అయక్ష్మయా, పరి, భుజ //
(* అధికపాఠః –
VERSE #15
పరి॑ణో రు॒ద్రస్య॑ హే॒తిర్వృ॑ణక్తు॒ పరి॑ త్వే॒షస్య॑ దుర్మ॒తిర॑ఘా॒యోః |
అవ॑ స్థి॒రా మ॒ఘవ॑ద్భ్యస్తనుష్వ॒ మీఢ్వ॑స్తో॒కాయ॒ తన॑యాయ మృడయ ||
అవ॑ స్థి॒రా మ॒ఘవ॑ద్భ్యస్తనుష్వ॒ మీఢ్వ॑స్తో॒కాయ॒ తన॑యాయ మృడయ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
మణిబంధాభ్యాం నమః || *)
VERSE #16
యే తీ॒ర్థాని॑ ప్ర॒చర॑ంతి సృ॒కావ॑ంతో నిష॒ంగిణ॑: ||
VERSE #17
తేషాగ్॑o సహస్రయోజ॒నే'వ॒ ధన్వా॑ని తన్మసి ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
హస్తాభ్యాం నమః || ౧౩
// (తై.సం.౪-౫) యే, తీర్థాని, ప్ర-చరంతి, సృకా-వంతః, ని-సంగినః, తేషామ్, సహస్ర-యోజనే, అవ, ధన్వాని, తన్మసి //
// (తై.సం.౪-౫) యే, తీర్థాని, ప్ర-చరంతి, సృకా-వంతః, ని-సంగినః, తేషామ్, సహస్ర-యోజనే, అవ, ధన్వాని, తన్మసి //
VERSE #18
స॒ద్యోజా॒తం ప్ర॑పద్యా॒మి॒ స॒ద్యోజా॒తాయ॒ వై నమో॒ నమ॑: |
భ॒వే భ॑వే॒ నాతి॑భవే భవస్వ॒ మామ్ | భ॒వోద్భ॑వాయ॒ నమ॑: ||
భ॒వే భ॑వే॒ నాతి॑భవే భవస్వ॒ మామ్ | భ॒వోద్భ॑వాయ॒ నమ॑: ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
అంగుష్ఠాభ్యాం నమః || ౧౪
// సద్యః-జాతం, ప్రపద్యామి, సద్యః-జాతాయ, వై, నమః, నమః, భవే, భవే, న-అతిభవే, భవస్వ, మామ్, భవ-ఉద్భవాయ, నమః //
// సద్యః-జాతం, ప్రపద్యామి, సద్యః-జాతాయ, వై, నమః, నమః, భవే, భవే, న-అతిభవే, భవస్వ, మామ్, భవ-ఉద్భవాయ, నమః //
VERSE #19
వా॒మ॒దే॒వాయ॒ నమో” జ్యే॒ష్ఠాయ॒ నమ॑: శ్రే॒ష్ఠాయ॒ నమో॑ రు॒ద్రాయ॒ నమ॒: కాలా॑య॒ నమ॒: కల॑వికరణాయ॒ నమో॒ బల॑వికరణాయ॒ నమో॒ బలా॑య॒ నమో॒ బల॑ప్రమథనాయ॒ నమ॒: సర్వ॑భూతదమనాయ॒ నమో॑ మ॒నోన్మ॑నాయ॒ నమ॑: ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
తర్జనీభ్యాం నమః || ౧౫
// వామదేవాయ, నమః, జ్యేష్ఠాయ, నమః, శ్రేష్ఠాయ, నమః, రుద్రాయ, నమః, కాలాయ, నమః, కల-వికరణాయ, నమః, బల-వికరణాయ, నమః, బలాయ, నమః, బల-ప్రమథనాయ, నమః, సర్వభూత-దమనాయ, నమః, మనోన్మనాయ, నమః //
// వామదేవాయ, నమః, జ్యేష్ఠాయ, నమః, శ్రేష్ఠాయ, నమః, రుద్రాయ, నమః, కాలాయ, నమః, కల-వికరణాయ, నమః, బల-వికరణాయ, నమః, బలాయ, నమః, బల-ప్రమథనాయ, నమః, సర్వభూత-దమనాయ, నమః, మనోన్మనాయ, నమః //
VERSE #20
అ॒ఘోరే”భ్యో'థ॒ ఘోరే”భ్యో॒ ఘోర॒ఘోర॑తరేభ్యః |
సర్వే”భ్యః సర్వ॒శర్వే”భ్యో॒ నమ॑స్తే అస్తు రు॒ద్రరూ॑పేభ్యః ||
సర్వే”భ్యః సర్వ॒శర్వే”భ్యో॒ నమ॑స్తే అస్తు రు॒ద్రరూ॑పేభ్యః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
మధ్యమాభ్యాం నమః || ౧౬
// అఘోరేభ్యః, అథ, ఘోరేభ్యః, ఘోర-ఘోరతరేభ్యః, సర్వేభ్యః, సర్వ-శర్వేభ్యః, నమః, తే, అస్తు, రుద్ర-రూపేభ్యః //
// అఘోరేభ్యః, అథ, ఘోరేభ్యః, ఘోర-ఘోరతరేభ్యః, సర్వేభ్యః, సర్వ-శర్వేభ్యః, నమః, తే, అస్తు, రుద్ర-రూపేభ్యః //
VERSE #21
తత్పురు॑షాయ వి॒ద్మహే॑ మహాదే॒వాయ॑ ధీమహి |
తన్నో॑ రుద్రః ప్రచో॒దయా”త్ ||
తన్నో॑ రుద్రః ప్రచో॒దయా”త్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
అనామికాభ్యాం నమః || ౧౭
// తత్, పురుషాయ, విద్మహే, మహా-దేవాయ, ధీమహి, తత్, నః, రుద్రః, ప్రచోదయాత్ //
ఈశానః సర్వ॑విద్యా॒నా॒మీశ్వరః సర్వ॑భూతా॒నా॒o
// తత్, పురుషాయ, విద్మహే, మహా-దేవాయ, ధీమహి, తత్, నః, రుద్రః, ప్రచోదయాత్ //
ఈశానః సర్వ॑విద్యా॒నా॒మీశ్వరః సర్వ॑భూతా॒నా॒o
VERSE #22
బ్రహ్మాధి॑పతి॒ర్బ్రహ్మ॒ణో'ధి॑పతి॒ర్బ్రహ్మా॑ శి॒వో మే॑ అస్తు సదాశి॒వోమ్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
కనిష్ఠికాభ్యాం నమః || ౧౮
// ఈశానః, సర్వ-విద్యానాం, ఈశ్వరః, సర్వ-భూతానాం, బ్రహ్మ-అధిపతి, బ్రహ్మణః-అధిపతిః, బ్రహ్మా, శివః, మే, అస్తు, సదా-శివోం //
(* అధికపాఠః –
నమో హిరణ్యబాహవే హిరణ్యవర్ణాయ హిరణ్యరూపాయ హిరణ్యపతయే'ంబికాపతయ
// ఈశానః, సర్వ-విద్యానాం, ఈశ్వరః, సర్వ-భూతానాం, బ్రహ్మ-అధిపతి, బ్రహ్మణః-అధిపతిః, బ్రహ్మా, శివః, మే, అస్తు, సదా-శివోం //
(* అధికపాఠః –
నమో హిరణ్యబాహవే హిరణ్యవర్ణాయ హిరణ్యరూపాయ హిరణ్యపతయే'ంబికాపతయ
VERSE #23
ఉమాపతయే పశుపతయే॑ నమో॒ నమ॑: ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
కరతలకరపృష్ఠాభ్యాం నమః || *)
VERSE #24
నమో॑ వః కిరి॒కేభ్యో॑ దే॒వానా॒గ్॒o హృద॑యేభ్యః |
(* నమో॑ విక్షీణ॒కేభ్యో॒ నమో॑ విచిన్వ॒త్కేభ్యో॒ నమ॑ ఆనిర్హ॒తేభ్యో॒ నమ॑ ఆమీవ॒త్కేభ్య॑: || *)
హృదయాయ నమః ||
(* నమో॑ విక్షీణ॒కేభ్యో॒ నమో॑ విచిన్వ॒త్కేభ్యో॒ నమ॑ ఆనిర్హ॒తేభ్యో॒ నమ॑ ఆమీవ॒త్కేభ్య॑: || *)
హృదయాయ నమః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
// (తై.సం.౪-౫) నమః, వః, కిరికేభ్యః, దేవానాం హృదయేభ్యః, వి-క్షీణకేభ్యః, వి-చిన్వత్కేభ్యః, ఆనిః-హతేభ్యః, ఆ-మీవత్కేభ్యః //
VERSE #25
నమో॑ గ॒ణేభ్యో॑ గ॒ణప॑తిభ్యశ్చ వో॒ నమః |
(* నమో॒ విరూ॑పేభ్యో వి॒శ్వరూ॑పేభ్యశ్చ వో॒ నమ॑: | *)
పృష్ఠాయ నమః ||
(* నమో॒ విరూ॑పేభ్యో వి॒శ్వరూ॑పేభ్యశ్చ వో॒ నమ॑: | *)
పృష్ఠాయ నమః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
// (తై.సం.౪-౫) నమః, గణేభ్యః, గణపతి-భ్యః, చ, వః, నమః, వి-రూపేభ్యః, విశ్వ-రూపేభ్యః, చ, వః, నమః //
VERSE #26
నమ॒స్తక్ష॑భ్యో రథకా॒రేభ్య॑శ్చ వో॒ నమః |
(* నమ॒: కులా॑లేభ్యః క॒ర్మారే”భ్యశ్చ వో॒ నమ॑: | *)
కక్షాభ్యాం నమః ||
(* నమ॒: కులా॑లేభ్యః క॒ర్మారే”భ్యశ్చ వో॒ నమ॑: | *)
కక్షాభ్యాం నమః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
// (తై.సం.౪-౫) నమః, తక్ష-భ్యః, రథ-కారేభ్యః, చ, వః, నమః, నమః, కులాలేభ్యః, కర్మారేభ్యః, చ వః, నమః, //
VERSE #27
నమో॒ హిర॑ణ్యబాహవే సేనా॒న్యే॑ ది॒శాం చ॒ పత॑యే॒ నమః |
(* నమో॑ వృ॒క్షేభ్యో॒ హరి॑కేశేభ్యః పశూ॒నాం పత॑యే॒ నమ॑: | *)
పార్శ్వాభ్యాం నమః ||
(* నమో॑ వృ॒క్షేభ్యో॒ హరి॑కేశేభ్యః పశూ॒నాం పత॑యే॒ నమ॑: | *)
పార్శ్వాభ్యాం నమః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
// (తై.సం.౪-౫) నమః, హిరణ్య-బాహవే, సేనా-న్యే, దిశాం పతయే, నమః, వృక్షేభ్యః, హరి-కేశేభ్యః, పశూనాం పతయే, నమః //
VERSE #28
విజ్య॒o ధను॑: కప॒ర్దినో॒ విశ॑ల్యో॒ బాణ॑వాగ్ం ఉ॒త |
అనే॑శన్న॒స్యేష॑వ ఆ॒భుర॑స్య నిష॒ంగథి॑: |
జఠరాయ నమః ||
అనే॑శన్న॒స్యేష॑వ ఆ॒భుర॑స్య నిష॒ంగథి॑: |
జఠరాయ నమః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
// (తై.సం.౪-౫) వి-జ్యమ్, ధనుః, కపర్దినః, వి-శల్యః, బాణ-వాన్, ఉత, అనేశన్, అస్య, ఇషవః, ఆభుః, అస్య, నిషంగథిః //
VERSE #29
హి॒ర॒ణ్య॒గ॒ర్భః సమ॑వర్త॒తాగ్రే॑ భూతస్య॑ జా॒తః పతి॒రేక॑ ఆసీత్ |
సదా॑ధార పృథి॒వీం ద్యాము॒తేమాం కస్మై॑ దే॒వాయ॑ హ॒విషా॑ విధేమ ||
సదా॑ధార పృథి॒వీం ద్యాము॒తేమాం కస్మై॑ దే॒వాయ॑ హ॒విషా॑ విధేమ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
నాభ్యై నమః || ౨౪
// (తై.సం.౪-౧-౮-౩౧) హిరణ్య-గర్భః, సం, అవర్తత, అగ్రే, భూతస్య, జాతః, పతిః, ఏకః, ఆసీత్, సః, దాధారః, పృథివీం, ద్యాం, ఉత, ఇమాం, కస్మై, దేవాయ, హవిషా, విధేమ //
// (తై.సం.౪-౧-౮-౩౧) హిరణ్య-గర్భః, సం, అవర్తత, అగ్రే, భూతస్య, జాతః, పతిః, ఏకః, ఆసీత్, సః, దాధారః, పృథివీం, ద్యాం, ఉత, ఇమాం, కస్మై, దేవాయ, హవిషా, విధేమ //
VERSE #30
మీఢు॑ష్టమ॒ శివ॑తమ శి॒వో న॑: సు॒మనా॑ భవ |
ప॒ర॒మే వృ॒క్ష ఆయు॑ధం ని॒ధాయ॒ కృత్తి॒o వసా॑న॒ ఆచ॑ర॒ పినా॑క॒o బిభ్ర॒దాగ॑హి ||
ప॒ర॒మే వృ॒క్ష ఆయు॑ధం ని॒ధాయ॒ కృత్తి॒o వసా॑న॒ ఆచ॑ర॒ పినా॑క॒o బిభ్ర॒దాగ॑హి ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
కట్యై నమః || ౨౫
// (తై.సమ్.౪-౫) మీఢుః-తమ, శివ-తమ, శివః, నః, సు-మనాః, భవ, పరమే, వృక్షే, ఆయుధమ్, నిధాయ, కృత్తిం వసానః, ఆ, చర, పినాక, బిభ్రత్, ఆ, గహి //
// (తై.సమ్.౪-౫) మీఢుః-తమ, శివ-తమ, శివః, నః, సు-మనాః, భవ, పరమే, వృక్షే, ఆయుధమ్, నిధాయ, కృత్తిం వసానః, ఆ, చర, పినాక, బిభ్రత్, ఆ, గహి //
VERSE #31
యే భూ॒తానా॒మధి॑పతయో విశి॒ఖాస॑: కప॒ర్దిన॑: |
తేషాగ్॑o సహస్రయోజ॒నే'వ॒ ధన్వా॑ని తన్మసి ||
తేషాగ్॑o సహస్రయోజ॒నే'వ॒ ధన్వా॑ని తన్మసి ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
గుహ్యాయ నమః || ౨౬
VERSE #32
[-అప ఉపస్పృశ్య-]
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
// (తై.సం.౪-౫) యే, భూతానామ్, అధి-పతయః, వి-శిఖాసః, కపర్దినః, తేషామ్, సహస్ర-యోజనే, అవ, ధన్వాని, తన్మసి //
VERSE #33
యే అన్నే॑షు వి॒విధ్య॑ంతి॒ పాత్రే॑షు॒ పిబ॑తో॒ జనాన్॑ |
తేషాగ్॑o సహస్రయోజ॒నే'వ॒ ధన్వా॑ని తన్మసి ||
తేషాగ్॑o సహస్రయోజ॒నే'వ॒ ధన్వా॑ని తన్మసి ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
అండాభ్యాం నమః || ౨౭
VERSE #34
[-అప ఉపస్పృశ్య-]
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
// (తై.సం.౪-౫) యే, అన్నేషు, వి-విధ్యంతి, పాత్రేషు, పిబతః, జనాన్, తేషామ్, సహస్ర-యోజనే, అవ, ధన్వాని, తన్మసి //
VERSE #35
స॒ శి॑రా జా॒తవే॑దాః | అ॒క్షర॑o పర॒మం ప॒దమ్ | వే॒దానా॒గ్॒o శిర॑ ఉత్తమమ్ | జా॒తవే॑దసే॒ శిర॑సి మా॒తా బ్రహ్మ॒ భూర్భువ॒: సువ॒రోమ్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
అపానాయ నమః || ౨౮
VERSE #36
[-అప ఉపస్పృశ్య-]
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
// సః, శిరా, జాతవేదాః, అక్షరం, పరమం, పదం, వేదానాం, శిర, ఉత్తమం, జాతవేదసే, శిరసి, మాతా, బ్రహ్మ, భూః, భువః, సువః, ఓం //
మా నో॑ మ॒హాంత॑ము॒త మా నో॑ అర్భ॒కం
మా నో॑ మ॒హాంత॑ము॒త మా నో॑ అర్భ॒కం
VERSE #37
మా న॒ ఉక్ష॑ంతము॒త మా న॑ ఉక్షి॒తమ్ |
మా నో॑'వధీః పి॒తర॒o మోత మా॒తర॑o
ప్రి॒యా మా న॑స్త॒నువో॑ రుద్ర రీరిషః ||
మా నో॑'వధీః పి॒తర॒o మోత మా॒తర॑o
ప్రి॒యా మా న॑స్త॒నువో॑ రుద్ర రీరిషః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఊరుభ్యాం నమః || ౨౯
// (తై.సం.౪-౫) మా, నః, మహాంతమ్, ఉత, మా, నః, అర్భకమ్, మా, నః, ఉక్షంతమ్, ఉత, మా, నః, ఉక్షితమ్, మా, నః, వధీః, పితరమ్, మా, ఉత, మాతరమ్, ప్రియాః, మా, నః, తనువః, రుద్ర, రీరిషః //
ఏ॒ష తే॑ రుద్రభా॒గస్తం జు॑షస్వ॒ తేనా॑వ॒సేన॑ ప॒రో
// (తై.సం.౪-౫) మా, నః, మహాంతమ్, ఉత, మా, నః, అర్భకమ్, మా, నః, ఉక్షంతమ్, ఉత, మా, నః, ఉక్షితమ్, మా, నః, వధీః, పితరమ్, మా, ఉత, మాతరమ్, ప్రియాః, మా, నః, తనువః, రుద్ర, రీరిషః //
ఏ॒ష తే॑ రుద్రభా॒గస్తం జు॑షస్వ॒ తేనా॑వ॒సేన॑ ప॒రో
VERSE #38
మూజ॑వ॒తో'తీ॒హ్యవ॑తతధన్వా॒ పినా॑కహస్త॒: కృత్తి॑వాసాః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
జానుభ్యాం నమః || ౩౦
// (తై.సం.౧-౮-౬-౧౧) ఏషః, తే, రుద్ర, భాగః, తం, జుషస్వ, తేన, అవసేన, పరః, మూజ-వతః, అతి, ఇహి, అవతత-ధన్వా, పినాక-హస్తః, కృత్తి-వాసాః //
// (తై.సం.౧-౮-౬-౧౧) ఏషః, తే, రుద్ర, భాగః, తం, జుషస్వ, తేన, అవసేన, పరః, మూజ-వతః, అతి, ఇహి, అవతత-ధన్వా, పినాక-హస్తః, కృత్తి-వాసాః //
VERSE #39
స॒గ్॒oసృ॒ష్ట॒జిథ్సో॑మ॒పా బా॑హుశ॒ర్ధ్యూ”ర్ధ్వధ॑న్వా॒ ప్రతి॑హితాభి॒రస్తా” |
బృహ॑స్పతే॒ పరి॑దీయా॒ రథే॑న రక్షో॒హా'మిత్రాగ్॑o అప॒బాధ॑మానః ||
బృహ॑స్పతే॒ పరి॑దీయా॒ రథే॑న రక్షో॒హా'మిత్రాగ్॑o అప॒బాధ॑మానః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
జంఘాభ్యాం నమః || ౩౧
// (తై.సం.౪-౬-౪) సంసృష్ట-జిత్, సోమ-పాః, బాహు-శర్ధీ, ఊర్ధ్వ-ధన్వా, ప్రతి-హితాభిః, అస్తా, బృహస్పతే, పరి, దీయ, రథేన, రక్షః-హా, అమిత్రాన్, అప-బాధమానః //
// (తై.సం.౪-౬-౪) సంసృష్ట-జిత్, సోమ-పాః, బాహు-శర్ధీ, ఊర్ధ్వ-ధన్వా, ప్రతి-హితాభిః, అస్తా, బృహస్పతే, పరి, దీయ, రథేన, రక్షః-హా, అమిత్రాన్, అప-బాధమానః //
VERSE #40
విశ్వ॑o భూ॒తం భువ॑నం చి॒త్రం బ॑హు॒ధా జా॒తం జాయ॑మానం చ॒ యత్ |
సర్వో॒ హ్యే॑ష రు॒ద్రస్తస్మై॑ రు॒ద్రాయ॒ నమో॑ అస్తు ||
సర్వో॒ హ్యే॑ష రు॒ద్రస్తస్మై॑ రు॒ద్రాయ॒ నమో॑ అస్తు ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
గుల్ఫాభ్యాం నమః || ౩౨
// (తై.ఆ.౧౦-౨౪-౧) విశ్వం, భూతం, భువనం, చిత్రం, బహుధా, జాతం, జాయమానం, చ, యత్, సర్వః, హి, ఏషః, రుద్రః, తస్మై, రుద్రాయ, నమః, అస్తు //
// (తై.ఆ.౧౦-౨౪-౧) విశ్వం, భూతం, భువనం, చిత్రం, బహుధా, జాతం, జాయమానం, చ, యత్, సర్వః, హి, ఏషః, రుద్రః, తస్మై, రుద్రాయ, నమః, అస్తు //
VERSE #41
యే ప॒థాం ప॑థి॒రక్ష॑య ఐలబృ॒దా య॒వ్యుధ॑: ||
VERSE #42
తేషాగ్॑o సహస్రయోజ॒నే'వ॒ ధన్వా॑ని తన్మసి ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
పాదాభ్యాం నమః || ౩౩
VERSE #43
[-అప ఉపస్పృశ్య-]
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
// (తై.సం.౪-౫) యే, పథామ్, పథి-రక్షయః, ఐలబృదాః, యవ్యుధః, తేషామ్, సహస్ర-యోజనే, అవ, ధన్వాని, తన్మసి //
VERSE #44
అధ్య॑వోచదధివ॒క్తా ప్ర॑థ॒మో దైవ్యో॑ భి॒షక్ |
అహీగ్॑శ్చ॒ సర్వా”ంజ॒ంభయ॒ంథ్సర్వా”శ్చ యాతుధా॒న్య॑: ||
అహీగ్॑శ్చ॒ సర్వా”ంజ॒ంభయ॒ంథ్సర్వా”శ్చ యాతుధా॒న్య॑: ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
కవచాయ నమః || ౩౪
// (తై.సం.౪-౫) అధి, అవోచత్, అధి-వక్తా, ప్రథమః, దైవ్యః, భిషక్, అహీన్, చ, సర్వాన్, జంభయన్, సర్వాః, చ, యాతు-ధాన్యః //
నమో॑ బి॒ల్మినే॑ చ కవ॒చినే॑ చ॒
// (తై.సం.౪-౫) అధి, అవోచత్, అధి-వక్తా, ప్రథమః, దైవ్యః, భిషక్, అహీన్, చ, సర్వాన్, జంభయన్, సర్వాః, చ, యాతు-ధాన్యః //
నమో॑ బి॒ల్మినే॑ చ కవ॒చినే॑ చ॒
VERSE #45
నమ॑: శ్రు॒తాయ॑ చ శ్రుతసే॒నాయ॑ చ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఉపకవచాయ నమః || ౩౫
// (తై.సం.౪-౫) నమః, బిల్మినే, చ కవచినే, చ, నమః శ్రుతాయ, చ శ్రుత-సేనాయ, చ //
// (తై.సం.౪-౫) నమః, బిల్మినే, చ కవచినే, చ, నమః శ్రుతాయ, చ శ్రుత-సేనాయ, చ //
VERSE #46
నమో॑ అస్తు॒ నీల॑గ్రీవాయ సహస్రా॒క్షాయ॑ మీ॒ఢుషే” |
అథో॒ యే అ॑స్య॒ సత్వా॑నో॒'హం తేభ్యో॑'కర॒o నమ॑: ||
అథో॒ యే అ॑స్య॒ సత్వా॑నో॒'హం తేభ్యో॑'కర॒o నమ॑: ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
తృతీయనేత్రాయ నమః || ౩౬
// (తై.సం.౪-౫) నమః, అస్తు, నీల-గ్రీవాయ, సహస్ర-అక్షాయ, మీఢుషే, అథో, యే, అస్య, సత్వానః, అహం, తేభ్యః, అకరమ్, నమః //
// (తై.సం.౪-౫) నమః, అస్తు, నీల-గ్రీవాయ, సహస్ర-అక్షాయ, మీఢుషే, అథో, యే, అస్య, సత్వానః, అహం, తేభ్యః, అకరమ్, నమః //
VERSE #47
ప్ర ము॑ంచ॒ ధన్వ॑న॒స్త్వము॒భయో॒రార్త్ని॑యో॒ర్జ్యామ్ |
యాశ్చ॑ తే॒ హస్త॒ ఇష॑వ॒: పరా॒ తా భ॑గవో వప ||
యాశ్చ॑ తే॒ హస్త॒ ఇష॑వ॒: పరా॒ తా భ॑గవో వప ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
అస్త్రాయ నమః || ౩౭
// (తై.సం.౪-౫) ప్ర, ముంచ, ధన్వనః, త్వం, ఉభయోః, ఆర్త్నియోః, జ్యామ్, యాః, చ, తే, హస్తే, ఇషవః, పర, తాః, భగ-వః, వప //
// (తై.సం.౪-౫) ప్ర, ముంచ, ధన్వనః, త్వం, ఉభయోః, ఆర్త్నియోః, జ్యామ్, యాః, చ, తే, హస్తే, ఇషవః, పర, తాః, భగ-వః, వప //
VERSE #48
య ఏ॒తావ॑ంతశ్చ॒ భూయాగ్॑oసశ్చ॒ దిశో॑ రు॒ద్రా వి॑తస్థి॒రే |
తేషాగ్॑o సహస్రయోజ॒నే'వ॒ ధన్వా॑ని తన్మసి ||
తేషాగ్॑o సహస్రయోజ॒నే'వ॒ ధన్వా॑ని తన్మసి ||
VERSE #49
[** పాఠభేదః – ఇతి దిగ్బంధః **]
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
దిగ్బంధాయ నమః || ౩౮
// (తై.సం.౪-౫) య, ఏతావంతః చ, భూయాంసః శ్చ, దిశః, రుద్రాః, వి-తస్థిరే, తేషామ్, సహస్ర-యోజనే, అవ, ధన్వాని, తన్మసి //
సంపూర్ణ
మహాన్యాస సూచిక
// (తై.సం.౪-౫) య, ఏతావంతః చ, భూయాంసః శ్చ, దిశః, రుద్రాః, వి-తస్థిరే, తేషామ్, సహస్ర-యోజనే, అవ, ధన్వాని, తన్మసి //
సంపూర్ణ
మహాన్యాస సూచిక
పారాయణ మహిమ & ఫలశ్రుతి (Chanting Significance & Spiritual Fruits)
ఆధ్యాత్మిక శాంతి & దివ్య రక్షణ
నిత్య పారాయణం వలన మనశ్శాంతి, ఏకాగ్రత మరియు సమస్త ప్రతికూల శక్తుల నుండి దివ్య రక్షణ లభిస్తుంది.
శుభ ముహూర్తం
బ్రాహ్మీ ముహూర్తము (ఉదయం 4:00 - 6:00) లేదా సాయంకాల సంధ్యా సమయాలలో పారాయణ అత్యంత ఫలప్రదం.
జప సంఖ్యా నియమం
నిష్ఠతో ప్రతిరోజూ 1, 3, 11 లేదా 21 సార్లు భక్తి శ్రద్ధలతో జపం చేయడం ఉత్తమ ఫలితాలను ఇస్తుంది.
📖 తాత్పర్యము & భావార్థము (Spiritual Essence & Meaning)
Mahanyasam 4. Keshadi Padanta Nyasa represents a sacred stream of Vedic devotion, composed in reverence to the Supreme Divinity. The recitation of these sacred verses fosters inner tranquility, removes negative obstacles (విఘ్న నివారణ), and aligns the chanter's consciousness with divine wisdom.
చిత్తశుద్ధి & మానసిక ప్రశాంతత (Mental Purity & Peace):
Chanting these rhythmic verses calms the fluctuating mind, cultivating focused devotion and spiritual clarity throughout the day.
దైవిక రక్షణ & ఆయురారోగ్యాలు (Divine Protection & Well-being):
Traditional scriptures highlight that continuous recitation of sacred Stotram establishes a protective aura, dispelling fear, negativity, and distress.
భక్తి సాధన & ఫలప్రాప్తి (Spiritual Attainment):
Regular chanting with pure devotion and concentration bestows peace of mind, family harmony, spiritual elevation, and divine grace.
🕉️ పారాయణ విధానము & ఆధ్యాత్మిక ప్రాశస్త్యము (Chanting Methodology & Significance)
🪔 పారాయణ సమయము (Auspicious Chanting Time)
Best recited during Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or during evening Sandhya Kaala after cleansing and lighting a traditional oil lamp (దీపారాధన).
🧘 ఆసనము & నియమములు (Posture & Focus)
Sit facing East or North on a clean woolen or cotton mat. Chant with clear pronunciation, maintaining steady rhythm and heartfelt devotion to Divinity.
Preserved across authentic palm-leaf manuscripts and classical Sanskrit traditions, this sacred hymn is revered across generations as an essential daily sadhana for spiritual seekers and householders alike.