Sri Datta Prarthana Taravali
Language: Sanskrit / Vedic
Script: Devanagari / Telugu
Recitation & Chanting Guidelines
⏰ Best Chanting Time
Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or Sandhya Kaala
🗓️ Auspicious Timing
Daily Morning / Evening Sandhya
🔢 Recommended Count
1, 11, or 21 Times
✨ Key Spiritual Benefits
Inner Peace, Spiritual Protection, Divine Grace & Prosperity
VERSE #1
[గమనిక: ఈ స్తోత్రము
(ఈ స్తోత్రం దత్తాత్రేయ స్వామిని సర్వవ్యాపిగా, సృష్టి-స్థితి-లయ కారకునిగా మరియు సకల దేవతా స్వరూపునిగా కొనియాడుతూ చేసిన ప్రార్థన. ఈ స్తోత్రాన్ని పఠించడం వల్ల ఆపదలు తొలగిపోతాయి (మమాపాయం నివారయ). భగవంతుని తత్త్వం పట్ల అవగాహన పెరిగి, మానసిక ప్రశాంతత మరియు దైవ రక్షణ లభిస్తాయి.)
దత్తాత్రేయ మహామాయ వేదగేయ హతామయ |
అనసూయాత్రితనయ మమాపాయం నివారయ ||
(ఈ స్తోత్రం దత్తాత్రేయ స్వామిని సర్వవ్యాపిగా, సృష్టి-స్థితి-లయ కారకునిగా మరియు సకల దేవతా స్వరూపునిగా కొనియాడుతూ చేసిన ప్రార్థన. ఈ స్తోత్రాన్ని పఠించడం వల్ల ఆపదలు తొలగిపోతాయి (మమాపాయం నివారయ). భగవంతుని తత్త్వం పట్ల అవగాహన పెరిగి, మానసిక ప్రశాంతత మరియు దైవ రక్షణ లభిస్తాయి.)
దత్తాత్రేయ మహామాయ వేదగేయ హతామయ |
అనసూయాత్రితనయ మమాపాయం నివారయ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఓ దత్తాత్రేయ స్వామీ! నీవు గొప్ప మాయావివి (ప్రకృతికి అధిపతివి), వేదాలచే గానం చేయబడేవాడవు, రోగాలను మరియు అజ్ఞానాన్ని నశింపజేసేవాడవు. అనసూయ మరియు అత్రి మహామునుల పుత్రుడవైన ఓ ప్రభూ! నా యొక్క ఆపదలను (కష్టాలను) తొలగించి నన్ను రక్షించుము.
నమో నమస్తే జగదేకనాథ
నమో నమస్తే జగదేకనాథ
VERSE #2
నమో నమస్తే సుపవిత్రగాథ |
నమో నమస్తే జగతామధీశ
నమో నమస్తే'స్తు పరావరేశ ||
నమో నమస్తే జగతామధీశ
నమో నమస్తే'స్తు పరావరేశ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఈ జగత్తు మొత్తానికి ఏకైక నాథుడవైన నీకు నమస్కారం. అత్యంత పవిత్రమైన చరిత్ర కలవాడవైన నీకు నమస్కారం. లోకాలన్నిటికీ అధీశ్వరుడవైన నీకు నమస్కారం. కార్య-కారణాలకు (పరావర) ప్రభువైన నీకు మళ్ళీ మళ్ళీ నమస్కారాలు అర్పిస్తున్నాను.
త్వత్తో'ఖిలం జాతమిదం హి విశ్వం
త్వత్తో'ఖిలం జాతమిదం హి విశ్వం
VERSE #3
త్వమేవ సర్వం పరిపాసి విశ్వమ్ |
త్వం శక్తితో ధారయసీహ విశ్వం
త్వమేవ భో సంహరసీశ విశ్వమ్ ||
త్వం శక్తితో ధారయసీహ విశ్వం
త్వమేవ భో సంహరసీశ విశ్వమ్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఈ అఖిల విశ్వమంతా నీ నుండే పుట్టినది. నీవే ఈ విశ్వమంతటిని సంరక్షిస్తున్నావు. నీ శక్తితోనే ఈ జగత్తును ధరించి ఉన్నావు. ఓ ఈశ్వరా! ప్రళయకాలంలో ఈ విశ్వాన్ని నీవే ఉపసంహరిస్తున్నావు (నీలోనే లీనం చేసుకుంటున్నావు).
త్వం జీవరూపేణ హి సర్వ విశ్వం
త్వం జీవరూపేణ హి సర్వ విశ్వం
VERSE #4
ప్రవిశ్య సంచేష్టయసే న విశ్వమ్ |
స్వతంత్రమత్రాఖిలలోకబంధో
కారుణ్యసింధో పరబోధసింధో ||
స్వతంత్రమత్రాఖిలలోకబంధో
కారుణ్యసింధో పరబోధసింధో ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
నీవు జీవరూపంలో ఈ విశ్వమంతా ప్రవేశించి, ఈ జగత్తును నిశ్చయముగా చైతన్యవంతం చేస్తున్నావు (కదిలిస్తున్నావు). ఓ లోకబంధువా! నీవు అత్యంత స్వతంత్రుడవు. దయాసముద్రుడవు మరియు పరమాత్మ జ్ఞానమనే సముద్రానివి అయిన నీకు నమస్కారం.
యో బ్రహ్మరూపేణ సృజత్యశేషం
యో బ్రహ్మరూపేణ సృజత్యశేషం
VERSE #5
యో విష్ణురూపేణ చ పాత్యశేషమ్ |
యో రుద్రరూపేణ చ హంత్యశేషం
దుర్గాదిరూపైః శమయత్యశేషమ్ ||
యో రుద్రరూపేణ చ హంత్యశేషం
దుర్గాదిరూపైః శమయత్యశేషమ్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఏ దేవుడైతే బ్రహ్మ రూపంలో సమస్తాన్ని సృష్టిస్తున్నాడో, ఏ దేవుడైతే విష్ణు రూపంలో సమస్తాన్ని పాలిస్తున్నాడో, ఏ దేవుడైతే రుద్రుని రూపంలో సమస్తాన్ని లయం చేస్తున్నాడో మరియు దుర్గా మొదలైన శక్తి రూపాలతో సకల విఘ్నాలను/శత్రువులను శమింపజేస్తున్నాడో.. ఆ దత్తాత్రేయునికి నమస్కారం.
యో దేవతారూపధరో'త్తి భాగం
యో దేవతారూపధరో'త్తి భాగం
VERSE #6
యో వేదరూపో'పి బిభర్తి యాగమ్ |
యో'ధీశరూపేణ దదాతి భోగం
యో మౌనిరూపేణ తనోతి యోగమ్ ||
యో'ధీశరూపేణ దదాతి భోగం
యో మౌనిరూపేణ తనోతి యోగమ్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఏ పరమాత్మ అయితే వివిధ దేవతా రూపాలను ధరించి యజ్ఞ భాగాలను స్వీకరిస్తున్నాడో, ఏ స్వామి అయితే వేద స్వరూపుడై ఉండి యజ్ఞ కార్యాలను భరిస్తున్నాడో (నిర్వహిస్తున్నాడో), ఏ దేవుడైతే ప్రభువు (అధీశ) రూపంలో జీవులకు కావలసిన భోగాలను ప్రసాదిస్తున్నాడో మరియు ఏ స్వామి అయితే మౌని (ముని) రూపంలో యోగ విద్యను లోకంలో విస్తరింపజేస్తున్నాడో.. ఆ దత్తాత్రేయునికి నమస్కారం.
గాయంతి యం నిత్యమశేషవేదాః
గాయంతి యం నిత్యమశేషవేదాః
VERSE #7
యజంతి నిత్యం మునయో'స్తభేదాః |
బ్రహ్మాదిదేవా అపి యం నమంతి
సర్వే'పి తే లబ్ధహితా భవంతి ||
బ్రహ్మాదిదేవా అపి యం నమంతి
సర్వే'పి తే లబ్ధహితా భవంతి ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
సమస్త వేదాలు ఎవరిని నిత్యం గానం చేస్తున్నాయో, భేద భావాలు లేని మునులు ఎవరిని నిత్యం అర్చిస్తున్నారో, బ్రహ్మ మొదలైన దేవతలు సైతం ఎవరికి నమస్కరిస్తున్నారో.. అట్టి స్వామిని సేవించే వారందరూ తమకు కావలసిన శుభాలను (హితమును) పొందుతున్నారు.
యో ధర్మసేతూన్ సుదృఢాన్ బిభర్తి
యో ధర్మసేతూన్ సుదృఢాన్ బిభర్తి
VERSE #8
నైకావతారాన్ సమయే బిభర్తి |
హత్వా ఖలాన్ యో'పి సతో బిభర్తి
యో భక్తకార్యం స్వయమాతనోతి ||
హత్వా ఖలాన్ యో'పి సతో బిభర్తి
యో భక్తకార్యం స్వయమాతనోతి ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఏ స్వామి అయితే ధర్మమనే వారధులను అత్యంత దృఢంగా కాపాడుతున్నాడో, సమయం వచ్చినప్పుడు అనేక అవతారాలను ధరిస్తున్నాడో, దుష్టులను (ఖలులను) సంహరించి సత్పురుషులను రక్షిస్తున్నాడో మరియు తన భక్తుల కార్యాలను తానే స్వయంగా నెరవేరుస్తున్నాడో.. ఆ స్వామియే దత్తాత్రేయుడు.
స త్వం నూనం దేవదేవర్షిగేయో
స త్వం నూనం దేవదేవర్షిగేయో
VERSE #9
దత్తాత్రేయో భావగమ్యో'స్యమేయః |
ధ్యేయః సర్వైర్యోగిభిః సర్వమాన్యః
కో'న్యస్త్రాతా తారకో'ధీశ ధన్యః ||
ధ్యేయః సర్వైర్యోగిభిః సర్వమాన్యః
కో'న్యస్త్రాతా తారకో'ధీశ ధన్యః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
దేవతలు మరియు దేవర్షులచే కీర్తించబడేవాడవు, భక్తి అనే భావానికి మాత్రమే చిక్కేవాడవు, కొలవలేని ప్రభావం కలవాడవు (అమేయ), యోగులందరిచే ధ్యానింపబడేవాడవు మరియు అందరిచే గౌరవించబడేవాడవు అయిన ఓ దత్తాత్రేయ స్వామీ! నీవు తప్ప మమ్మల్ని రక్షించేవారు (త్రాతా), సంసార సాగరం నుండి తరింపజేసేవారు (తారకో) మరియు ధన్యులైన ప్రభువులు ఇంకెవరున్నారు? (అనగా నీవే మాకు దిక్కు).
సజలజలదనీలో యో'నసూయాత్రిబాలో
సజలజలదనీలో యో'నసూయాత్రిబాలో
VERSE #10
వినిహతనిజకాలో యో'మలో దివ్యలీలః |
అమలవిపులకీర్తిః సచ్చిదానందమూర్తి-
నీటితో నిండిన మేఘం వలె నల్లని (శ్యామల) వర్ణం కలవాడు, అనసూయ-అత్రి మహామునుల పుత్రుడు, కాలమును (మృత్యువును) సైతం జయించినవాడు, నిర్మలుడు, దివ్యమైన లీలలు చేసేవాడు, స్వచ్ఛమైన గొప్ప కీర్తి గలవాడు, సచ్చిదానంద స్వరూపుడు మరియు తనను భజించే భక్తుల పీడలను (ఆర్తిని) హరించేవాడు అయిన ఆ దివ్యమూర్తి (దత్తాత్రేయుడు) మనల్ని రక్షించుగాక.
భక్తానాం వరదః సతాం చ పరదః పాపాత్మనాం దండద-
రుగ్ణానామగదః పరాకృతమదః స్వర్గార్థినాం స్వర్గదః
స్వచ్ఛందశ్చ వదోవదః పరముదో దద్యాత్ స నో బంధదః ||
అమలవిపులకీర్తిః సచ్చిదానందమూర్తి-
నీటితో నిండిన మేఘం వలె నల్లని (శ్యామల) వర్ణం కలవాడు, అనసూయ-అత్రి మహామునుల పుత్రుడు, కాలమును (మృత్యువును) సైతం జయించినవాడు, నిర్మలుడు, దివ్యమైన లీలలు చేసేవాడు, స్వచ్ఛమైన గొప్ప కీర్తి గలవాడు, సచ్చిదానంద స్వరూపుడు మరియు తనను భజించే భక్తుల పీడలను (ఆర్తిని) హరించేవాడు అయిన ఆ దివ్యమూర్తి (దత్తాత్రేయుడు) మనల్ని రక్షించుగాక.
భక్తానాం వరదః సతాం చ పరదః పాపాత్మనాం దండద-
రుగ్ణానామగదః పరాకృతమదః స్వర్గార్థినాం స్వర్గదః
స్వచ్ఛందశ్చ వదోవదః పరముదో దద్యాత్ స నో బంధదః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
భక్తులకు వరాలనిచ్చేవాడు, సత్పురుషులకు శ్రేష్ఠమైన గతిని ఇచ్చేవాడు, పాపాత్ములను దండించేవాడు, భయపడిన వారికి అభయాన్ని ఇచ్చేవాడు, జ్ఞానులైన సన్న్యాసులకు మోక్షాన్ని ఇచ్చేవాడు, రోగులకు ఔషధం (ఆరోగ్యం) వంటివాడు, అహంకారాన్ని అణచేవాడు, స్వర్గాన్ని కోరేవారికి స్వర్గాన్ని ఇచ్చేవాడు, అత్యంత స్వతంత్రుడు మరియు వాదనాపటిమ గలవాడైన ఆ స్వామి మనకు పరమానందాన్ని, జ్ఞానాన్ని (బోధను) ప్రసాదించుగాక.
నిజకృపార్ద్రకటాక్షనిరీక్షణా-
స వరదో వరదోషహరో హరో
నిజకృపార్ద్రకటాక్షనిరీక్షణా-
స వరదో వరదోషహరో హరో
VERSE #11
జయతి యో యతియోగిగతిః పరా ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
తన దయతో నిండిన కడగంటి చూపులతో భక్తుల దుఃఖాలను క్షణకాలంలో తొలగించేవాడు, వరాలనిచ్చేవాడు, శ్రేష్ఠుడు, దోషాలను హరించేవాడు, శివ స్వరూపుడు మరియు యతులకు, యోగులకు పరమగతి అయిన ఆ దత్తాత్రేయ స్వామి సర్వోత్కృష్టంగా జయించుగాక.
అజ్ఞః ప్రాజ్ఞో భవతి భవతి న్యస్తధీశ్చేత్ క్షణేన
అజ్ఞః ప్రాజ్ఞో భవతి భవతి న్యస్తధీశ్చేత్ క్షణేన
VERSE #12
ప్రాజ్ఞో'ప్యజ్ఞో భవతి భవతి వ్యస్తధీశ్చేత్ క్షణేన |
మర్త్యో'మర్త్యో భవతి భవతః సత్కృపావీక్షణేన
ధన్యో మాన్యస్త్రిజగతి సమః శంభునా త్రీక్షణేన ||
మర్త్యో'మర్త్యో భవతి భవతః సత్కృపావీక్షణేన
ధన్యో మాన్యస్త్రిజగతి సమః శంభునా త్రీక్షణేన ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
స్వామీ! నీపై బుద్ధిని నిలిపితే అజ్ఞాని కూడా క్షణంలో జ్ఞాని (ప్రాజ్ఞుడు) అవుతాడు. ఒకవేళ బుద్ధి భ్రమించి నీకు దూరమైతే జ్ఞాని కూడా క్షణంలో అజ్ఞాని అవుతాడు. నీ శుభప్రదమైన కృపా వీక్షణము వల్ల సామాన్య మానవుడు (మర్త్యుడు) కూడా దేవత (అమర్త్యుడు) అవుతాడు. నీ అనుగ్రహం పొందినవాడు ముల్లోకాల్లో ధన్యుడు, గౌరవనీయుడు మరియు మూడు కన్నులు గల శివునితో సమానుడు అవుతాడు.
త్వత్తో భీతో దేవ వాతో'త్ర వాతి
త్వత్తో భీతో దేవ వాతో'త్ర వాతి
VERSE #13
త్వత్తో భీతో భాస్కరో'త్రాప్యుదేతి |
త్వత్తో భీతో వర్షతీంద్రోదవాహ-
ఓ దేవా! నీ పట్ల గల భయం (ఆజ్ఞ) వల్లనే గాలి వీస్తున్నది. నీ భయం వల్లనే సూర్యుడు ప్రతిరోజూ ఉదయిస్తున్నాడు. నీ భయం వల్లనే ఇంద్రుడు మేఘాల ద్వారా వర్షిస్తున్నాడు మరియు అగ్నిదేవుడు (హవ్యవాహుడు) తన పనిని తాను నిర్వహిస్తున్నాడు. (అనగా ప్రకృతి శక్తులన్నీ నీ ఆజ్ఞకు లోబడే పనిచేస్తున్నాయి).
భీతస్త్వత్తో ధావతీశాంతకో'త్ర
భీతస్త్వత్తో'న్యే'పి తిష్ఠంతి కో'త్ర |
మర్త్యో'మర్త్యో'న్యే'పి వా శాసనం తే
పాతాలే వా'న్యత్ర వా'తిక్రమంతే ||
త్వత్తో భీతో వర్షతీంద్రోదవాహ-
ఓ దేవా! నీ పట్ల గల భయం (ఆజ్ఞ) వల్లనే గాలి వీస్తున్నది. నీ భయం వల్లనే సూర్యుడు ప్రతిరోజూ ఉదయిస్తున్నాడు. నీ భయం వల్లనే ఇంద్రుడు మేఘాల ద్వారా వర్షిస్తున్నాడు మరియు అగ్నిదేవుడు (హవ్యవాహుడు) తన పనిని తాను నిర్వహిస్తున్నాడు. (అనగా ప్రకృతి శక్తులన్నీ నీ ఆజ్ఞకు లోబడే పనిచేస్తున్నాయి).
భీతస్త్వత్తో ధావతీశాంతకో'త్ర
భీతస్త్వత్తో'న్యే'పి తిష్ఠంతి కో'త్ర |
మర్త్యో'మర్త్యో'న్యే'పి వా శాసనం తే
పాతాలే వా'న్యత్ర వా'తిక్రమంతే ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఓ ఈశ్వరా! నీకు భయపడి (నీ ఆజ్ఞ వల్ల) ఇక్కడ యముడు (అంతకుడు) తన విధిని నిర్వహించడానికి పరుగెత్తుతున్నాడు. నీకు భయపడకుండా ఈ లోకంలో నిలిచి ఉండగలిగే వారు ఇంకెవరున్నారు? మనుష్యులు (మర్త్యులు), దేవతలు (అమర్త్యులు) లేదా మరెవరైనా సరే… భూమి మీద గానీ, పాతాళంలో గానీ లేదా మరే ఇతర లోకంలో గానీ నీ శాసనాన్ని (ఆజ్ఞను) అతిక్రమించలేరు.
VERSE #14
అగ్నిరేకం తృణం దగ్ధుం న శశాక త్వయార్పితమ్ |
వాతో'పి తృణమాదాతుం న శశాక త్వయార్పితమ్ ||
వాతో'పి తృణమాదాతుం న శశాక త్వయార్పితమ్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఓ ప్రభూ! నీవు ఉంచిన (అర్పించిన) ఒక చిన్న గడ్డిపోచను (తృణం) కాల్చడానికి అగ్నిదేవుడు సైతం శక్తి చాలక వెనుదిరిగాడు. అలాగే నీవు ఉంచిన ఆ గడ్డిపోచను ఎగురవేసి తీసుకువెళ్లడానికి వాయుదేవుడు (వాతో'పి) కూడా సమర్థుడు కాలేకపోయాడు. (అనగా నీ సంకల్పం లేనిదే ఏ శక్తికీ స్వతంత్ర ఉనికి లేదు).
వినా తవాజ్ఞాం న చ వృక్షపర్ణం
వినా తవాజ్ఞాం న చ వృక్షపర్ణం
VERSE #15
చలత్యహో కో'పి నిమేషమేకమ్ |
కర్తుం సమర్థో భువనే కిమర్థం
కరోత్యహంతాం మనుజో'వశస్తామ్ ||
కర్తుం సమర్థో భువనే కిమర్థం
కరోత్యహంతాం మనుజో'వశస్తామ్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఆశ్చర్యం (అహో)! నీ ఆజ్ఞ లేకుండా చెట్టు ఆకు (వృక్షపర్ణం) కూడా ఒక్క నిమిషం (నిమేషమేకమ్) పాటు కదలదు. ఈ భువనంలో ఏదీ చేయడానికి స్వయంగా సమర్థత లేకపోయినా, ఈ మానవుడు ఎందుకు వ్యర్థమైన (అవశస్తామ్), పనికిరాని అహంకారాన్ని ప్రదర్శిస్తున్నాడో కదా!
పాషాణే కృష్ణవర్ణే కథమపి పరితశ్ఛిద్రహీనే న జానే
పాషాణే కృష్ణవర్ణే కథమపి పరితశ్ఛిద్రహీనే న జానే
VERSE #16
మండూకం జీవయస్యప్రతిహతమహిమాచింత్యసచ్ఛక్తిజానే |
కాష్ఠాశ్మాద్యుత్థవృక్షాంస్త్ర్యుదరకుహరగాన్ జారవీతాంశ్చ గర్భా-
ఎటు చూసినా రంధ్రం లేని (ఛిద్రహీనే) నల్లని రాతి (కృష్ణ పాషాణే) లోపల ఉన్న కప్పను (మండూకం) నీ అప్రతిహతమైన మహిమతో, చింతించలేనట్టి శక్తి సమూహాలతో ఎలా బ్రతికిస్తున్నావో (జీవయసి) నాకు తెలియదు! కట్టెల్లో, రాళ్లలో పుట్టే వృక్షాలను, తల్లి గర్భంలోని శిశువులను (జారవీతాన్), అలాగే దంతాలు లేని పసిబిడ్డలను (అర్భాన్) పాలు-నీళ్లతో (కృతపయసా) పోషించే విశ్వంభరేశ్వరుడవు నిశ్చయముగా నీవే!
కరోతి సర్వస్య భవానపేక్షా
కథం భవత్తో'స్య భవేదుపేక్షా |
అథాపి మూఢః ప్రకరోతి తుచ్ఛాం
సేవాం తవోజ్ఝిత్య చ జీవితేచ్ఛామ్ ||
కాష్ఠాశ్మాద్యుత్థవృక్షాంస్త్ర్యుదరకుహరగాన్ జారవీతాంశ్చ గర్భా-
ఎటు చూసినా రంధ్రం లేని (ఛిద్రహీనే) నల్లని రాతి (కృష్ణ పాషాణే) లోపల ఉన్న కప్పను (మండూకం) నీ అప్రతిహతమైన మహిమతో, చింతించలేనట్టి శక్తి సమూహాలతో ఎలా బ్రతికిస్తున్నావో (జీవయసి) నాకు తెలియదు! కట్టెల్లో, రాళ్లలో పుట్టే వృక్షాలను, తల్లి గర్భంలోని శిశువులను (జారవీతాన్), అలాగే దంతాలు లేని పసిబిడ్డలను (అర్భాన్) పాలు-నీళ్లతో (కృతపయసా) పోషించే విశ్వంభరేశ్వరుడవు నిశ్చయముగా నీవే!
కరోతి సర్వస్య భవానపేక్షా
కథం భవత్తో'స్య భవేదుపేక్షా |
అథాపి మూఢః ప్రకరోతి తుచ్ఛాం
సేవాం తవోజ్ఝిత్య చ జీవితేచ్ఛామ్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఓ దేవా! నీవు సమస్త జీవుల అవసరాలను (అపేక్షా) స్వయంగా నెరవేరుస్తున్నావు. అటువంటప్పుడు నీ నుండి జీవులకు ఉపేక్ష (నిరాదరణ) ఎలా కలుగుతుంది? (కలగదు అని భావం). అయినప్పటికీ, మూఢుడైన మానవుడు నిన్ను సేవించడం వదిలేసి (తవోజ్ఝిత్య), కేవలం ప్రాణాలను కాపాడుకోవాలనే కోరికతో (జీవితేచ్ఛామ్) ఇతరుల యొక్క తుచ్ఛమైన సేవను చేస్తున్నాడు.
ద్వేష్యః ప్రియో వా న చ తే'స్తి కశ్చిత్
ద్వేష్యః ప్రియో వా న చ తే'స్తి కశ్చిత్
VERSE #17
త్వం వర్తసే సర్వసమో'థ దుశ్చిత్ |
త్వామన్యథా భావయతి స్వదోషా-
ఓ దత్తప్రభూ! నీకు ద్వేషించదగిన వారు (ద్వేష్యః) కానీ, అత్యంత ప్రియమైన వారు (ప్రియో వా) కానీ ఎవరూ లేరు. నీవు అందరి పట్ల సమదృష్టితో (సర్వసమః) ఉంటావు. అయినప్పటికీ, మానవుడు తన సొంత దోషాల వల్ల (స్వదోషాత్) నిన్ను పక్షపాతిగా లేదా మరొక విధంగా తప్పుగా భావిస్తాడు. కానీ, నీవు సర్వదా నిర్దోషివి అని వేదాలు ఎలుగెత్తి చాటుతున్నాయి (వేదఘోషః).
గృహ్ణాసి నో కస్యచిదీశ పుణ్యం
గృహ్ణాసి నో కస్యచిదప్యపుణ్యమ్ |
క్రియాఫలం మా'స్య చ కర్తృభావం
సృజస్యవిద్వేత్తి న చ స్వభావమ్ ||
త్వామన్యథా భావయతి స్వదోషా-
ఓ దత్తప్రభూ! నీకు ద్వేషించదగిన వారు (ద్వేష్యః) కానీ, అత్యంత ప్రియమైన వారు (ప్రియో వా) కానీ ఎవరూ లేరు. నీవు అందరి పట్ల సమదృష్టితో (సర్వసమః) ఉంటావు. అయినప్పటికీ, మానవుడు తన సొంత దోషాల వల్ల (స్వదోషాత్) నిన్ను పక్షపాతిగా లేదా మరొక విధంగా తప్పుగా భావిస్తాడు. కానీ, నీవు సర్వదా నిర్దోషివి అని వేదాలు ఎలుగెత్తి చాటుతున్నాయి (వేదఘోషః).
గృహ్ణాసి నో కస్యచిదీశ పుణ్యం
గృహ్ణాసి నో కస్యచిదప్యపుణ్యమ్ |
క్రియాఫలం మా'స్య చ కర్తృభావం
సృజస్యవిద్వేత్తి న చ స్వభావమ్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఓ ఈశ్వరా! నీవు ఎవరి యొక్క పుణ్యాన్ని స్వీకరించవు, అలాగే ఎవరి పాపాన్ని (అపుణ్యమ్) కూడా తీసుకోవు. నీవు జీవులకు కర్మ ఫలితాలను గానీ, “నేనే చేస్తున్నాను” అనే కర్తృత్వ భావాన్ని గానీ సృష్టించవు. ఇదంతా ప్రకృతి సిద్ధంగా జరుగుతుందని అజ్ఞాని (అవిద్వాన్) తెలుసుకోలేడు, నీ నిజ స్వభావాన్ని గ్రహించలేడు.
మాతుః శిశోర్దుర్గుణనాశనాయ
మాతుః శిశోర్దుర్గుణనాశనాయ
VERSE #18
న తాడనే నిర్దయతా న దోషః |
తథా నియంతుర్గుణదోషయోస్తే
న దుష్టహత్యా'దయతా న దోషః ||
తథా నియంతుర్గుణదోషయోస్తే
న దుష్టహత్యా'దయతా న దోషః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
తల్లి తన బిడ్డలోని దుర్గుణాలను నాశనం చేయడం కోసం బిడ్డను కొట్టినప్పుడు (తాడనే), అది నిర్దయ (దయలేనితనం) అనిపించుకోదు, అది ఆమెకు దోషం కూడా కాదు. అలాగే, లోక నియంతవైన నీవు గుణదోషాలను బట్టి దుష్టులను సంహరించినప్పుడు, అది దయలేనితనం కాదు మరియు నీకు దోషం కూడా అంటదు.
దుర్గాదిరూపైర్మహిషాసురాద్యాన్
దుర్గాదిరూపైర్మహిషాసురాద్యాన్
VERSE #19
రామాదిరూపైరపి రావణాద్యాన్ |
అనేకహింసాదికపాపయుక్తాన్
క్రూరాన్ సదాచారకథావియుక్తాన్ ||
అనేకహింసాదికపాపయుక్తాన్
క్రూరాన్ సదాచారకథావియుక్తాన్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
నీవు దుర్గాదేవి మొదలైన రూపాలతో మహిషాసురుడిని, రాముడు వంటి అవతారాలతో రావణాసురుడిని సంహరించావు. వారంతా అనేక హింసలు చేసి పాపాలు మూటగట్టుకున్న వారు, క్రూరులు మరియు సదాచారము లేని వారు (సదాచారకథావియుక్తాన్). అటువంటి వారిని నీవు శిక్షించావు.
స్వపాపనాశార్థమనేకకల్పా-
స్వకీయముక్తౌ నిజశస్త్రకృత్తాన్
స్వపాపనాశార్థమనేకకల్పా-
స్వకీయముక్తౌ నిజశస్త్రకృత్తాన్
VERSE #20
కృత్వా భవాన్ ద్యామనయత్ సుపూతాన్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఆ దుష్టులు తాము చేసిన పాపాల వల్ల అనేక కల్పాల పాటు నరక బాధలను (నిరయాన్) అనుభవించవలసి ఉంది. కానీ, నీవు నీ శస్త్రాలతో (నిజశస్త్రకృత్తాన్) వారిని సంహరించి, వారి పాపాలను కడిగివేసి, వారిని పవిత్రులను (సుపూతాన్) చేసి నేరుగా స్వర్గానికి/మోక్షానికి పంపించావు. నీ చేతిలో మరణించడం కూడా వారికి ఒక రకమైన అనుగ్రహమే అయింది.
యా'పాయయత్ స్తన్యమిషాద్విషం సా
యా'పాయయత్ స్తన్యమిషాద్విషం సా
VERSE #21
లేభే గతిం మాత్రుచితాం దయాలుః |
త్వత్తోపరః కో నిజకార్యసక్త-
(పూతన అనే రాక్షసి) పాలిచ్చే నెపంతో (స్తన్యమిషాత్) నీకు విషాన్ని తాగించింది. అయినప్పటికీ దయామయుడవైన నీవు ఆమెకు తల్లికి ఇచ్చేటటువంటి ఉత్తమ గతిని (మాతృచితాం గతిం) ప్రసాదించావు. ఓ ప్రభూ! నీకంటే వేరొక దయామయుడు ఎవడున్నాడు? లోకంలోని వారు తమ పనుల యందు ఆసక్తి (స్వార్థం) కలిగి ఉంటారు, కానీ నీవు మాత్రం ఎల్లప్పుడూ అహంకార రహితుడవు (అభిమానముక్తః) మరియు నిష్కాముడవు.
నో కార్యం కరణం చ తే పరగతే లింగం కలా నాపి తే
విజ్ఞాతా త్వదమేయ నాన్య ఇతి తే తత్త్వం ప్రసిద్ధం శ్రుతేః |
నేశస్తే జనితాధికః సమ ఉతాన్యః కశ్చనాస్తి ప్రభు-
పరమగతివైన ఓ దత్తప్రభూ! నీకు చేయవలసిన ప్రత్యేకమైన పని (కార్యం) లేదు, అవయవాలు లేదా సాధనాలు (కరణం) లేవు. నీకు శరీరాకృతి (లింగం) లేదా భాగాలు (కలలు) లేవు. అమేయమైన నిన్ను తెలుసుకున్న వాడు నీకంటే వేరొకడు లేడు (నీవే సర్వజ్ఞుడవు) అని వేదాలు (శ్రుతులు) చాటుతున్నాయి. నీకు అధిపతి గానీ, నిన్ను సృష్టించిన వాడు గానీ, నీకంటే అధికుడు గానీ, నీతో సమానుడు గానీ ఈ లోకంలో మరొకడు లేడు. ఓ సద్గురు దత్తాత్రేయా! కల్పవృక్షం వంటి నీవే సత్యమైన ఏకైక విభుడవు (ప్రభువువు).
భోగార్థం సృజసీతి కో'పి వదతి క్రీడార్థమిత్థం పరే
తే కేచ్ఛాస్తి సమాప్తకామ మహిమానం నో విదుర్హీతరే |
కే'పీదం సదసద్వదంత్వితరథా వామాస్తు మేతత్కథా-
(ఈ సృష్టి గురించి) కొందరు నీవు నీ భోగం కోసం సృష్టించావని, మరికొందరు నీ క్రీడ (లీల) కోసం అని రకరకాలుగా చెబుతుంటారు. కానీ సమస్త కోరికలు తీరిన (సమాప్తకామ) నీకు అసలు కోరికలు (ఇచ్ఛా) ఎలా ఉంటాయి? ఇతరులు నీ మహిమను సరిగా తెలుసుకోలేరు. వారు దీనిని సత్యమనో (సత్), అసత్యమనో (అసత్) ఎలాగైనా అననీ, ఆ చర్చలు నాకు వద్దు (మాస్తు). నీ పాదాలను చేరుకోవడానికి (పదప్రాప్త్యై) వేదాలు చూపిన మార్గమే (శ్రుతిదర్శిత పంథా) నాకు సుఖకరమైనది, మిగిలినవన్నీ వ్యర్థము.
సో'నన్యభక్తో'స్య తు పర్యుపాసకో
నిత్యాభియుక్తో యముపైత్యభేదతః |
తత్ప్రీతయే'సౌ భవతాత్సమర్థనా
తారావలీ తత్పదభక్తిభావనా ||
త్వత్తోపరః కో నిజకార్యసక్త-
(పూతన అనే రాక్షసి) పాలిచ్చే నెపంతో (స్తన్యమిషాత్) నీకు విషాన్ని తాగించింది. అయినప్పటికీ దయామయుడవైన నీవు ఆమెకు తల్లికి ఇచ్చేటటువంటి ఉత్తమ గతిని (మాతృచితాం గతిం) ప్రసాదించావు. ఓ ప్రభూ! నీకంటే వేరొక దయామయుడు ఎవడున్నాడు? లోకంలోని వారు తమ పనుల యందు ఆసక్తి (స్వార్థం) కలిగి ఉంటారు, కానీ నీవు మాత్రం ఎల్లప్పుడూ అహంకార రహితుడవు (అభిమానముక్తః) మరియు నిష్కాముడవు.
నో కార్యం కరణం చ తే పరగతే లింగం కలా నాపి తే
విజ్ఞాతా త్వదమేయ నాన్య ఇతి తే తత్త్వం ప్రసిద్ధం శ్రుతేః |
నేశస్తే జనితాధికః సమ ఉతాన్యః కశ్చనాస్తి ప్రభు-
పరమగతివైన ఓ దత్తప్రభూ! నీకు చేయవలసిన ప్రత్యేకమైన పని (కార్యం) లేదు, అవయవాలు లేదా సాధనాలు (కరణం) లేవు. నీకు శరీరాకృతి (లింగం) లేదా భాగాలు (కలలు) లేవు. అమేయమైన నిన్ను తెలుసుకున్న వాడు నీకంటే వేరొకడు లేడు (నీవే సర్వజ్ఞుడవు) అని వేదాలు (శ్రుతులు) చాటుతున్నాయి. నీకు అధిపతి గానీ, నిన్ను సృష్టించిన వాడు గానీ, నీకంటే అధికుడు గానీ, నీతో సమానుడు గానీ ఈ లోకంలో మరొకడు లేడు. ఓ సద్గురు దత్తాత్రేయా! కల్పవృక్షం వంటి నీవే సత్యమైన ఏకైక విభుడవు (ప్రభువువు).
భోగార్థం సృజసీతి కో'పి వదతి క్రీడార్థమిత్థం పరే
తే కేచ్ఛాస్తి సమాప్తకామ మహిమానం నో విదుర్హీతరే |
కే'పీదం సదసద్వదంత్వితరథా వామాస్తు మేతత్కథా-
(ఈ సృష్టి గురించి) కొందరు నీవు నీ భోగం కోసం సృష్టించావని, మరికొందరు నీ క్రీడ (లీల) కోసం అని రకరకాలుగా చెబుతుంటారు. కానీ సమస్త కోరికలు తీరిన (సమాప్తకామ) నీకు అసలు కోరికలు (ఇచ్ఛా) ఎలా ఉంటాయి? ఇతరులు నీ మహిమను సరిగా తెలుసుకోలేరు. వారు దీనిని సత్యమనో (సత్), అసత్యమనో (అసత్) ఎలాగైనా అననీ, ఆ చర్చలు నాకు వద్దు (మాస్తు). నీ పాదాలను చేరుకోవడానికి (పదప్రాప్త్యై) వేదాలు చూపిన మార్గమే (శ్రుతిదర్శిత పంథా) నాకు సుఖకరమైనది, మిగిలినవన్నీ వ్యర్థము.
సో'నన్యభక్తో'స్య తు పర్యుపాసకో
నిత్యాభియుక్తో యముపైత్యభేదతః |
తత్ప్రీతయే'సౌ భవతాత్సమర్థనా
తారావలీ తత్పదభక్తిభావనా ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఎవరైతే అన్యచింతన లేని భక్తుడై (అనన్యభక్తః), నిత్యం భగవంతునితో అనుసంధానమై (నిత్యాభియుక్తః) ఉపాసిస్తారో, వారు ఆ దేవునితో అభేద స్థితిని (ఐక్యాన్ని) పొందుతారు. ఆ దత్తప్రభువు ప్రీతి కోసం, ఆయన పాద పద్మాలపై భక్తి కలగడం కోసం చేయబడిన ఈ “ప్రార్థనా తారావళీ” సమర్పణను ఆయన స్వీకరించి అనుగ్రహించు గాక.
VERSE #22
ఇతి శ్రీమత్పరమహంస పరివ్రాజకాచార్య శ్రీవాసుదేవానందసరస్వతీ విరచితం శ్రీ దత్త ప్రార్థనా తారావళీ |
పారాయణ మహిమ & ఫలశ్రుతి (Chanting Significance & Spiritual Fruits)
ఆధ్యాత్మిక శాంతి & దివ్య రక్షణ
నిత్య పారాయణం వలన మనశ్శాంతి, ఏకాగ్రత మరియు సమస్త ప్రతికూల శక్తుల నుండి దివ్య రక్షణ లభిస్తుంది.
శుభ ముహూర్తం
బ్రాహ్మీ ముహూర్తము (ఉదయం 4:00 - 6:00) లేదా సాయంకాల సంధ్యా సమయాలలో పారాయణ అత్యంత ఫలప్రదం.
జప సంఖ్యా నియమం
నిష్ఠతో ప్రతిరోజూ 1, 3, 11 లేదా 21 సార్లు భక్తి శ్రద్ధలతో జపం చేయడం ఉత్తమ ఫలితాలను ఇస్తుంది.
📖 తాత్పర్యము & భావార్థము (Spiritual Essence & Meaning)
Sri Datta Prarthana Taravali represents a sacred stream of Vedic devotion, composed in reverence to the Supreme Divinity. The recitation of these sacred verses fosters inner tranquility, removes negative obstacles (విఘ్న నివారణ), and aligns the chanter's consciousness with divine wisdom.
చిత్తశుద్ధి & మానసిక ప్రశాంతత (Mental Purity & Peace):
Chanting these rhythmic verses calms the fluctuating mind, cultivating focused devotion and spiritual clarity throughout the day.
దైవిక రక్షణ & ఆయురారోగ్యాలు (Divine Protection & Well-being):
Traditional scriptures highlight that continuous recitation of sacred Stotram establishes a protective aura, dispelling fear, negativity, and distress.
భక్తి సాధన & ఫలప్రాప్తి (Spiritual Attainment):
Regular chanting with pure devotion and concentration bestows peace of mind, family harmony, spiritual elevation, and divine grace.
🕉️ పారాయణ విధానము & ఆధ్యాత్మిక ప్రాశస్త్యము (Chanting Methodology & Significance)
🪔 పారాయణ సమయము (Auspicious Chanting Time)
Best recited during Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or during evening Sandhya Kaala after cleansing and lighting a traditional oil lamp (దీపారాధన).
🧘 ఆసనము & నియమములు (Posture & Focus)
Sit facing East or North on a clean woolen or cotton mat. Chant with clear pronunciation, maintaining steady rhythm and heartfelt devotion to Divinity.
Preserved across authentic palm-leaf manuscripts and classical Sanskrit traditions, this sacred hymn is revered across generations as an essential daily sadhana for spiritual seekers and householders alike.