Sri Datta Paduka Ashtakam
Language: Sanskrit / Vedic
Script: Devanagari / Telugu
Recitation & Chanting Guidelines
⏰ Best Chanting Time
Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or Sandhya Kaala
🗓️ Auspicious Timing
Daily Morning / Evening Sandhya
🔢 Recommended Count
1, 11, or 21 Times
✨ Key Spiritual Benefits
Inner Peace, Spiritual Protection, Divine Grace & Prosperity
VERSE #1
[గమనిక: ఈ స్తోత్రము
(శ్రీ వాసుదేవానంద సరస్వతి స్వామి వారు రచించిన ఈ “శ్రీ దత్త పాదుకాష్టకం” మహారాష్ట్రలోని ప్రసిద్ధ దత్త క్షేత్రమైన నృసింహవాడీ (నరసోబా వాడి) విశిష్టతను, అక్కడ కొలువై ఉన్న దత్తాత్రేయ పాదుకల మహిమను వివరిస్తుంది. ఈ అష్టకంలో విశేషమేమిటంటే, ప్రతి శ్లోకం ఒక ప్రత్యేకమైన ఛందస్సులో (వృత్తం) సాగుతుంది. శ్లోకంలోని చివరి పదం ఆ ఛందస్సు పేరును కూడా సూచిస్తుంది.ఈ అష్టకాన్ని పఠించడం వల్ల పాపాలు నశించి, మనస్సు నిర్మలమవుతుంది. కష్టాల్లో ఉన్నవారికి శీఘ్ర ఉపశమనం లభిస్తుంది.)
కృష్ణావేణీపంచగంగాయుతిస్థం
శ్రీపాదం శ్రీవల్లభం భక్తహృత్స్థమ్ |
దత్తాత్రేయం పాదుకారూపిణం తం
వందే విద్యాం శాలినీం సంగృణంతమ్ ||
(శ్రీ వాసుదేవానంద సరస్వతి స్వామి వారు రచించిన ఈ “శ్రీ దత్త పాదుకాష్టకం” మహారాష్ట్రలోని ప్రసిద్ధ దత్త క్షేత్రమైన నృసింహవాడీ (నరసోబా వాడి) విశిష్టతను, అక్కడ కొలువై ఉన్న దత్తాత్రేయ పాదుకల మహిమను వివరిస్తుంది. ఈ అష్టకంలో విశేషమేమిటంటే, ప్రతి శ్లోకం ఒక ప్రత్యేకమైన ఛందస్సులో (వృత్తం) సాగుతుంది. శ్లోకంలోని చివరి పదం ఆ ఛందస్సు పేరును కూడా సూచిస్తుంది.ఈ అష్టకాన్ని పఠించడం వల్ల పాపాలు నశించి, మనస్సు నిర్మలమవుతుంది. కష్టాల్లో ఉన్నవారికి శీఘ్ర ఉపశమనం లభిస్తుంది.)
కృష్ణావేణీపంచగంగాయుతిస్థం
శ్రీపాదం శ్రీవల్లభం భక్తహృత్స్థమ్ |
దత్తాత్రేయం పాదుకారూపిణం తం
వందే విద్యాం శాలినీం సంగృణంతమ్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
(శాలినీ వృత్తం) :
కృష్ణా మరియు పంచగంగా నదుల సంగమ స్థానంలో ఉన్నవాడు (కృష్ణావేణీ-పంచగంగా-యుతిస్థమ్), శ్రీపాద శ్రీవల్లభ స్వరూపుడు, భక్తుల హృదయాలలో నివసించేవాడు (భక్తహృత్స్థమ్); పాదుకల రూపంలో ఉన్న (పాదుకారూపిణమ్) ఆ దత్తాత్రేయునికి నేను నమస్కరిస్తున్నాను. ఆయన విద్యావంతులకు (శాలినీ) విద్యను ప్రసాదించేవాడు.
ఉపేంద్రవజ్రాయుధపూర్వదేవైః
కృష్ణా మరియు పంచగంగా నదుల సంగమ స్థానంలో ఉన్నవాడు (కృష్ణావేణీ-పంచగంగా-యుతిస్థమ్), శ్రీపాద శ్రీవల్లభ స్వరూపుడు, భక్తుల హృదయాలలో నివసించేవాడు (భక్తహృత్స్థమ్); పాదుకల రూపంలో ఉన్న (పాదుకారూపిణమ్) ఆ దత్తాత్రేయునికి నేను నమస్కరిస్తున్నాను. ఆయన విద్యావంతులకు (శాలినీ) విద్యను ప్రసాదించేవాడు.
ఉపేంద్రవజ్రాయుధపూర్వదేవైః
VERSE #2
సపూర్వదేవైర్మునిభిశ్చ గీతమ్ |
నృసింహసంజ్ఞం నిగమాగమాద్యం
గమాగమాద్యంతకరం ప్రపద్యే ||
నృసింహసంజ్ఞం నిగమాగమాద్యం
గమాగమాద్యంతకరం ప్రపద్యే ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
(ఉపేంద్రవజ్రా వృత్తం) :
ఇంద్రుడు (ఉపేంద్ర) మొదలైన దేవతలచే, పూర్వ దేవతలచే మరియు మునులచే కీర్తించబడినవాడు (మునిభిశ్చ గీతమ్); నృసింహ సరస్వతి అనే నామము కలవాడు, వేద వేదాంగాలకు మూలమైనవాడు (నిగమాగమాద్యమ్) మరియు సంసార గమనాగమనాలను (జనన మరణాలను) అంతం చేసే (గమాగమాద్యంతకరమ్) ఆ ప్రభువును నేను శరణు వేడుతున్నాను.
పరిహృతనతజూర్తిః స్వీయకామప్రపూర్తి-
సదయహృదయవర్తీ యోగవిచ్చక్రవర్తీ
ఇంద్రుడు (ఉపేంద్ర) మొదలైన దేవతలచే, పూర్వ దేవతలచే మరియు మునులచే కీర్తించబడినవాడు (మునిభిశ్చ గీతమ్); నృసింహ సరస్వతి అనే నామము కలవాడు, వేద వేదాంగాలకు మూలమైనవాడు (నిగమాగమాద్యమ్) మరియు సంసార గమనాగమనాలను (జనన మరణాలను) అంతం చేసే (గమాగమాద్యంతకరమ్) ఆ ప్రభువును నేను శరణు వేడుతున్నాను.
పరిహృతనతజూర్తిః స్వీయకామప్రపూర్తి-
సదయహృదయవర్తీ యోగవిచ్చక్రవర్తీ
VERSE #3
స జయతి యతిరాట్ దిఙ్మాలినీ యస్య కీర్తిః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
(మాలినీ వృత్తం) :
తనను ఆశ్రయించిన భక్తుల భయాన్ని/పీడను (జూర్తిః) పోగొట్టేవాడు, వారి కోరికలను నెరవేర్చేవాడు (స్వీయకామప్రపూర్తిః); భక్తుల ఆర్తిని హరించే సచ్చిదానంద మూర్తి, దయాహృదయుడు మరియు యోగీశ్వరులలో చక్రవర్తి అయిన ఆ యతిరాజు (నృసింహ సరస్వతి) వర్ధిల్లాలి. ఆయన కీర్తి దిక్కులన్నింటినీ మాలలా (మాలినీ/దిఙ్మాలినీ) ఆవరించి ఉన్నది.
ద్రుతవిలంబితకర్మవిచారణా
తనను ఆశ్రయించిన భక్తుల భయాన్ని/పీడను (జూర్తిః) పోగొట్టేవాడు, వారి కోరికలను నెరవేర్చేవాడు (స్వీయకామప్రపూర్తిః); భక్తుల ఆర్తిని హరించే సచ్చిదానంద మూర్తి, దయాహృదయుడు మరియు యోగీశ్వరులలో చక్రవర్తి అయిన ఆ యతిరాజు (నృసింహ సరస్వతి) వర్ధిల్లాలి. ఆయన కీర్తి దిక్కులన్నింటినీ మాలలా (మాలినీ/దిఙ్మాలినీ) ఆవరించి ఉన్నది.
ద్రుతవిలంబితకర్మవిచారణా
VERSE #4
ఫలసుసిద్ధిరతో'మరభాగ్జనః |
అనుభవత్యకమేవ తదుద్ధృతౌ
హరిరిహావిరభూత్పదరూప్యసౌ ||
అనుభవత్యకమేవ తదుద్ధృతౌ
హరిరిహావిరభూత్పదరూప్యసౌ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
(ద్రుతవిలంబిత వృత్తం) :
మానవ కర్మల యొక్క ఫలితాలను (ద్రుత-విలంబిత అంటే వేగంగా లేదా ఆలస్యంగా వచ్చేవి) విచారించి, భక్తులకు సులభంగా ఫలసిద్ధిని కలిగించేవాడు; భక్తుల ఉద్ధరణ కోసం సాక్షాత్తూ శ్రీహరియే ఈ నృసింహవాడీలో పాదుకా రూపంలో (పదరూప్యసౌ) అవతరించాడు.
మానవ కర్మల యొక్క ఫలితాలను (ద్రుత-విలంబిత అంటే వేగంగా లేదా ఆలస్యంగా వచ్చేవి) విచారించి, భక్తులకు సులభంగా ఫలసిద్ధిని కలిగించేవాడు; భక్తుల ఉద్ధరణ కోసం సాక్షాత్తూ శ్రీహరియే ఈ నృసింహవాడీలో పాదుకా రూపంలో (పదరూప్యసౌ) అవతరించాడు.
VERSE #5
విద్యున్మాలాతుల్యా సంపత్ప్రాఙ్మధ్యాంతే'ప్యస్యా ఆపత్ |
తత్తే ధార్యం జ్యోతిర్నిత్యం ధ్యానే మే'స్తు బ్రహ్మన్ సత్యమ్ ||
తత్తే ధార్యం జ్యోతిర్నిత్యం ధ్యానే మే'స్తు బ్రహ్మన్ సత్యమ్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
(విద్యున్మాలా వృత్తం) :
ఈ లోక సంపదలు మెరుపు తీగ (విద్యున్మాలా) వలె క్షణికమైనవి; అవి ప్రారంభంలో, మధ్యలో లేదా చివరలో ఎప్పుడైనా ఆపదలకు దారి తీయవచ్చు. కాబట్టి ఓ పరబ్రహ్మమా! సత్యస్వరూపా! నీ దివ్య జ్యోతి ఎల్లప్పుడూ నా ధ్యానంలో స్థిరంగా ఉండాలి.
త్రిద్వారం తవ భవనం బహుప్రదీపం
ఈ లోక సంపదలు మెరుపు తీగ (విద్యున్మాలా) వలె క్షణికమైనవి; అవి ప్రారంభంలో, మధ్యలో లేదా చివరలో ఎప్పుడైనా ఆపదలకు దారి తీయవచ్చు. కాబట్టి ఓ పరబ్రహ్మమా! సత్యస్వరూపా! నీ దివ్య జ్యోతి ఎల్లప్పుడూ నా ధ్యానంలో స్థిరంగా ఉండాలి.
త్రిద్వారం తవ భవనం బహుప్రదీపం
VERSE #6
విఘ్నేశామరపతియోగినీమరుజ్జైః |
జాహ్నవ్యావృతమభితో'న్నపూర్ణయా చ
స్మృత్వా మే భవతి మతిః ప్రహర్షిణీయమ్ ||
జాహ్నవ్యావృతమభితో'న్నపూర్ణయా చ
స్మృత్వా మే భవతి మతిః ప్రహర్షిణీయమ్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
(ప్రహర్షిణీ వృత్తం) :
మూడు ద్వారాలు కలిగిన (త్రిద్వారం) నీ భవనము (నృసింహవాడీ మందిరం) అనేక దీపాలతో (బహుప్రదీపం) ప్రకాశిస్తోంది. విఘ్నేశ్వరుడు, ఇంద్రుడు (అమరపతి), యోగినులు మరియు మరుత్తులచే (మరుజ్జైః) సేవింపబడుతోంది. చుట్టూ గంగానది (జాహ్నవీ/కృష్ణ) మరియు అన్నపూర్ణమ్మ (అన్నపూర్ణయా చ) కొలువై ఉన్నారు. ఈ క్షేత్రాన్ని స్మరించగానే నా బుద్ధి పరమానందంతో (ప్రహర్షిణీ) నిండిపోతోంది.
తతిం ద్విజానాం శివసోపజాతిం
మూడు ద్వారాలు కలిగిన (త్రిద్వారం) నీ భవనము (నృసింహవాడీ మందిరం) అనేక దీపాలతో (బహుప్రదీపం) ప్రకాశిస్తోంది. విఘ్నేశ్వరుడు, ఇంద్రుడు (అమరపతి), యోగినులు మరియు మరుత్తులచే (మరుజ్జైః) సేవింపబడుతోంది. చుట్టూ గంగానది (జాహ్నవీ/కృష్ణ) మరియు అన్నపూర్ణమ్మ (అన్నపూర్ణయా చ) కొలువై ఉన్నారు. ఈ క్షేత్రాన్ని స్మరించగానే నా బుద్ధి పరమానందంతో (ప్రహర్షిణీ) నిండిపోతోంది.
తతిం ద్విజానాం శివసోపజాతిం
VERSE #7
పుష్ణాతి కృష్ణా'త్ర వినష్టతృష్ణా |
అవాక్ప్రవాహా'నుమతాశివాహా
యా సా'ష్టతీర్థా స్మృతిమేతు సార్థా ||
అవాక్ప్రవాహా'నుమతాశివాహా
యా సా'ష్టతీర్థా స్మృతిమేతు సార్థా ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
(ఉపజాతి వృత్తం) :
ఇక్కడ కృష్ణా నది (కృష్ణా'త్ర) ద్విజుల (బ్రాహ్మణుల) సమూహాన్ని రక్షిస్తూ, భక్తుల కోరికలను (తృష్ణా) నశింపజేస్తోంది. మంగళకరమైన ప్రవాహం కలిగినట్టి (అవాక్ప్రవాహా), అశుభాలను హరించేటట్టి (అనుమతాశివాహా), ఎనిమిది తీర్థాలతో (అష్టతీర్థా) కూడిన ఏ కృష్ణా నది ఉందో.. అట్టి సార్థకమైన క్షేత్రం నా స్మృతిలో (స్మృతిమేతు) ఉండాలి. (ఇది ‘ఉపజాతి’ ఛందస్సును సూచిస్తుంది).
కలౌ మలౌఘాంతకరం కరంజ-
చరాచరాద్యం భువనావనార్థం
ఇక్కడ కృష్ణా నది (కృష్ణా'త్ర) ద్విజుల (బ్రాహ్మణుల) సమూహాన్ని రక్షిస్తూ, భక్తుల కోరికలను (తృష్ణా) నశింపజేస్తోంది. మంగళకరమైన ప్రవాహం కలిగినట్టి (అవాక్ప్రవాహా), అశుభాలను హరించేటట్టి (అనుమతాశివాహా), ఎనిమిది తీర్థాలతో (అష్టతీర్థా) కూడిన ఏ కృష్ణా నది ఉందో.. అట్టి సార్థకమైన క్షేత్రం నా స్మృతిలో (స్మృతిమేతు) ఉండాలి. (ఇది ‘ఉపజాతి’ ఛందస్సును సూచిస్తుంది).
కలౌ మలౌఘాంతకరం కరంజ-
చరాచరాద్యం భువనావనార్థం
VERSE #8
క్షణే క్షణే సజ్జనతానతాంఘ్రిమ్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
(రథోద్ధతా వృత్తం) :
కలియుగంలోని పాప సమూహాలను అంతం చేసేవాడు (మలౌఘాంతకరం), శ్రేష్ఠమైన కరంజపురంలో (లాడ కారంజ) జన్మించినవాడు, కోరికలు లేనివాడు (అకామ), చరాచర జగత్తుకు మూలమైనవాడు మరియు లోక రక్షణార్థం (భువనావనార్థం) అవతరించినవాడు.. సజ్జనులచే ప్రతిక్షణం నమస్కరించబడే పాదములు కల ఆ స్వామిని స్తుతిస్తున్నాను. (ఇది ‘రథోద్ధతా’ ఛందస్సును సూచిస్తుంది).
భుజంగప్రయాతాద్గుణోత్థాదివాస్మా-
నృసింహస్య వాట్యాం ప్రభో రాజధాన్యాం
కలియుగంలోని పాప సమూహాలను అంతం చేసేవాడు (మలౌఘాంతకరం), శ్రేష్ఠమైన కరంజపురంలో (లాడ కారంజ) జన్మించినవాడు, కోరికలు లేనివాడు (అకామ), చరాచర జగత్తుకు మూలమైనవాడు మరియు లోక రక్షణార్థం (భువనావనార్థం) అవతరించినవాడు.. సజ్జనులచే ప్రతిక్షణం నమస్కరించబడే పాదములు కల ఆ స్వామిని స్తుతిస్తున్నాను. (ఇది ‘రథోద్ధతా’ ఛందస్సును సూచిస్తుంది).
భుజంగప్రయాతాద్గుణోత్థాదివాస్మా-
నృసింహస్య వాట్యాం ప్రభో రాజధాన్యాం
VERSE #9
స యాయాత్సుధన్యాం గతిం లోకమాన్యామ్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
(భుజంగప్రయాత వృత్తం):
సంసారమనే సర్పం (భుజంగ) యొక్క భయం నుండి తప్పించుకోవడానికి భక్తుడు ఈ నృసింహవాడీ అనే రాజధానికి (ప్రభో రాజధాన్యాం) వస్తాడు. ఇక్కడికి వచ్చిన వారు ఈ క్షేత్రాన్ని విడిచి వెళ్లడానికి ఇష్టపడరు. అట్టి వారు లోకంచే గౌరవించబడే సుధన్యమైన (లోకమాన్యాం) ఉత్తమ గతిని పొందుతారు.
సంసారమనే సర్పం (భుజంగ) యొక్క భయం నుండి తప్పించుకోవడానికి భక్తుడు ఈ నృసింహవాడీ అనే రాజధానికి (ప్రభో రాజధాన్యాం) వస్తాడు. ఇక్కడికి వచ్చిన వారు ఈ క్షేత్రాన్ని విడిచి వెళ్లడానికి ఇష్టపడరు. అట్టి వారు లోకంచే గౌరవించబడే సుధన్యమైన (లోకమాన్యాం) ఉత్తమ గతిని పొందుతారు.
VERSE #10
ఇతి శ్రీవాసుదేవానందసరస్వతీ విరచితం దత్త పాదుకాష్టకమ్ |
పారాయణ మహిమ & ఫలశ్రుతి (Chanting Significance & Spiritual Fruits)
ఆధ్యాత్మిక శాంతి & దివ్య రక్షణ
నిత్య పారాయణం వలన మనశ్శాంతి, ఏకాగ్రత మరియు సమస్త ప్రతికూల శక్తుల నుండి దివ్య రక్షణ లభిస్తుంది.
శుభ ముహూర్తం
బ్రాహ్మీ ముహూర్తము (ఉదయం 4:00 - 6:00) లేదా సాయంకాల సంధ్యా సమయాలలో పారాయణ అత్యంత ఫలప్రదం.
జప సంఖ్యా నియమం
నిష్ఠతో ప్రతిరోజూ 1, 3, 11 లేదా 21 సార్లు భక్తి శ్రద్ధలతో జపం చేయడం ఉత్తమ ఫలితాలను ఇస్తుంది.
📖 తాత్పర్యము & భావార్థము (Spiritual Essence & Meaning)
Sri Datta Paduka Ashtakam represents a sacred stream of Vedic devotion, composed in reverence to the Supreme Divinity. The recitation of these sacred verses fosters inner tranquility, removes negative obstacles (విఘ్న నివారణ), and aligns the chanter's consciousness with divine wisdom.
చిత్తశుద్ధి & మానసిక ప్రశాంతత (Mental Purity & Peace):
Chanting these rhythmic verses calms the fluctuating mind, cultivating focused devotion and spiritual clarity throughout the day.
దైవిక రక్షణ & ఆయురారోగ్యాలు (Divine Protection & Well-being):
Traditional scriptures highlight that continuous recitation of sacred Stotram establishes a protective aura, dispelling fear, negativity, and distress.
భక్తి సాధన & ఫలప్రాప్తి (Spiritual Attainment):
Regular chanting with pure devotion and concentration bestows peace of mind, family harmony, spiritual elevation, and divine grace.
🕉️ పారాయణ విధానము & ఆధ్యాత్మిక ప్రాశస్త్యము (Chanting Methodology & Significance)
🪔 పారాయణ సమయము (Auspicious Chanting Time)
Best recited during Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or during evening Sandhya Kaala after cleansing and lighting a traditional oil lamp (దీపారాధన).
🧘 ఆసనము & నియమములు (Posture & Focus)
Sit facing East or North on a clean woolen or cotton mat. Chant with clear pronunciation, maintaining steady rhythm and heartfelt devotion to Divinity.
Preserved across authentic palm-leaf manuscripts and classical Sanskrit traditions, this sacred hymn is revered across generations as an essential daily sadhana for spiritual seekers and householders alike.