Sri Bala Vimsathi Stava
Language: Sanskrit / Vedic
Script: Devanagari / Telugu
Recitation & Chanting Guidelines
⏰ Best Chanting Time
Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or Sandhya Kaala
🗓️ Auspicious Timing
Daily Morning / Evening Sandhya
🔢 Recommended Count
1, 11, or 21 Times
✨ Key Spiritual Benefits
Inner Peace, Spiritual Protection, Divine Grace & Prosperity
VERSE #1
(మహాకవి కాళిదాస విరచితమైన శ్రీ బాలా వింశతి స్తవము అత్యంత గూఢమైన తంత్ర రహస్యాలను, దేవి విశ్వరూపాన్ని మరియు మంత్రోద్ధార క్రమాన్ని వివరిస్తుంది. ఈ శ్లోకాలను పఠించడం వల్ల అపారమైన వాక్పటుత్వం (పాండిత్యం), తెలివితేటలు కలుగుతాయి.)
ఐంద్రస్యేవ శరాసనస్య దధతీ మధ్యేలలాటం ప్రభాం
శౌక్లీం కాంతిమనుష్ణగోరివ శిరస్యాతన్వతీ సర్వతః |
ఏషా'సౌ త్రిపురా హృది ద్యుతిరివోష్ణాంశోః సదాహః స్థితా
ఛిద్యాన్నః సహసా పదైస్త్రిభిరఘం జ్యోతిర్మయీ వాఙ్మయీ ||
ఐంద్రస్యేవ శరాసనస్య దధతీ మధ్యేలలాటం ప్రభాం
శౌక్లీం కాంతిమనుష్ణగోరివ శిరస్యాతన్వతీ సర్వతః |
ఏషా'సౌ త్రిపురా హృది ద్యుతిరివోష్ణాంశోః సదాహః స్థితా
ఛిద్యాన్నః సహసా పదైస్త్రిభిరఘం జ్యోతిర్మయీ వాఙ్మయీ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఇంద్రధనుస్సు వలె నుదుటి మధ్య భాగమున (భృకుటి) దివ్యమైన కాంతిని ధరించి, శిరస్సు నందు చంద్రుని వలె తెల్లని వెలుగును అంతటా ప్రసరింపజేస్తూ, హృదయము నందు సూర్యుని వలె ప్రకాశిస్తూ నివసించే ఓ త్రిపురా దేవీ! జ్యోతి స్వరూపిణివి, వాక్కులే రూపముగా కలిగినదానివి అయిన నీవు… నీ మూడు అడుగుల ద్వారా (లేదా ఐం క్లీం సౌః అనే మూడు బీజాల ద్వారా) మా పాపములను వెంటనే ఛేదించుము.
యా మాత్రా త్రపుషీలతాతనులసత్తంతుస్థితిస్పర్ధినీ
యా మాత్రా త్రపుషీలతాతనులసత్తంతుస్థితిస్పర్ధినీ
VERSE #2
వాగ్బీజే ప్రథమే స్థితా తవ సదా తాం మన్మహే తే వయమ్ |
శక్తిః కుండలినీతి విశ్వజననవ్యాపారబద్ధోద్యమాం
జ్ఞాత్వేత్థం న పునః స్పృశంతి జననీగర్భే'ర్భకత్వం నరాః ||
శక్తిః కుండలినీతి విశ్వజననవ్యాపారబద్ధోద్యమాం
జ్ఞాత్వేత్థం న పునః స్పృశంతి జననీగర్భే'ర్భకత్వం నరాః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
తల్లి! దోస తీగలోని అత్యంత సూక్ష్మమైన తంతువు (దారము) వలె మెరుస్తూ, మొదటిదైన వాగ్భవ బీజము (ఐం) నందు నివసించే నీ మాత్రా స్వరూపాన్ని మేము ధ్యానిస్తున్నాము. విశ్వాన్ని సృష్టించే పనిలో నిమగ్నమైన ‘కుండలినీ శక్తి’ నీవే అని తెలుసుకున్న మానవులు… మరల తల్లి గర్భమున జన్మించే దుఃఖాన్ని (పునర్జన్మను) పొందరు.
దృష్ట్వా సంభ్రమకారి వస్తు సహసా ఐ ఐ ఇతి వ్యాహృతం
దృష్ట్వా సంభ్రమకారి వస్తు సహసా ఐ ఐ ఇతి వ్యాహృతం
VERSE #3
యేనాకూతవశాదపీహ వరదే బిందుం వినాప్యక్షరమ్ |
తస్యాపి ధ్రువమేవ దేవి తరసా జాతే తవానుగ్రహే
వాచః సూక్తిసుధారసద్రవముచో నిర్యాంతి వక్త్రాంబుజాత్ ||
తస్యాపి ధ్రువమేవ దేవి తరసా జాతే తవానుగ్రహే
వాచః సూక్తిసుధారసద్రవముచో నిర్యాంతి వక్త్రాంబుజాత్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఓ వరదాయిని! ఏదైనా ఆశ్చర్యకరమైన వస్తువును చూసినప్పుడు భయముతోనో, సంభ్రమముతోనో బిందువు లేని ‘ఐ ఐ’ అనే అక్షరాన్ని (బీజం తెలియకపోయినా) పలికినప్పటికీ… నీ అనుగ్రహం కలిగితే చాలు, అటువంటి వాని ముఖ పద్మము నుండి కూడా అమృత రసము వంటి మధురమైన వాక్కులు (కవిత్వము) వెలువడతాయి. ఇది నిశ్చయము.
యన్నిత్యే తవ కామరాజమపరం మంత్రాక్షరం నిష్కలం
యన్నిత్యే తవ కామరాజమపరం మంత్రాక్షరం నిష్కలం
VERSE #4
తత్సారస్వతమిత్యవైతి విరలః కశ్చిద్బుధశ్చేద్భువి |
ఆఖ్యానం ప్రతిపర్వ సత్యతపసో యత్కీర్తయంతో ద్విజాః
ప్రారంభే ప్రణవాస్పదప్రణయినీం నీత్వోచ్చరంతి స్ఫుటమ్ ||
ఆఖ్యానం ప్రతిపర్వ సత్యతపసో యత్కీర్తయంతో ద్విజాః
ప్రారంభే ప్రణవాస్పదప్రణయినీం నీత్వోచ్చరంతి స్ఫుటమ్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఓ నిత్య స్వరూపిణి! నీ మంత్రములోని రెండవదైన ‘కామరాజ బీజము’ (క్లీం) యొక్క రహస్యాన్ని ఈ భూమిపై ఎవరైనా బుద్ధిమంతుడు సరస్వతీ తత్త్వముగా గుర్తిస్తే… వేద పండితులు ప్రతి పర్వమునందు (పురాణ పఠనమున) సత్య తపస్వి అయిన వ్యాసుని కీర్తిస్తూ, ఓంకారముతో కలిపి ఏ శబ్దాన్నైతే స్పష్టంగా ఉచ్చరిస్తారో, ఆ దివ్య శక్తి నీవే అని వారు గ్రహిస్తారు.
యత్సద్యో వచసాం ప్రవృత్తికరణే దృష్టప్రభావం బుధైః
యత్సద్యో వచసాం ప్రవృత్తికరణే దృష్టప్రభావం బుధైః
VERSE #5
తార్తీయం తదహం నమామి మనసా త్వద్బీజమిందుప్రభమ్ |
అస్త్వౌర్వో'పి సరస్వతీమనుగతో జాడ్యాంబువిచ్ఛిత్తయే
గౌః శబ్దో గిరి వర్తతే సునియతం యోగం వినా సిద్ధిదః ||
అస్త్వౌర్వో'పి సరస్వతీమనుగతో జాడ్యాంబువిచ్ఛిత్తయే
గౌః శబ్దో గిరి వర్తతే సునియతం యోగం వినా సిద్ధిదః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఓ తల్లీ! పండితుల చేత వెంటనే వాక్ప్రవాహాన్ని కలిగించే శక్తి కలదిగా గుర్తించబడినది, చంద్రుని వంటి కాంతి కలిగినది అయిన నీ మూడవ బీజాక్షరాన్ని (సౌః) నేను మనసా నమస్కరిస్తున్నాను. సరస్వతీ దేవిని అనుసరించిన ఈ బీజము, సముద్రము లోపలి అగ్ని (ఔర్వాగ్ని) నీటిని హరించినట్లుగా, నాలోని అజ్ఞానమనే జడత్వాన్ని హరించుగాక. యోగ సాధన లేకపోయినా, ఈ శబ్దాన్ని ఉచ్చరించడం ద్వారానే సిద్ధి లభిస్తుంది.
ఏకైకం తవ దేవి బీజమనఘం సవ్యంజనావ్యంజనం
ఏకైకం తవ దేవి బీజమనఘం సవ్యంజనావ్యంజనం
VERSE #6
కూటస్థం యది వా పృథక్క్రమగతం యద్వా స్థితం వ్యుత్క్రమాత్ |
యం యం కామమపేక్ష్య యేన విధినా కేనాపి వా చింతితం
జప్తం వా సఫలీకరోతి తరసా తం తం సమస్తం నృణామ్ ||
యం యం కామమపేక్ష్య యేన విధినా కేనాపి వా చింతితం
జప్తం వా సఫలీకరోతి తరసా తం తం సమస్తం నృణామ్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఓ దేవీ! నీ మంత్రములోని ఒక్కొక్క బీజాక్షరము (ఐం, క్లీం, సౌః) హల్లులతో కూడి ఉన్నా (సవ్యంజన), లేకపోయినా, కలిపి జపించినా (కూటస్థం), విడివిడిగా జపించినా, లేదా క్రమము మార్చి జపించినా… ఏ మనిషైనా ఏ కోరికతో, ఏ విధిగా ధ్యానించినా లేదా జపించినా, నీవు వెంటనే ఆ కోరికలన్నింటినీ సఫలం చేస్తావు.
వామే పుస్తకధారిణీమభయదాం సాక్షస్రజం దక్షిణే
వామే పుస్తకధారిణీమభయదాం సాక్షస్రజం దక్షిణే
VERSE #7
భక్తేభ్యో వరదానపేశలకరాం కర్పూరకుందోజ్జ్వలామ్ |
ఉజ్జృంభాంబుజపత్రకాంతినయనస్నిగ్ధప్రభా''లోకినీం
యే త్వామంబ న శీలయంతి మనసా తేషాం కవిత్వం కుతః ||
ఉజ్జృంభాంబుజపత్రకాంతినయనస్నిగ్ధప్రభా''లోకినీం
యే త్వామంబ న శీలయంతి మనసా తేషాం కవిత్వం కుతః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఎడమ చేతిలో పుస్తకాన్ని, అభయ ముద్రను, కుడి చేతిలో అక్షమాలను (జపమాల) ధరించి, భక్తులకు వరాలను ఇచ్చే సున్నితమైన హస్తాలు కలిగి, కర్పూరము మరియు మొల్లపువ్వు వలె తెల్లగా మెరిసిపోతూ, వికసించిన పద్మదళాల వంటి కళ్లతో కరుణను కురిపించే ఓ తల్లీ! నిన్ను మనసులో ధ్యానించని వారికి కవిత్వము ఎలా అబ్బుతుంది? (అనగా నిన్ను ధ్యానిస్తేనే కవిత్వం వస్తుంది).
యే త్వాం పాండరపుండరీకపటలస్పష్టాభిరామప్రభాం
యే త్వాం పాండరపుండరీకపటలస్పష్టాభిరామప్రభాం
VERSE #8
సించంతీమమృతద్రవైరివ శిరో ధ్యాయంతి మూర్ధ్ని స్థితామ్ |
అశ్రాంతం వికచస్ఫుటాక్షరపదా నిర్యాతి వక్త్రాంబుజాత్
తేషాం భారతి భారతీ సురసరిత్కల్లోలలోలోర్మివత్ ||
అశ్రాంతం వికచస్ఫుటాక్షరపదా నిర్యాతి వక్త్రాంబుజాత్
తేషాం భారతి భారతీ సురసరిత్కల్లోలలోలోర్మివత్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
తెల్లని తామర పువ్వుల సమూహం వలె స్వచ్ఛమైన కాంతి కలిగి, శిరస్సుపై నిలిచి అమృత ధారలతో అభిషేకిస్తున్నట్లుగా నిన్ను ఎవరైతే ధ్యానిస్తారో… ఓ భారతీ (సరస్వతీ స్వరూపిణి)! అటువంటి వారి ముఖ పద్మము నుండి గంగానది తరంగాల వలె అనర్గళంగా, వికసించిన అక్షరములతో కూడిన వాక్కులు వెలువడతాయి.
యే సిందూరపరాగపుంజపిహితాం త్వత్తేజసా ద్యామిమాం
యే సిందూరపరాగపుంజపిహితాం త్వత్తేజసా ద్యామిమాం
VERSE #9
ఉర్వీం చాపి విలీనయావకరసప్రస్తారమగ్నామివ |
పశ్యంతి క్షణమప్యనన్యమనసస్తేషామనంగజ్వర-
ఓ జననీ! నీ తేజస్సు చేత ఈ ఆకాశం అంతా సిందూరపు రంగుతో నిండినట్లు, ఈ భూమి అంతా ద్రవ రూపంలో ఉన్న పారాని (లాక్షా రసం) లో మునిగిపోయినట్లు ఎర్రని కాంతితో ఎవరైతే క్షణకాలం ధ్యానిస్తారో… అటువంటి వారిని చూసి, భయపడిన లేడి పిల్లల వంటి కన్నులు కలిగిన స్త్రీలు, మన్మథ బాణాల తాకిడికి గురై వశీభూతులవుతారు. (ఇది దేవి యొక్క ఆకర్షణ శక్తిని సూచిస్తుంది).
చంచత్కాంచనకుండలాంగదధరామాబద్ధకాంచీస్రజం
యే త్వాం చేతసి తద్గతే క్షణమపి ధ్యాయంతి కృత్వా స్థిరామ్ |
తేషాం వేశ్మసు విభ్రమాదహరహః స్ఫారీభవంత్యశ్చిరమ్ |
మాద్యత్కుంజరకర్ణతాలతరలాః స్థైర్యం భజంతే శ్రియః ||
పశ్యంతి క్షణమప్యనన్యమనసస్తేషామనంగజ్వర-
ఓ జననీ! నీ తేజస్సు చేత ఈ ఆకాశం అంతా సిందూరపు రంగుతో నిండినట్లు, ఈ భూమి అంతా ద్రవ రూపంలో ఉన్న పారాని (లాక్షా రసం) లో మునిగిపోయినట్లు ఎర్రని కాంతితో ఎవరైతే క్షణకాలం ధ్యానిస్తారో… అటువంటి వారిని చూసి, భయపడిన లేడి పిల్లల వంటి కన్నులు కలిగిన స్త్రీలు, మన్మథ బాణాల తాకిడికి గురై వశీభూతులవుతారు. (ఇది దేవి యొక్క ఆకర్షణ శక్తిని సూచిస్తుంది).
చంచత్కాంచనకుండలాంగదధరామాబద్ధకాంచీస్రజం
యే త్వాం చేతసి తద్గతే క్షణమపి ధ్యాయంతి కృత్వా స్థిరామ్ |
తేషాం వేశ్మసు విభ్రమాదహరహః స్ఫారీభవంత్యశ్చిరమ్ |
మాద్యత్కుంజరకర్ణతాలతరలాః స్థైర్యం భజంతే శ్రియః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
కదిలే బంగారు కుండలములను, భుజకీర్తులను (అంగద) ధరించినదానిని, మొలనూలు (కాంచీ) ఆభరణముగా కలదానిని… ఓ తల్లీ! నిన్ను ఎవరైతే తమ హృదయమునందు క్షణకాలమైనా స్థిరముగా ధ్యానిస్తారో, అటువంటి వారి ఇళ్లలో చంచల స్వభావము కలిగిన లక్ష్మీదేవి కూడా, మదపుటేనుగు చెవుల వలె ఊగిసలాడకుండా (చంచలత్వం వీడి), స్థిరముగా నివసిస్తుంది. వారికి అపారమైన సంపదలు కలుగుతాయి.
ఆర్భట్యా శశిఖండమండితజటాజూటాం నృముండస్రజం
ఆర్భట్యా శశిఖండమండితజటాజూటాం నృముండస్రజం
VERSE #10
బంధూకప్రసవారుణాంబరధరాం ప్రేతాసనాధ్యాసినీమ్ |
త్వాం ధ్యాయంతి చతుర్భుజాం త్రినయనామాపీనతుంగస్తనీం
మధ్యే నిమ్నవలిత్రయాంకితతనుం త్వద్రూపసాంవేత్తయే ||
త్వాం ధ్యాయంతి చతుర్భుజాం త్రినయనామాపీనతుంగస్తనీం
మధ్యే నిమ్నవలిత్రయాంకితతనుం త్వద్రూపసాంవేత్తయే ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
గొప్ప ఆర్భాటముతో, చంద్రవంకతో అలంకరించబడిన జటాజూటము కలదానిని, ముండమాలను ధరించినదానిని, మందార పూవు వలె ఎర్రని వస్త్రములను ధరించి శవమును ఆసనముగా చేసుకున్న దానిని (ప్రేతాసన), మూడు కన్నులు, నాలుగు భుజములు కలిగి, యవ్వనవతియై, ఉదరముపై మూడు వలులు (వలిత్రయ) కలిగిన నీ దివ్య రూపాన్ని… సాధకులు నీ తత్త్వ జ్ఞానము (సంవిత్తు) కోసము ధ్యానిస్తున్నారు.
జాతో'ప్యల్పపరిచ్ఛదే క్షితిభుజాం సామాన్యమాత్రే కులే
జాతో'ప్యల్పపరిచ్ఛదే క్షితిభుజాం సామాన్యమాత్రే కులే
VERSE #11
నిశ్శేషావనిచక్రవర్తిపదవీం లబ్ధ్వా ప్రతాపోన్నతః |
యద్విద్యాధరవృందవందితపదః శ్రీవత్సరాజో'భవ-
ఓ దేవీ! అతి సామాన్యమైన కులంలో, తక్కువ వనరులున్న కుటుంబంలో జన్మించినప్పటికీ… ఒకడు సమస్త భూమండలానికి చక్రవర్తి పదవిని పొంది, గొప్ప ప్రతాపవంతుడై, విద్యాధరులచే పూజింపబడే వత్సరాజు వలె అయ్యాడంటే, అది కేవలం నీ పాదపద్మములకు నమస్కరించడం వల్ల కలిగిన అనుగ్రహమే.
చండి త్వచ్చరణాంబుజార్చనకృతే బిల్వీదలోల్లుంఠన –
తే దండాంకుశచక్రచాపకులిశ శ్రీవత్సమత్స్యాంకితైః
జాయంతే పృథివీభుజః కథమివాంభోజప్రభైః పాణిభిః ||
యద్విద్యాధరవృందవందితపదః శ్రీవత్సరాజో'భవ-
ఓ దేవీ! అతి సామాన్యమైన కులంలో, తక్కువ వనరులున్న కుటుంబంలో జన్మించినప్పటికీ… ఒకడు సమస్త భూమండలానికి చక్రవర్తి పదవిని పొంది, గొప్ప ప్రతాపవంతుడై, విద్యాధరులచే పూజింపబడే వత్సరాజు వలె అయ్యాడంటే, అది కేవలం నీ పాదపద్మములకు నమస్కరించడం వల్ల కలిగిన అనుగ్రహమే.
చండి త్వచ్చరణాంబుజార్చనకృతే బిల్వీదలోల్లుంఠన –
తే దండాంకుశచక్రచాపకులిశ శ్రీవత్సమత్స్యాంకితైః
జాయంతే పృథివీభుజః కథమివాంభోజప్రభైః పాణిభిః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఓ చండీ! నీ పాదపద్మములను పూజించుటకై మారేడు దళములను కోసే క్రమంలో, ముళ్ల తాకిడికి గురికావడానికి భయపడి (శ్రమ అనుకోకుండా) ఏ చేతులైతే నిన్ను పూజించవో… అటువంటి చేతులకు రాజ చిహ్నాలైన దండము, అంకుశము, చక్రము, చాపము (విల్లు), వజ్రాయుధము, శ్రీవత్సము మరియు మత్స్య చిహ్నములు ఎలా లభిస్తాయి? (అనగా నిన్ను పూజించే వారి చేతులే రాజ చిహ్నాలతో శోభిస్తాయి).
విప్రాః క్షోణిభుజో విశస్తదితరే క్షీరాజ్యమధ్వాసవైః
విప్రాః క్షోణిభుజో విశస్తదితరే క్షీరాజ్యమధ్వాసవైః
VERSE #12
త్వాం దేవి త్రిపురే పరాపరకలాం సంతర్ప్య పూజావిధౌ |
యాం యాం ప్రార్థయతే మనః స్థిరధియాం తేషాం త ఏవ ధ్రువం
తాం తాం సిద్ధిమవాప్నువంతి తరసా విఘ్నైరవిఘ్నీకృతాః ||
యాం యాం ప్రార్థయతే మనః స్థిరధియాం తేషాం త ఏవ ధ్రువం
తాం తాం సిద్ధిమవాప్నువంతి తరసా విఘ్నైరవిఘ్నీకృతాః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
బ్రాహ్మణులు, క్షత్రియులు, వైశ్యులు మరియు ఇతరులు… పాలతో, నెయ్యితో, తేనెతో, మద్యముతో (తంత్రోక్త ద్రవ్యాలతో) పరాపర స్వరూపిణివైన నిన్ను తృప్తి పరచి పూజిస్తారో… అటువంటి స్థిర బుద్ధి కలవారు తమ మనస్సులో ఏ కోరికను కోరుకున్నా, ఎటువంటి విఘ్నాలు లేకుండా ఆయా సిద్ధులను వెంటనే పొందుతారు.
శబ్దానాం జననీ త్వమత్ర భువనే వాగ్వాదినీత్యుచ్యసే
శబ్దానాం జననీ త్వమత్ర భువనే వాగ్వాదినీత్యుచ్యసే
VERSE #13
త్వత్తః కేశవవాసవప్రభృతయో'ప్యావిర్భవంతి ధ్రువమ్ |
లీయంతే ఖలు యత్ర కల్పవిరమే బ్రహ్మాదయస్తే'ప్యమీ
సా త్వం కాచిదచింత్యరూపమహిమా శక్తిః పరా గీయసే ||
లీయంతే ఖలు యత్ర కల్పవిరమే బ్రహ్మాదయస్తే'ప్యమీ
సా త్వం కాచిదచింత్యరూపమహిమా శక్తిః పరా గీయసే ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ఈ లోకంలో సమస్త శబ్దములకు (భాషలకు) జననివి నీవే. అందుకే నిన్ను ‘వాగ్వాదిని’ అని పిలుస్తారు. విష్ణువు (కేశవ), ఇంద్రుడు (వాసవ) మొదలైన దేవతలు కూడా నిశ్చయముగా నీ నుండే ఆవిర్భవిస్తున్నారు. ప్రళయ కాలమున (కల్పవిరమే) బ్రహ్మ మొదలైన వారు కూడా నీలోనే లీనమవుతారు. అటువంటి నీవు ఊహకందని (అచింత్య) రూపము మరియు మహిమ కలిగిన ‘పరాశక్తి’వి అని కీర్తింపబడుతున్నావు.
దేవానాం త్రితయం త్రయీ హుతభుజాం శక్తిత్రయం త్రిస్వరాః
దేవానాం త్రితయం త్రయీ హుతభుజాం శక్తిత్రయం త్రిస్వరాః
VERSE #14
త్రైలోక్యం త్రిపదీ త్రిపుష్కరమథో త్రిబ్రహ్మ వర్ణాస్త్రయః |
యత్కించిజ్జగతి త్రిధా నియమితం వస్తు త్రివర్గాదికం
తత్సర్వం త్రిపురేతి నామ భగవత్యన్వేతి తే తత్త్వతః ||
యత్కించిజ్జగతి త్రిధా నియమితం వస్తు త్రివర్గాదికం
తత్సర్వం త్రిపురేతి నామ భగవత్యన్వేతి తే తత్త్వతః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
ముగ్గురు దేవతలు (బ్రహ్మ, విష్ణు, మహేశ్వరులు), మూడు వేదములు, మూడు అగ్నులు (గార్హపత్య, ఆహవనీయ, దక్షిణాగ్ని), మూడు శక్తులు (ఇచ్ఛా, జ్ఞాన, క్రియా శక్తులు), మూడు స్వరములు (ఉదాత్త, అనుదాత్త, స్వరితములు), మూడు లోకములు, మూడు పాదములు (గాయత్రి), మూడు పుష్కరములు, ముగ్గురు బ్రహ్మలు, మూడు వర్ణములు… ఇలా ఈ జగత్తులో మూడు విధములుగా విభజింపబడిన ప్రతి వస్తువు ‘త్రిపుర’ అనే నీ నామమునే అనుసరిస్తాయి. నీవు నిజముగా త్రిపురవు (త్రివిధ తత్త్వముల కలయికవు).
లక్ష్మీం రాజకులే జయాం రణముఖే క్షేమంకరీమధ్వని
లక్ష్మీం రాజకులే జయాం రణముఖే క్షేమంకరీమధ్వని
VERSE #15
క్రవ్యాదద్విపసర్పభాజి శబరీం కాంతారదుర్గే గిరౌ |
భూతప్రేతపిశాచజంభకభయే స్మృత్వా మహాభైరవీం
వ్యామోహే త్రిపురాం తరంతి విపదస్తారాంచ తోయప్లవే ||
భూతప్రేతపిశాచజంభకభయే స్మృత్వా మహాభైరవీం
వ్యామోహే త్రిపురాం తరంతి విపదస్తారాంచ తోయప్లవే ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
రాజ దర్బారులో లక్ష్మిగా, యుద్ధ రంగంలో జయగా, ప్రయాణ మార్గంలో క్షేమంకరిగా, క్రూర మృగాలు, ఏనుగులు, పాములు ఉన్న అడవుల్లో శబరిగా, దుర్గమమైన పర్వతాలపై దుర్గగా నిన్ను స్మరించాలి. భూత ప్రేత పిశాచ మరియు జృంభక శక్తుల భయము కలిగినప్పుడు మహాభైరవిగా, మోహంలో (భ్రమలో) మునిగినప్పుడు త్రిపురగా, జల ప్రవాహాలలో (మునిగిపోతున్నప్పుడు) తారగా నిన్ను స్మరించే వారు సమస్త విపత్తులను సులభంగా దాటుతారు.
మాయా కుండలినీ క్రియా మధుమతీ కాలీ కలామాలినీ
మాయా కుండలినీ క్రియా మధుమతీ కాలీ కలామాలినీ
VERSE #16
మాతంగీ విజయా జయా భగవతీ దేవీ శివా శాంభవీ |
శక్తిః శంకరవల్లభా త్రినయనా వాగ్వాదినీ భైరవీ
హ్రీంకారీ త్రిపురా పరాపరమయీ మాతా కుమారీత్యసి ||
శక్తిః శంకరవల్లభా త్రినయనా వాగ్వాదినీ భైరవీ
హ్రీంకారీ త్రిపురా పరాపరమయీ మాతా కుమారీత్యసి ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
నీవు మాయవు, కుండలినివి, క్రియవు, మధుమతివి, కాలివి, కలామాలినివి, మాతంగివి, విజయవు, జయవు, భగవతివి, దేవివి, శివవు, శాంభవివి. నీవు శంకరుని ప్రాణేశ్వరివి, మూడు కన్నులు గలదానివి, వాగ్వాదినివి, భైరవివి, హ్రీంకార స్వరూపిణివి, త్రిపురవు, పరాపరమయివి, జగన్మాతవు మరియు నిత్య కుమారివి (బాలా). ఇవన్నీ నీ స్వరూపములే!
ఆఈపల్లవితైః పరస్పరయుతైర్ద్విద్విక్రమాదక్షరైః
ఆఈపల్లవితైః పరస్పరయుతైర్ద్విద్విక్రమాదక్షరైః
VERSE #17
కాద్యైః క్షాంతగతైః స్వరాదిభిరథ క్షాంతైశ్చ తైః సస్వరైః |
నామాని త్రిపురే భవంతి ఖలు యాన్యత్యంతగుహ్యాని తే
తేభ్యో భైరవపత్ని వింశతిసహస్రేభ్యః పరేభ్యో నమః ||
నామాని త్రిపురే భవంతి ఖలు యాన్యత్యంతగుహ్యాని తే
తేభ్యో భైరవపత్ని వింశతిసహస్రేభ్యః పరేభ్యో నమః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
‘అ’ మరియు ‘ఇ’ మొదలైన స్వరాలతో చిగురించినవి (పల్లవిత), ఒకదానితో ఒకటి కలిసినవి, రెండు రెండు అక్షరాల క్రమంలో అమరినవి, ‘క’ నుండి ‘క్ష’ వరకు గల హల్లులతో కూడినవి, మళ్ళీ ఆ హల్లులకు స్వరాలను చేర్చి ఏర్పడినవి… ఇలా మాతృకా వర్ణమాల ద్వారా ఏర్పడే నీ ఇరవై వేల కంటే ఎక్కువైన (వింశతి సహస్రేభ్యః) అత్యంత రహస్య నామములకు, ఓ భైరవ పత్నీ! త్రిపురా దేవీ! నీకు నా నమస్కారము.
బోద్ధవ్యా నిపుణం బుధైః స్తుతిరియం కృత్వా మనస్తద్గతం
బోద్ధవ్యా నిపుణం బుధైః స్తుతిరియం కృత్వా మనస్తద్గతం
VERSE #18
భారత్యాస్త్రిపురేత్యనన్యమనసో యత్రాద్యవృత్తే స్ఫుటమ్ |
ఏకద్విత్రిపదక్రమేణ కథితస్తత్పాదసంఖ్యాక్షరైః
మంత్రోద్ధారవిధిర్విశేషసహితః సత్సంప్రదాయాన్వితః ||
ఏకద్విత్రిపదక్రమేణ కథితస్తత్పాదసంఖ్యాక్షరైః
మంత్రోద్ధారవిధిర్విశేషసహితః సత్సంప్రదాయాన్వితః ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
పండితులు ఈ స్తోత్రాన్ని అత్యంత నిపుణతతో, ఏకాగ్రతతో అర్థం చేసుకోవాలి. ఈ స్తోత్రంలోని మొదటి శ్లోకంలో (ఆద్యవృత్తే), ఒకటి, రెండు, మూడు పదాల క్రమంలో (ఏక-ద్వి-త్రి పదక్రమేణ), ఆయా పాదాలలోని అక్షర సంఖ్యను అనుసరించి… దేవి యొక్క మూల మంత్రాన్ని వెలికితీసే (మంత్రోద్ధార) విశేషమైన విధి, సత్సంప్రదాయంతో కూడి నిక్షిప్తమై ఉన్నది.
సావద్యం నిరవద్యమస్తు యది వా కిం వానయా చింతయా
సావద్యం నిరవద్యమస్తు యది వా కిం వానయా చింతయా
VERSE #19
నూనం స్తోత్రమిదం పఠిష్యతి జనో యస్యాస్తి భక్తిస్త్వయి |
సంచింత్యాపి లఘుత్వమాత్మని దృఢం సంజాయమానం హఠాత్
త్వద్భక్త్యా ముఖరీకృతేన రచితం యస్మాన్మయాపి ధ్రువమ్ ||
సంచింత్యాపి లఘుత్వమాత్మని దృఢం సంజాయమానం హఠాత్
త్వద్భక్త్యా ముఖరీకృతేన రచితం యస్మాన్మయాపి ధ్రువమ్ ||
తాత్పర్యం / Meaning & Significance
నా ఈ రచనలో దోషాలు ఉన్నాయా (సావద్యం) లేదా దోషాలు లేనిదా (నిరవద్యం) అనే చింత నాకు లేదు. నీపై నిజమైన భక్తి కలిగిన వాడు ఈ స్తోత్రాన్ని తప్పక పఠిస్తాడు. నాలోని అల్పత్వాన్ని (లఘుత్వం) నేను ఎరుగుదును, కానీ నీపై ఉన్న భక్తి నన్ను బలవంతంగా మాట్లాడించి (ముఖరీకృత) ఈ స్తోత్రాన్ని రచింపజేసింది. ఇది నిశ్చయము.
VERSE #20
ఇతి కాలిదాసవిరచితః శ్రీ బాలా వింశతి స్తవః |
: పైన ఇవ్వబడిన స్తోత్రము
, ఈ పుస్తకములో కూడా ఉన్నది.
(నిత్య పారాయణ గ్రంథము)
: పైన ఇవ్వబడిన స్తోత్రము
, ఈ పుస్తకములో కూడా ఉన్నది.
(నిత్య పారాయణ గ్రంథము)
పారాయణ మహిమ & ఫలశ్రుతి (Chanting Significance & Spiritual Fruits)
ఆధ్యాత్మిక శాంతి & దివ్య రక్షణ
నిత్య పారాయణం వలన మనశ్శాంతి, ఏకాగ్రత మరియు సమస్త ప్రతికూల శక్తుల నుండి దివ్య రక్షణ లభిస్తుంది.
శుభ ముహూర్తం
బ్రాహ్మీ ముహూర్తము (ఉదయం 4:00 - 6:00) లేదా సాయంకాల సంధ్యా సమయాలలో పారాయణ అత్యంత ఫలప్రదం.
జప సంఖ్యా నియమం
నిష్ఠతో ప్రతిరోజూ 1, 3, 11 లేదా 21 సార్లు భక్తి శ్రద్ధలతో జపం చేయడం ఉత్తమ ఫలితాలను ఇస్తుంది.
📖 తాత్పర్యము & భావార్థము (Spiritual Essence & Meaning)
Sri Bala Vimsathi Stava represents a sacred stream of Vedic devotion, composed in reverence to the Supreme Divinity. The recitation of these sacred verses fosters inner tranquility, removes negative obstacles (విఘ్న నివారణ), and aligns the chanter's consciousness with divine wisdom.
చిత్తశుద్ధి & మానసిక ప్రశాంతత (Mental Purity & Peace):
Chanting these rhythmic verses calms the fluctuating mind, cultivating focused devotion and spiritual clarity throughout the day.
దైవిక రక్షణ & ఆయురారోగ్యాలు (Divine Protection & Well-being):
Traditional scriptures highlight that continuous recitation of sacred Stotram establishes a protective aura, dispelling fear, negativity, and distress.
భక్తి సాధన & ఫలప్రాప్తి (Spiritual Attainment):
Regular chanting with pure devotion and concentration bestows peace of mind, family harmony, spiritual elevation, and divine grace.
🕉️ పారాయణ విధానము & ఆధ్యాత్మిక ప్రాశస్త్యము (Chanting Methodology & Significance)
🪔 పారాయణ సమయము (Auspicious Chanting Time)
Best recited during Brahma Muhurta (4:00 AM – 6:00 AM) or during evening Sandhya Kaala after cleansing and lighting a traditional oil lamp (దీపారాధన).
🧘 ఆసనము & నియమములు (Posture & Focus)
Sit facing East or North on a clean woolen or cotton mat. Chant with clear pronunciation, maintaining steady rhythm and heartfelt devotion to Divinity.
Preserved across authentic palm-leaf manuscripts and classical Sanskrit traditions, this sacred hymn is revered across generations as an essential daily sadhana for spiritual seekers and householders alike.